Mở cánh cửa thịnh vượng từ biển

Cảng Chân Mây. Ảnh: Bảo Châu

Lựa chọn con đường riêng

Không cạnh tranh bằng quy mô. Không phát triển bằng mọi giá. Không chạy theo công nghiệp hóa đại trà. Huế chọn con đường nâng cấp giá trị - dựa trên những lợi thế không thể sao chép: Di sản là linh hồn. Biển là không gian phát triển. Tri thức là nền móng. Công nghệ là công cụ. Và con người là trung tâm. Huế phát triển để bền vững - để trường tồn - để tạo ra giá trị cho nhiều thế hệ. Đó là một lựa chọn không dễ. Nhưng đó là con đường đúng. Một định vị độc nhất: Đô thị di sản - thành phố biển thực chất.

Ít ai nghĩ Huế là thành phố biển. Nhưng Huế sở hữu một không gian biển rộng lớn và hiếm có: từ Thuận An, Tam Giang, Cầu Hai đến Lăng Cô, Chân Mây. Biển không chỉ là cảnh quan. Biển là không gian kinh tế. Muốn phát triển bền vững, Huế phải trở thành một thành phố biển thực chất - nơi kinh tế biển xanh trở thành động cơ tăng trưởng dài hạn cho hàng trăm nghìn người dân. Và trong bức tranh phát triển đó, phá Tam Giang - Cầu Hai và Khu Kinh tế Chân Mây - Lăng Cô chính là hai cánh cửa lớn mở ra tương lai thịnh vượng của Huế.

Vùng sinh thái và kinh tế biển xanh Tam Giang - Cầu Hai là một trong những hệ đầm phá nước lợ lớn nhất Đông Nam Á. Đây không chỉ là tài sản thiên nhiên vô giá, mà còn là “lá phổi xanh” và vùng đệm chống biến đổi khí hậu của cả thành phố. Nếu được quy hoạch bài bản và đầu tư đúng tầm, Tam Giang có thể trở thành trung tâm nuôi trồng thủy sản công nghệ cao, trung tâm giống thủy sản quốc gia, trung tâm nghiên cứu sinh thái biển và biến đổi khí hậu, vùng du lịch sinh thái - văn hóa làng chài - ẩm thực biển, và là vùng kinh tế xanh tạo sinh kế bền vững cho hàng trăm nghìn người. Ở đó, người dân không chỉ đi biển theo kinh nghiệm cha ông, mà làm nghề biển bằng khoa học, công nghệ và tri thức. Tam Giang sẽ là trụ cột kinh tế xanh - thủy sản - du lịch sinh thái của Huế trong thế kỷ XXI.

Mở rộng không gian phát triển

Nếu Tam Giang là vùng sinh thái và kinh tế xanh, thì Chân Mây - Lăng Cô chính là cửa ngõ công nghiệp, logistics và kinh tế biển của Huế. Nằm giữa Huế - Đà Nẵng, kết nối trực tiếp với vịnh Liên Chiểu - cảng nước sâu chiến lược quốc gia, Chân Mây - Lăng Cô sở hữu vị trí mà hiếm nơi nào sánh được. Đây là không gian duy nhất để Huế phát triển công nghiệp quy mô lớn, logistics hiện đại, cảng biển nước sâu và đô thị biển cao cấp. Chân Mây - Lăng Cô sẽ là cực tăng trưởng mới của Huế trong 20 năm tới, nơi tạo ra việc làm có thu nhập cao, thu hút đầu tư quốc tế và hình thành chuỗi giá trị công nghiệp - dịch vụ biển hiện đại.

Di sản - sức mạnh mềm nâng đỡ kinh tế Huế là thành phố duy nhất trên thế giới sở hữu ba di sản UNESCO thuộc ba nhóm khác nhau: Quần thể di tích Cố đô Huế, Nhã nhạc cung đình và Mộc bản Triều Nguyễn. Đó là một hệ sinh thái di sản hoàn chỉnh: kiến trúc, âm nhạc, lễ nghi, tư liệu - phản ánh trọn vẹn một nền văn minh hoàng triều phương Đông. Cùng với đó là kho tài sản trí tuệ văn hóa độc quyền: hơn 1.700 món ẩm thực cung đình, hệ thống nghi lễ Triều Nguyễn còn nguyên vẹn, Nhã nhạc với bề dày hơn 400 năm - đủ để hình thành thương hiệu “Hoàng triều Huế” đẳng cấp quốc tế nếu được khai thác đúng.

Đáng nói hơn, Huế không đứng yên trong quá khứ. Thành phố hiện xếp thứ 2 cả nước về chuyển đổi số, nằm trong nhóm 50 thành phố thông minh ASEAN - một lợi thế hiếm có khi di sản gặp công nghệ.

Sức mạnh kinh tế mới của Huế

Năm 2025, Huế đạt tăng trưởng GRDP 8,5 - 9%; thu hút khoảng 6,3 triệu lượt khách, doanh thu du lịch hơn 13.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, thu nhập bình quân dưới 70 triệu đồng/người/năm - một con số còn khiêm tốn nếu so với các đô thị di sản hàng đầu thế giới như Kyoto (Nhật Bản), Edinburgh (Scotland) hay Hàng Châu (Trung Quốc).

Muốn Huế giàu lên một cách bền vững, Huế phải mở rộng không gian phát triển ra biển: làm giàu từ thủy sản công nghệ cao và du lịch sinh thái Tam Giang; làm giàu từ công nghiệp - logistics - cảng biển Chân Mây - Lăng Cô; kết nối với chuỗi đô thị biển miền Trung từ Đà Nẵng - Huế.

Đó chính là nền tảng kinh tế cứng để nâng đỡ cho sức mạnh mềm di sản của Huế.

Huế 2045 không phải là một giấc mơ xa vời. Đó là con đường rõ ràng được xây dựng trên ba trụ cột không thể thay thế: Di sản - Biển - Tri thức.

Một Huế phát triển mà không đánh mất hồn cốt.

Một Huế giàu lên từ biển xanh và công nghiệp hiện đại.

Một Huế nơi người dân có việc làm tốt, thu nhập cao và cuộc sống an cư.

Một mùa xuân mới của đô thị di sản biển xanh thông minh - cho Huế hôm nay và cho nhiều thế hệ mai sau.

Trần Sĩ Chương