Mùa đông ảnh hưởng như thế nào đến da mụn và cách chăm sóc da đúng cách

1. Mùa đông ảnh hưởng như thế nào đến làn da mụn?

Vào mùa đông, nhiệt độ môi trường giảm và độ ẩm trong không khí thấp khiến da dễ bị mất nước qua biểu bì. Khi lượng nước trong da suy giảm, làn da trở nên khô ráp, bong tróc và kém mịn màng. Đây là phản ứng sinh lý tự nhiên của da trước điều kiện thời tiết khắc nghiệt.

Để tự bảo vệ, tuyến bã nhờn dưới da có xu hướng tăng tiết dầu nhằm bù đắp lượng ẩm bị mất. Tuy nhiên, ở những người có làn da mụn, lượng dầu tiết ra nhiều nhưng lại không thoát ra ngoài hiệu quả do lỗ chân lông dễ bị bít tắc bởi tế bào chết và bụi bẩn. Đây chính là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến sự hình thành mụn đầu đen, mụn ẩn và mụn viêm.

Ngoài ra, hàng rào bảo vệ da trong mùa đông thường bị suy yếu. Các yếu tố như gió lạnh, không khí khô hanh, việc tắm nước nóng thường xuyên hoặc sử dụng máy sưởi trong phòng kín đều làm tổn thương lớp lipid bảo vệ tự nhiên của da. Khi hàng rào da bị suy giảm chức năng, vi khuẩn gây mụn dễ xâm nhập hơn, đồng thời da cũng trở nên nhạy cảm và dễ viêm, khiến mụn lâu lành và dễ để lại thâm, sẹo.

Bên cạnh đó, các thói quen rửa mặt bằng nước quá nóng có thể làm mất lớp dầu tự nhiên trên da, khiến da khô hơn và kích thích tuyến bã nhờn hoạt động mạnh. Việc sử dụng các sản phẩm dưỡng ẩm quá đặc, không phù hợp với da mụn cũng dễ gây bí da, hình thành mụn ẩn.

Trong mùa đông, việc đeo khẩu trang, khăn quàng cổ thường xuyên làm tăng ma sát, giữ ẩm và nhiệt ở vùng da quanh miệng, cằm và má. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển, dẫn đến tình trạng mụn thường gặp trong thời tiết lạnh.

Không nên rửa mặt bằng nước quá nóng vì sẽ làm tổn thương hàng rào bảo vệ da và kích thích tiết dầu nhiều hơn.

2. Cách chăm sóc da mụn vào mùa đông

Làn da mụn vốn đã khó chăm sóc, khi bước vào mùa đông lại càng cần sự cẩn trọng hơn. Để kiểm soát mụn và duy trì làn da khỏe mạnh trong thời tiết hanh khô, bạn cần tuân thủ những nguyên tắc sau:

Rửa mặt đúng cách

Vào mùa đông, không khí thường khô và chứa nhiều bụi mịn hơn so với mùa hè. Đây là nguyên nhân khiến da dễ nứt nẻ, bong tróc và trở thành môi trường thuận lợi cho vi khuẩn gây mụn phát triển. Do đó, làm sạch da đúng cách là bước nền tảng quan trọng nhất.

Người có da mụn nên ưu tiên sử dụng sữa rửa mặt dịu nhẹ, có độ pH cân bằng, chứa các thành phần dưỡng ẩm như glycerin, ceramide hoặc hyaluronic acid. Tránh các sản phẩm có tính tẩy rửa mạnh, chứa nhiều hương liệu hoặc cồn vì có thể làm da khô và kích ứng.

Nhiệt độ nước khi rửa mặt cũng rất quan trọng. Không nên rửa mặt bằng nước quá nóng vì sẽ làm tổn thương hàng rào bảo vệ da và kích thích tiết dầu nhiều hơn. Nước ấm vừa phải là lựa chọn lý tưởng để làm sạch da mà không gây kích ứng.

Lựa chọn sản phẩm trị mụn có thành phần dịu nhẹ

Da mụn, đặc biệt trong mùa đông, thường rất nhạy cảm. Việc sử dụng các sản phẩm trị mụn có nồng độ hoạt chất quá cao hoặc chứa nhiều thành phần hóa học mạnh có thể gây đỏ da, bong tróc và làm mụn viêm nặng hơn.

Theo khuyến nghị của bác sĩ da liễu, nên ưu tiên các sản phẩm trị mụn có thành phần dịu nhẹ, nguồn gốc rõ ràng, chẳng hạn như chiết xuất thảo dược hoặc các dẫn xuất acid nồng độ thấp. Những thành phần này giúp kháng viêm, làm dịu da và hỗ trợ giảm mụn mà ít gây kích ứng.

Các sản phẩm có nguồn gốc thiên nhiên thường cho hiệu quả chậm hơn so với thuốc đặc trị, nhưng lại an toàn và phù hợp để sử dụng lâu dài, đặc biệt trong mùa đông khi da dễ tổn thương. Sự kiên trì là yếu tố quan trọng để đạt được làn da khỏe mạnh.

Duy trì thói quen uống đủ nước

Việc bổ sung đủ nước giúp cải thiện độ ẩm từ bên trong, hỗ trợ quá trình đào thải độc tố và góp phần làm giảm tình trạng mụn. Trung bình, mỗi người nên uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngày, tùy theo thể trạng và mức độ hoạt động.

Ngoài nước lọc, bạn có thể bổ sung thêm nước từ các loại trái cây giàu vitamin C như cam, chanh, bưởi. Những loại quả này không chỉ giúp cấp nước mà còn hỗ trợ tăng cường sức đề kháng cho làn da.

Bảo vệ da khi ra ngoài

Khói bụi, vi khuẩn và tia UV vẫn tồn tại ngay cả trong mùa đông. Vì vậy, việc bảo vệ da khi ra ngoài là điều không thể bỏ qua, đặc biệt với làn da mụn.

Bạn nên che chắn da cẩn thận bằng khẩu trang sạch, mũ, kính râm và sử dụng kem chống nắng phù hợp với da mụn. Kem chống nắng nên có kết cấu mỏng nhẹ, không gây bít tắc lỗ chân lông và không chứa dầu (oil-free).

Đắp mặt nạ và dưỡng ẩm đúng cách

Nhiều người cho rằng da mụn không cần dưỡng ẩm, tuy nhiên đây là quan niệm sai lầm, đặc biệt trong mùa đông. Khi da thiếu ẩm, tuyến bã nhờn sẽ hoạt động mạnh hơn, làm mụn dễ bùng phát.

Bạn có thể đắp mặt nạ 1–2 lần mỗi tuần để cấp ẩm và làm dịu da. Không nhất thiết phải sử dụng mặt nạ đắt tiền, các nguyên liệu tự nhiên như dưa chuột, cà chua, sữa chua không đường cũng mang lại hiệu quả tốt nếu sử dụng đúng cách.

Sau khi rửa mặt, hãy thoa kem dưỡng ẩm ngay khi da còn hơi ẩm để khóa nước hiệu quả. Lựa chọn sản phẩm dưỡng ẩm dành riêng cho da mụn, có kết cấu gel hoặc lotion nhẹ, thẩm thấu nhanh.

Tóm lại: Mùa đông không phải là "kẻ thù" của làn da mụn nếu bạn hiểu rõ làn da của mình và chăm sóc đúng cách. Việc làm sạch dịu nhẹ, dưỡng ẩm đầy đủ, bảo vệ da khỏi các tác nhân môi trường và duy trì lối sống lành mạnh sẽ giúp kiểm soát mụn hiệu quả, đồng thời giữ cho làn da khỏe mạnh suốt mùa lạnh.

BS. Nguyễn Thanh Vân