Mỹ lập 'siêu hợp đồng' chiến đấu cơ F-15 trị giá 131,23 tỷ USD

Theo thông báo ngày 24/8/2026, Bộ Chiến tranh Mỹ trao cho Boeing hợp đồng khung trị giá 131,23 tỷ USD cho chương trình F-15 Eagle Crest.

Phạm vi công việc gồm sản xuất máy bay mới, tích hợp hệ thống, hiện đại hóa, nâng cấp, sửa đổi, tân trang và hỗ trợ bảo trì tại các kho hậu cần.

Danh sách chương trình Bán vũ khí cho nước ngoài (FMS) gồm Nhật Bản, Israel, Arab Saudi, Hàn Quốc, Singapore, Indonesia và Ba Lan. Tuy nhiên, việc một quốc gia nằm trong phạm vi FMS không đồng nghĩa nước đó đã đặt mua máy bay mới.

Hợp đồng được cấu trúc theo hình thức IDIQ, cho phép đặt các đơn hàng cụ thể theo thời gian trong giới hạn mức trần được thiết lập.

Vì vậy, con số 131,23 tỷ USD không phải số tiền Boeing nhận ngay khi hợp đồng được trao. Bộ Chiến tranh Mỹ cho biết chỉ 343.740 USD từ nguồn quỹ nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm và đánh giá năm tài chính 2026 được cam kết ban đầu.

Giai đoạn đặt hàng đầu tiên kéo dài đến 24/8/2031, với tùy chọn gia hạn đến 24/8/2036. Công việc dự kiến tiếp tục đến tháng 8/2037.

Boeing thực hiện chương trình tại St. Louis, Missouri, trong khi Trung tâm Quản lý Vòng đời Không quân tại căn cứ Wright-Patterson phụ trách hợp đồng.

F-15EX Eagle II là máy bay chiến đấu đa nhiệm được thiết kế với kiến trúc Hệ thống Nhiệm vụ Mở, cho phép tích hợp các công nghệ mới.

Không quân Mỹ định hướng loại máy bay này có thể bổ sung cho tiêm kích thế hệ thứ 5 bằng khả năng mang thêm vũ khí, cảm biến và năng lực tác chiến điện tử.

Trong năm 2026, một máy bay chiến đấu F-15EX đã bay cùng máy bay không người lái MQ-28 Ghost Bat trong cuộc tập trận Valiant Shield trên Biển Philippines.

Tuy nhiên, thông báo Eagle Crest không nói đây là một phần của chương trình tích hợp MQ-28 hay phát triển máy bay chiến đấu hợp tác.

Ba Lan là trường hợp đáng chú ý. Dù được Bộ Chiến tranh Mỹ nêu trong danh sách FMS, Bộ Quốc phòng Ba Lan cho biết nước này không có kế hoạch mua F-15EX.

Do đó, sự xuất hiện của Warsaw chỉ cho thấy nước này nằm trong phạm vi hợp đồng, chưa phải bằng chứng về một đơn hàng.

Indonesia cũng cho thấy sự khác biệt giữa phạm vi FMS và đơn đặt hàng thực tế. Năm 2022, Washington phê duyệt thương vụ tiềm năng tối đa 36 máy bay chiến đấu F-15ID trị giá 13,9 tỷ USD.

Tuy nhiên, Boeing cho biết chiến dịch F-15 dành cho Indonesia "không còn là một chiến dịch tích cực".

Eagle Crest vì vậy được xem là một khuôn khổ dài hạn nhằm duy trì sản xuất, hiện đại hóa và hỗ trợ các phi đội F-15 của Mỹ cùng các quốc gia nằm trong phạm vi chương trình FMS.