Mỹ: Tòa liên bang tạm ngăn thu hồi giấy phép lao động của người nhập cư

Chợ trời ở khu Adam Morgan, nơi có tỷ lệ người nhập cư cao hơn mức trung bình ở thủ đô Washington D.C. Ảnh: Ngọc Quang/PV TTXVN tại Mỹ

Theo phóng viên TTXVN tại Washington, Thẩm phán Gorton đã chấp nhận một phần yêu cầu của liên minh các tổ chức bảo vệ quyền người nhập cư và các công đoàn, qua đó cấm Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) thu hồi giấy phép lao động hoặc áp dụng các biện pháp xử phạt đối với những người hưởng TPS vì chưa nộp các khoản phí mới theo quy định. Lệnh của tòa sẽ có hiệu lực cho đến khi ông Gorton xem xét yêu cầu ban hành lệnh sơ bộ có thời hạn dài hơn, dự kiến được đưa ra vào ngày 5/8 tới.

Vụ kiện do tổ chức pháp lý Democracy Forward khởi xướng, với lập luận rằng USCIS đã triển khai các quy định mới vượt quá thẩm quyền theo luật định và có nguy cơ khiến hàng chục nghìn người đang hưởng TPS, đặc biệt là công dân El Salvador, Sudan và Ukraine, mất quyền làm việc hợp pháp tại Mỹ. Theo hồ sơ vụ kiện, quy chế TPS hiện vẫn còn hiệu lực đối với công dân El Salvador đến ngày 9/9, trong khi thời hạn áp dụng đối với công dân Sudan và Ukraine kéo dài đến ngày 19/10.

Tuy nhiên, Thẩm phán Gorton không chấp nhận yêu cầu đình chỉ việc USCIS thu các khoản lệ phí mới đối với hồ sơ xin tị nạn, chỉ giới hạn lệnh của mình ở việc bảo vệ quyền làm việc của những người đang hưởng TPS.

Chính quyền Tổng thống Trump đang đẩy mạnh chương trình cải tổ chính sách nhập cư, bao gồm việc thu hẹp phạm vi áp dụng TPS đối với nhiều quốc gia. Tháng trước, Tòa án Tối cao Mỹ đã cho phép chính quyền chấm dứt quy chế TPS đối với hàng nghìn công dân Haiti và Syria, trong khi các vụ kiện liên quan đến công dân của các quốc gia khác vẫn đang được xét xử.

TPS là chương trình nhân đạo do Quốc hội Mỹ thiết lập năm 1990, cho phép công dân các quốc gia bị ảnh hưởng bởi xung đột vũ trang, thiên tai hoặc các tình trạng khẩn cấp khác được tạm thời cư trú và làm việc hợp pháp tại Mỹ trong thời gian điều kiện tại nước họ chưa bảo đảm cho việc hồi hương an toàn.

Trong khi đó, Tòa Phúc thẩm Liên bang Khu vực số 5 của Mỹ cũng vừa ra phán quyết tạm thời ngăn chặn việc thi hành các quyết định của tòa cấp dưới yêu cầu trả tự do cho một số người nhập cư đang bị cơ quan di trú liên bang giam giữ trong thời gian chờ hoàn tất thủ tục trục xuất, qua đó tạo thêm thuận lợi pháp lý cho chính sách thực thi luật nhập cư của chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Tòa Phúc thẩm Khu vực số 5 đã chấp thuận yêu cầu của Chính phủ Mỹ về việc tạm đình chỉ hiệu lực các quyết định trước đó của tòa cấp dưới, trong khi tiếp tục xem xét vụ kiện liên quan đến thẩm quyền giam giữ người nhập cư trước khi bị trục xuất. Khu vực tài phán của Tòa Phúc thẩm số 5 gồm 3 bang là Texas, Louisiana và Mississippi, trong đó Texas là nơi đặt nhiều cơ sở giam giữ lớn của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE).

Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) đã hoan nghênh phán quyết trên. Cố vấn pháp lý trưởng của DHS James Percival cho rằng đây là một thắng lợi quan trọng đối với chính quyền Tổng thống Trump, đồng thời khẳng định việc điều chỉnh lập trường pháp lý của bộ này trong năm 2025 đã đưa việc thực thi luật nhập cư trở lại theo đúng quy định của Quốc hội. Ông Percival cũng nhắc lại chương trình khuyến khích người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp tự nguyện hồi hương, theo đó những người tham gia có thể được hỗ trợ chi phí đi lại và một khoản hỗ trợ tài chính theo quy định của Chính phủ Mỹ.

Vụ việc xoay quanh tranh cãi về việc liệu Hiến pháp Mỹ có yêu cầu chính phủ phải trả tự do cho người nhập cư trong thời gian chờ hoàn tất thủ tục trục xuất hay không. Chính quyền Tổng thống Trump cho rằng luật nhập cư cho phép cơ quan chức năng tiếp tục giam giữ trong nhiều trường hợp, trong khi các tổ chức bảo vệ quyền người nhập cư lập luận rằng việc giam giữ kéo dài có thể vi phạm quyền được bảo đảm thủ tục tố tụng theo Hiến pháp.

Các nhóm bảo vệ quyền của người nhập cư đã nhiều lần khởi kiện nhằm phản đối chính sách giam giữ kéo dài của ICE, đồng thời yêu cầu các tòa án buộc chính quyền trả tự do cho những người không bị coi là nguy hiểm hoặc có nguy cơ bỏ trốn. Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Trump cho rằng việc trả tự do có thể khiến nhiều người không tiếp tục chấp hành các thủ tục tố tụng và làm giảm hiệu quả thực thi chính sách trục xuất.