Mỹ đẩy mạnh phát triển 47 tàu không người lái MUSV, chuẩn bị cho chiến tranh hải quân kiểu mới

Hải quân Mỹ đã đưa vào kế hoạch đóng tàu dài hạn việc phát triển 47 tàu mặt nước không người lái cỡ trung MUSV trong giai đoạn đến năm 2031.

Đây là lần đầu tiên dòng phương tiện này được đưa vào cấu trúc lực lượng chính thức, đánh dấu bước chuyển quan trọng từ thử nghiệm sang triển khai quy mô lớn trong học thuyết tác chiến trên biển.

Theo kế hoạch ngân sách, Mỹ dự kiến chi 3,11 tỷ USD cho chương trình MUSV trong giai đoạn từ năm tài khóa 2027 đến năm tài khóa 2031.

Riêng năm tài khóa 2027, Hải quân Mỹ sẽ mua sắm 3 tàu đầu tiên với kinh phí 171 triệu USD, mở đầu cho quá trình mở rộng nhanh chóng lực lượng tàu không người lái trong thập niên tới.

Tàu mặt nước không người lái cỡ trung MUSV là phương tiện hải quân hoạt động tự động hoặc điều khiển từ xa, không cần thủy thủ đoàn.

Phương tiện này được thiết kế để đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ như trinh sát, giám sát, tác chiến điện tử, chuyển tiếp dữ liệu và hỗ trợ tấn công trong môi trường tác chiến hiện đại.

Về cấu hình kỹ thuật, tàu mặt nước không người lái MUSV có chiều dài 45 m, lượng giãn nước 500 tấn, tốc độ tối đa 50 km/h.

Hệ thống động lực cho phép phương tiện hoạt động liên tục nhiều tuần trên biển.

Thiết kế dạng module mở giúp tàu có thể tích hợp linh hoạt các gói nhiệm vụ khác nhau, bao gồm radar giám sát, cảm biến săn ngầm, hệ thống tác chiến điện tử và bệ phóng tên lửa chống hạm.

Điểm đáng chú ý là Hải quân Mỹ không chỉ dừng lại ở số lượng 47 tàu trong kế hoạch ban đầu.

Theo lộ trình phát triển lực lượng, số lượng tàu mặt nước không người lái MUSV sẽ tăng nhanh trong những năm tiếp theo.

Mục tiêu dài hạn là xây dựng một hạm đội không người lái quy mô lớn, có khả năng hoạt động phối hợp với các tàu chiến có người lái.

Song song với chương trình MUSV, Mỹ cũng đặt mục tiêu triển khai hơn 30 tàu mặt nước không người lái cỡ trung tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương trước năm 2030.

Ngoài ra, hàng nghìn phương tiện không người lái cỡ nhỏ cũng sẽ được đưa vào sử dụng, tạo thành mạng lưới giám sát và tác chiến phân tán trên diện rộng.

Về mặt chiến lược, việc phát triển tàu mặt nước không người lái MUSV phản ánh sự thay đổi trong cách tiếp cận chiến tranh hải quân của Mỹ.

Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các tàu chiến cỡ lớn như tàu khu trục tên lửa dẫn đường hoặc tuần dương hạm, Hải quân Mỹ hướng tới mô hình kết hợp giữa lực lượng truyền thống và các hệ thống tự động hóa.

Mô hình này cho phép Mỹ duy trì hiện diện liên tục trên biển với chi phí thấp hơn, đồng thời giảm rủi ro về nhân lực trong trường hợp xảy ra xung đột cường độ cao.

Các tàu MUSV có thể được triển khai với số lượng lớn để giám sát, thu thập thông tin và hỗ trợ chỉ thị mục tiêu cho các lực lượng tấn công như tàu chiến hoặc máy bay.

Trong bối cảnh khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương ngày càng cạnh tranh, đặc biệt là trước sự phát triển nhanh chóng của hải quân Trung Quốc, việc mở rộng khí tài không người lái được xem là giải pháp nhằm duy trì ưu thế chiến lược.

Các phương tiện này giúp Mỹ tăng khả năng bao phủ không gian biển rộng lớn mà không cần triển khai quá nhiều tàu chiến đắt tiền.

Tuy nhiên, tàu mặt nước không người lái vẫn đối mặt với nhiều thách thức kỹ thuật như khả năng chống tác chiến điện tử, độ tin cậy của hệ thống điều khiển tự động và mức độ an toàn khi hoạt động độc lập trong môi trường chiến đấu phức tạp.

Dù còn tồn tại hạn chế, chương trình MUSV cho thấy xu hướng rõ rệt của chiến tranh hải quân hiện đại. Trong tương lai, các hạm đội trên biển nhiều khả năng sẽ vận hành theo mô hình kết hợp, trong đó tàu không người lái đóng vai trò ngày càng quan trọng trong trinh sát, cảnh giới và hỗ trợ tác chiến.