Miễn học phí môn Giáo dục quốc phòng sẽ triển khai theo lộ trình

Bà Nhi cũng muốn biết, trường hợp Nghị quyết số 248/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, những sinh viên đã học và đóng học phí trước đó có được hoàn trả không? Tại trường đại học H ở TPHCM, nhà trường thông báo thu học phí Quốc phòng học kỳ 2 nhưng chưa nêu rõ việc miễn giảm; đồng thời có thông tin cho rằng chỉ miễn cho sinh viên từ khóa sau (K17) trở đi, việc áp dụng như vậy có phù hợp quy định hay không?

Về vấn đề này, Cục Dân quân tự vệ, Bộ Tổng tham mưu, Bộ Quốc phòng có ý kiến như sau:

Tại khổ 2 khoản 1 Điều 3 Nghị quyết số 248/2025/QH15 ngày 10/12/2025 của Quốc hội Khóa XV, về một số cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, có đề cập:

"Nhà nước bảo đảm nguồn lực để miễn học phí và giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh tại cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học theo lộ trình do Chính phủ quy định, phù hợp với khả năng cân đối ngân sách nhà nước, pháp luật có liên quan".

Tại khoản 1, khoản 2 Điều 8 Nghị quyết số 248/2025/QH15, phần tổ chức thực hiện:

"1. Chính phủ hướng dẫn thực hiện Nghị quyết này; hằng năm báo cáo Quốc hội về kết quả thực hiện Nghị quyết này trong Báo cáo về hoạt động giáo dục và việc thực hiện ngân sách giáo dục.

2. Bộ Giáo dục và Đào tạo là cơ quan đầu mối, chịu trách nhiệm trước Chính phủ; chủ trì, phối hợp với các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, tổng kết, đánh giá việc thực hiện Nghị quyết này".

Tại khoản 2 Điều 7 Luật Giáo dục nghề nghiệp số 124/2025/QH15 quy định:

"2. Cơ sở giáo dục nghề nghiệp gồm trường cao đẳng, trường trung cấp, trường trung học nghề...";

Tại khoản 2 Điều 11 Luật Giáo dục Đại học số 125/2025/QH15 quy định:

"2. Cơ sở giáo dục đại học bao gồm:

a) Trường đại học, trường đại học có tên gọi là học viện…;

b) Đại học đào tạo đa ngành ở tất cả các trình độ của giáo dục đại học….;

c) Đại học quốc gia, đại học vùng đào tạo đa lĩnh vực ở tất cả các trình độ của giáo dục đại học…";

Tại khoản 1 Điều 11, khoản 1 Điều 12 Chương II Luật Giáo dục quốc phòng và an ninh số 30/2013/QH13, quy định: Giáo dục quốc phòng và an ninh trong trường THPT, trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề, trường cao đẳng nghề, cơ sở giáo dục đại học là môn học chính khóa.

Về quy trình triển khai thực hiện một chính sách cụ thể sau khi Nghị quyết của Quốc hội được thông qua, thường được triển khai theo các bước:

(1) Ban hành văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành (Chính phủ xây dựng và ban hành Nghị định quy định chi tiết thi hành, chương trình, kế hoạch hành động triển khai; các bộ, ngành liên quan ban hành Thông tư hướng dẫn, quy trình nghiệp vụ cụ thể); (2) Xây dựng kế hoạch triển khai; (3) Bố trí nguồn lực; (4) Tổ chức thực hiện; (5) Kiểm tra, giám sát và thanh tra;(6) Báo cáo và đánh giá kết quả.

Từ các nội dung nêu trên, trả lời câu hỏi của bà Đỗ Thanh Nhi như sau:

Nghị quyết của Quốc hội nêu rõ nguồn lực để thực hiện chính sách miễn học phí và giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh cho học viên, sinh viên do Nhà nước bảo đảm, áp dụng cho các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và cơ sở giáo dục đại học đang thực hiện chương trình Giáo dục quốc phòng và an ninh cho học sinh, sinh viên theo quy định pháp luật; đây là một chính sách đặc thù, mới được Quốc hội thông qua, không phải là chính sách chung cho tất cả các cơ sở giáo dục trên toàn quốc, hay chỉ áp dụng đối với các trường thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo mà áp dụng cho các cơ sở giáo dục nghề nghiệp (trường cao đẳng, trường trung cấp, trường trung học nghề); cơ sở giáo dục đại học (trường đại học, trường đại học có tên gọi là học viện; đại học đào tạo đa ngành; đại học quốc gia, đại học vùng).

Tuy nhiên để thực hiện chính sách còn phụ thuộc theo lộ trình do Chính phủ quy định, phù hợp với khả năng cân đối ngân sách nhà nước và pháp luật hiện hành.

Chính phủ chưa ban hành Nghị định, các bộ ngành liên quan chưa ban hành thông tư, hướng dẫn về lộ trình triển khai thực hiện miễn học phí và giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh theo Nghị quyết của Quốc hội.

Do vậy, không có căn cứ để xác định có hay không có, việc hoàn trả lại khoản tiền học phí mà học sinh, sinh viên đã đóng thực hiện môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh trước khi chính sách miễn có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.

Đối với phản ánh về việc một trường đại học tại TPHCM thu học phí môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh học kỳ 2 là phù hợp và thông tin cho rằng miễn học phí môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên từ khóa K17 trở đi là chưa chính xác.

Theo baochinhphu.vn