Mở rộng sản xuất rau hữu cơ: Cần thêm chính sách hỗ trợ

Sản xuất rau hữu cơ đang mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp Hà Nội, góp phần nâng cao giá trị nông sản, bảo vệ môi trường và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng. Tuy nhiên, để các mô hình sản xuất rau hữu cơ phát triển bền vững, cần thêm chính sách hỗ trợ về vốn, hạ tầng, chứng nhận và kết nối tiêu thụ.

Từ ruộng rau hữu cơ đến chuỗi tiêu thụ chất lượng cao

Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ Kinh doanh nông nghiệp hữu cơ Bái Thượng (xã Nội Bài) Hoàng Văn Mót cho biết, hiện tại, hợp tác xã có 4 nhóm sản xuất, từ 3 đến 7 thành viên mỗi nhóm, canh tác trên diện tích 3,1ha. Các loại rau, củ, quả được sản xuất theo mùa như mùng tơi, rau muống, mướp hương, lặc lè… Hợp tác xã được chứng nhận hữu cơ từ năm 2019.

Để bảo đảm chất lượng sản phẩm, các nhóm sản xuất tuân thủ nghiêm ngặt quy trình canh tác hữu cơ với nguyên tắc: Không sử dụng phân bón hóa học, thuốc trừ sâu độc hại, chất biến đổi gen, chất kích thích tăng trưởng và thuốc diệt cỏ. Cùng với đó, hợp tác xã định kỳ xét nghiệm mẫu đất, nước, rau; tổ chức đào tạo, tập huấn kỹ thuật cho các thành viên; thực hiện ghi chép nhật ký sản xuất và kiểm tra chéo thường xuyên giữa các nhóm.

Mô hình trồng rau hữu cơ công nghệ cao tại xã Nội Bài cho giá trị kinh tế cao. Ảnh: Phạm Hùng

Mô hình trồng rau hữu cơ công nghệ cao tại xã Nội Bài cho giá trị kinh tế cao. Ảnh: Phạm Hùng

“Đặc biệt, từ năm 2016, hợp tác xã đã triển khai dán tem truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Việc này không đơn thuần là cung cấp thông tin về sản phẩm mà còn thể hiện trách nhiệm của người sản xuất đối với người tiêu dùng, từ khâu canh tác đến bàn ăn. Hiện tại sản phẩm của hợp tác xã được cung cấp cho các chuỗi thực phẩm sạch như Phúc Hậu, Bác Tôm và hệ thống siêu thị AEON Việt Nam”-ông Hưng cho biết thêm.

Một mô hình khác cho thấy tiềm năng phát triển của nông nghiệp hữu cơ là trang trại Hoa Viên, thuộc Công ty TNHH Khai thác tiềm năng sinh thái Hòa Lạc (xã Yên Xuân).

Bà Trương Kim Hoa Giám đốc Công ty TNHH Khai thác tiềm năng sinh thái Hòa Lạc cho biết, với diện tích hơn 20ha, trang trại phát triển mô hình rau hữu cơ Đại Ngàn, đạt chứng nhận hữu cơ theo tiêu chuẩn Việt Nam, Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản. Thời điểm hiện tại, trang trại trồng hơn 200 loại rau, trong đó tập trung vào rau rừng, rau đặc sản gắn với đời sống và tri thức bản địa của đồng bào dân tộc Mường. Trong quá trình sản xuất, trang trại không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học, chỉ sử dụng phân hữu cơ. Đây là phương thức canh tác đòi hỏi nhiều công chăm sóc, và kiểm soát chặt chẽ, nhất là trước những tác động ngày càng khó lường của thời tiết, thiên tai và biến đổi khí hậu.

Trồng rau hữu cơ tại trang trại Hoa Viên (xã Yên Xuân). Ảnh: PV

Trồng rau hữu cơ tại trang trại Hoa Viên (xã Yên Xuân). Ảnh: PV

Để nâng cao hiệu quả sản xuất, trang trại ứng dụng hệ thống màng lưới giúp hạn chế sâu bệnh và tác động bất lợi của thời tiết; phương thức tưới bán tự động tiết kiệm nhân công. Máy móc phục vụ làm đất, gieo cấy cũng được lựa chọn theo hướng ưu tiên sử dụng động cơ điện thay cho nhiên liệu xăng, dầu, góp phần giảm phát thải và bảo vệ môi trường. Với thương hiệu “Rau hữu cơ Đại Ngàn”, mỗi tháng trang trại cung cấp 30-40 tấn nông sản cho thị trường.

Các sản phẩm rau hữu cơ được phân phối tại siêu thị chuyên doanh thực phẩm sạch, trường quốc tế và nhà hàng cao cấp. Đây là minh chứng cho khả năng phát triển sản xuất hữu cơ gắn với khai thác lợi thế bản địa, ứng dụng công nghệ và đáp ứng những phân khúc tiêu dùng có yêu cầu cao về chất lượng.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, thành phố có 50 cơ sở ứng dụng công nghệ cao với diện tích 504,4 ha, trong đó 27,4 ha nhà màng, nhà lưới chiếm 4,9% tổng diện tích. Toàn bộ diện tích rau công nghệ cao đạt các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP hoặc hữu cơ. Công nghệ áp dụng đa dạng như hệ thống tưới tự động, tưới nhỏ giọt, trồng rau thủy canh, màng phủ Passlite và sử dụng giống mới, chế phẩm sinh học và phân bón hữu cơ.

Cần thêm chính sách để mở rộng vùng sản xuất

Sản xuất rau hữu cơ tại Hà Nội ngày càng đa dạng, tuy nhiên, thực tế cũng đặt ra không ít thách thức. Canh tác hữu cơ đòi hỏi quy trình nghiêm ngặt, thời gian chuyển đổi dài, chi phí đầu tư và nhân công cao. Trong khi đó, việc duy trì chứng nhận, kiểm soát chất lượng và xây dựng thị trường tiêu thụ ổn định vẫn là áp lực đối với nhiều hợp tác xã, doanh nghiệp.

Nhằm tạo bước đột phá cho sản xuất nông nghiệp hữu cơ nói chung và rau hữu cơ nói riêng, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch số 220/KH-UBND ngày 15-8-2022 về phát triển nông nghiệp hữu cơ giai đoạn 2022-2025, định hướng đến năm 2030. Theo kế hoạch, đến năm 2030, diện tích rau hữu cơ toàn thành phố phấn đấu đạt 515ha, trong đó có 138ha được chứng nhận hữu cơ theo tiêu chuẩn quốc gia hoặc quốc tế và 377ha đang trong quá trình chuyển đổi sang canh tác hữu cơ.

Mô hình rau hữu cơ không chỉ kiểm soát dịch bệnh mà cho giá trị kinh tế cao. Ảnh: PV

Mô hình rau hữu cơ không chỉ kiểm soát dịch bệnh mà cho giá trị kinh tế cao. Ảnh: PV

Để hiện thực hóa mục tiêu này, bên cạnh nỗ lực của các cơ sở sản xuất, chính sách hỗ trợ của Nhà nước có vai trò quan trọng. Giám đốc Hợp tác xã Rau hữu cơ công nghệ cao Cuối Quý (xã Đan Phượng) Đặng Thị Cuối cho rằng, cần có thêm những chính sách thiết thực như hỗ trợ tín dụng ưu đãi, đầu tư cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất, giảm chi phí chứng nhận hữu cơ và khuyến khích doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị nông nghiệp hữu cơ.

Cùng với hỗ trợ sản xuất, công tác truyền thông, quảng bá sản phẩm cũng cần được đẩy mạnh để người tiêu dùng hiểu rõ hơn về giá trị của nông sản hữu cơ. Khi nhận thức và nhu cầu tiêu dùng được nâng lên, sản phẩm hữu cơ sẽ có thêm cơ hội mở rộng thị trường, tạo động lực để người sản xuất mạnh dạn đầu tư và duy trì phương thức canh tác bền vững.

Theo Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội Lưu Thị Hằng, thời gian tới, Chi cục sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật tiên tiến, chuyển giao công nghệ sản xuất hữu cơ hiện đại, giúp nông dân nâng cao trình độ và năng lực sản xuất. Đồng thời, khuyến khích người dân tăng cường sử dụng chế phẩm sinh học, phân bón hữu cơ, các tác nhân phòng trừ sinh học và biện pháp xử lý môi trường tự nhiên, hướng tới xây dựng hệ sinh thái canh tác an toàn, giảm thiểu ô nhiễm đất, nước và không khí.

Trồng rau hữu cơ góp phần hình thành nền nông nghiệp xanh, an toàn, thân thiện với môi trường. Ảnh: PV

Trồng rau hữu cơ góp phần hình thành nền nông nghiệp xanh, an toàn, thân thiện với môi trường. Ảnh: PV

Có thể thấy, phát triển rau hữu cơ không chỉ chuyển đổi phương thức canh tác mà còn là quá trình thay đổi tư duy sản xuất, hướng tới hài hòa giữa lợi ích kinh tế và trách nhiệm môi trường. Khi có sự đồng hành của chính quyền, doanh nghiệp, hợp tác xã và người tiêu dùng, những mô hình sản xuất hữu cơ sẽ có thêm điều kiện mở rộng, góp phần xây dựng nền nông nghiệp Thủ đô xanh, an toàn và bền vững.

Bài viết có sự phối hợp của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội.

Quỳnh Dung

Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/mo-rong-san-xuat-rau-huu-co-can-them-chinh-sach-ho-tro-1766924.html