Mối đe doạ nguồn cung toàn cầu từ sự cố đường ống dầu Saudi Arabia

Hình ảnh vệ tinh cho thấy thiệt hại tại cơ sở đường ống Đông-Tây ở vùng Hejaz, Saudi Arabia vào ngày 11/9/2026. Ảnh: Planet Labs PBC

Các bên mua và thương nhân dầu mỏ cho biết Saudi Arabia có thể cạn kiệt lượng dầu dự trữ dành cho xuất khẩu nếu không sớm khởi động lại đường ống dẫn dầu huyết mạch nối ra Biển Đỏ trong vài ngày tới. Điều này có thể dẫn đến nguy cơ gián đoạn tới 4% nguồn cung dầu toàn cầu.

Việc nguồn cung từ Saudi Arabia tiếp tục sụt giảm sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm nguồn cung trên toàn cầu, vốn đã đẩy giá nhiên liệu lên mức cao kỷ lục, thúc đẩy lạm phát trên toàn thế giới và đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ lên mức cao nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Kể từ khi các cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) buộc Saudi Arabia phải đóng cửa đường ống dẫn dầu khổng lồ chạy theo hướng Đông-Tây vào ngày 11/9, Riyadh vẫn chưa công bố đầy đủ thông tin về mức độ thiệt hại cũng như thời gian dự kiến đường ống này ngừng hoạt động.

Các nguồn tin trao đổi với hãng tin Mỹ đưa ra những ước tính khác nhau. Một nguồn tin cho rằng việc sửa chữa có thể mất từ 5-6 tuần, trong khi nguồn tin khác nhận định sự cố có thể được khắc phục sớm hơn và hoạt động bơm dầu có thể được khôi phục một phần ngay cả khi công tác sửa chữa vẫn đang được tiến hành.

Văn phòng truyền thông Chính phủ và Bộ Năng lượng Saudi Arabia chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước các yêu cầu bình luận.

Trong sáu tháng qua, đường ống chạy xuyên qua sa mạc trên Bán đảo Arab này đã giúp Saudi Arabia tránh được những tác động nặng nề nhất từ việc đóng cửa eo biển Hormuz do xung đột, sự kiện vốn đã làm tê liệt hoạt động xuất khẩu của các nước láng giềng.

Quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới này đã sử dụng đường ống trên để chuyển hướng khoảng 4 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương khoảng 4% nguồn cung dầu toàn cầu, đến cảng Yanbu bên bờ Biển Đỏ.

Tuy nhiên, do đường ống ngừng hoạt động, lượng dầu dự trữ tại Yanbu hiện chỉ đủ duy trì xuất khẩu trong vòng 5-7 ngày, theo thông tin từ ba nguồn tin trong ngành am hiểu về hoạt động xuất khẩu của Saudi Arabia.

Một nguồn tin thứ tư cho biết Saudi Arabia cũng có lượng dầu dự trữ đủ cung cấp cho khách hàng trong vài ngày tại các cảng của Ai Cập là Ain Sukhna trên Biển Đỏ và Sidi Kerir trên Địa Trung Hải.

Theo ước tính của ngành, công suất lưu trữ tại Yanbu vào khoảng 35 triệu thùng, trong khi Ain Sukhna và Sidi Kerir có khả năng lưu trữ lần lượt 18 triệu và 20 triệu thùng.

Cả bốn nguồn tin đều cho biết các kho dự trữ hiện không đầy và cuối cùng sẽ cạn kiệt nếu đường ống Đông-Tây không hoạt động trở lại. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết ngày 11/9 rằng nguồn cung dầu của Saudi Arabia đã giảm xuống mức thấp nhất trong hơn ba thập kỷ vào tháng 8, do lưu lượng vận chuyển qua eo biển Hormuz và Biển Đỏ bị cắt giảm.

IEA - cơ quan điều phối các chính sách năng lượng của phương Tây - nhận định nguồn cung dầu toàn cầu sẽ giảm 5,7 triệu thùng/ngày, tương đương khoảng 6%, trong năm nay.

Ngoài vụ tấn công vào đường ống dẫn dầu, lực lượng Houthi tại Yemen đã chiếm giữ một hòn đảo ở cửa ngõ Biển Đỏ vào ngày 11/9.

Trước khi chiến tranh nổ ra, khu vực Trung Đông cung cấp khoảng 22 triệu thùng dầu mỗi ngày. Tuy nhiên, các nguồn tin trong ngành cho biết lưu lượng vận chuyển qua eo biển Hormuz hiện đã giảm xuống chỉ còn 6-9 triệu thùng/ngày.

Tuần trước, Saudi Arabia đã thông báo với OPEC rằng sản lượng dầu của nước này trong tháng 8 giảm xuống còn 6,2 triệu thùng/ngày, so với mức 10,9 triệu thùng/ngày ghi nhận vào tháng 2.