Mỹ tấn công tàu hàng: Phép thử mới với Iran tại eo biển Hormuz

Cuộc tấn công của Mỹ nhằm vào một tàu container đang tiến gần cảng của Iran đã làm phức tạp thêm tuyên bố của Tehran về một "chiến thắng chiến lược" trước Washington tại eo biển Hormuz.

Hôm thứ Ba (11/8), một trực thăng MH-60 của Hải quân Mỹ tấn công tàu container M/V Vela Nova mang cờ Panama tại Vịnh Oman. Sau vụ việc, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ hiện “kiểm soát hoàn toàn” eo biển Hormuz và cảnh báo Iran sẽ phải đối mặt với hành động quân sự nếu tiếp tục có động thái chống lại Washington.

Các quan chức Iran hiện vẫn chưa bình luận về vụ việc. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei, trong cuộc trả lời phỏng vấn Press TV chỉ trích các lệnh trừng phạt của Mỹ là "bất hợp pháp".

Hai cách nhìn trái ngược về eo biển Hormuz

Tờ Vatan Emrooz cho rằng việc Mỹ tiến hành cuộc tấn công bên ngoài eo biển Hormuz cho thấy Washington vẫn thận trọng trước năng lực phòng thủ ven biển của Iran.

Theo lập luận này, việc Mỹ lựa chọn tấn công một tàu thương mại ở ngoài khơi thay vì trực tiếp hoạt động trong vùng có nguy cơ bị hệ thống phòng thủ Iran bao phủ phản ánh sự dè chừng về mặt chiến thuật. Đồng thời kêu gọi Iran duy trì các yêu cầu của mình liên quan đến việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz.

Ảnh minh hoạ.

Một số phương tiện truyền thông và quan chức đã mô tả cuộc đối đầu ở eo biển Hormuz như bằng chứng cho thấy Tehran đã thành công trong việc chuyển trọng tâm đàm phán khỏi vấn đề hạt nhân sang việc kiểm soát tuyến đường thủy này.

Một số bình luận cũng cho rằng việc Tổng thống Trump tạm thời giảm bớt giọng điệu cứng rắn, cùng các cuộc đàm phán với Oman về vận chuyển hàng hóa, là dấu hiệu cho thấy Washington đang phải thích nghi với thực tế mới tại Hormuz.

Tuy nhiên, tuyên bố mới nhất của ông Trump cho thấy cách nhìn từ Washington hoàn toàn khác. Việc Tổng thống Mỹ khẳng định “kiểm soát hoàn toàn” eo biển Hormuz và tiếp tục cảnh báo hành động quân sự cho thấy Mỹ vẫn đặt sức ép quân sự ở trung tâm chiến lược đối với Iran.

Chi phí kinh tế ngày càng lớn

Bên cạnh cuộc đối đầu quân sự, truyền thông Iran đang tập trung vào những tổn thất ngày càng lớn do hoạt động vận tải biển bị gián đoạn.

Ông Donya-ye Eghtesad lưu ý rằng giá dầu tăng cao và phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh trên biển đang tác động đến thị trường trong nước và khu vực, trong khi hoạt động hàng không xuyên Vịnh Ba Tư tiếp tục phải đối mặt với tình trạng tạm ngừng và chuyển hướng.

Các vụ tấn công gần đây quanh Bab el-Mandeb càng làm gia tăng lo ngại rằng gián đoạn hàng hải có thể lan rộng vượt khỏi phạm vi eo biển Hormuz, đe dọa các tuyến thương mại quan trọng trên toàn khu vực.

Những tác động này khiến tuyên bố chiến thắng của cả Washington và Tehran trở nên khó thuyết phục hơn. Mỹ vẫn chứng minh được khả năng triển khai sức mạnh quân sự quanh bờ biển Iran, trong khi Tehran vẫn có khả năng duy trì sức ép trên biển và biến Hormuz thành một yếu tố quan trọng trong các tính toán chiến lược.

Vì vậy, cuộc tranh chấp tại eo biển Hormuz vẫn chưa có bên nào giành được ưu thế quyết định.