Năm Ngọ, những dấu mốc trong lịch sử dân tộc và khởi đầu kỷ nguyên mới
Xuân Bính Ngọ đang gõ cửa. Thiên - Địa - Nhân hội tụ hài hòa. Việt Nam vững tin bước vào Kỷ nguyên mới - Kỷ nguyên vươn mình.
Vòng quay của Trái đất, vòng tuần hoàn của thiên nhiên cùng với hành trình của lịch sử dân tộc kết nối quá khứ, hiện tại với tương lai. Trong vòng tuần hoàn vĩnh cửu ấy, mùa Xuân là điểm khởi đầu mang theo hành trang lịch sử và kỳ vọng cho bước phát triển mới. Thời khắc giao hòa Xuân Bính Ngọ 2026 đang đến, chúng ta nhìn về lịch sử để hướng tới tương lai.
Những năm Ngọ chói lọi
Năm Canh Ngọ (550), nghĩa quân Triệu Quang Phục đánh bại quân xâm lược phương Bắc của Nhà Lương, giữ vững nền độc lập cho nước Vạn Xuân. Năm Giáp Ngọ (1054), Lý Thánh Tông lên ngôi, đổi tên nước thành Đại Việt, hàm chứa niềm tự tôn, sánh ngang hàng với các nước láng giềng, đặc biệt là Đại Tống ở phương Bắc. Quốc hiệu Đại Việt tồn tại 723 năm, trải dài trong nhiều triều đại phong kiến sau này.
Năm Mậu Ngọ (1258), vó ngựa quân Nguyên Mông chinh phục gần khắp thế giới, đại bại trước Đại Việt, tháo chạy về nước trong lần xâm lược đầu tiên. Từ đây, Đại Việt dưới sự trị vì của Nhà Trần bước vào một trong những thời kỳ hưng thịnh nhất trong lịch sử các triều đại phong kiến ở nước ta. Năm Bính Ngọ (1426), nghĩa quân Lam Sơn của Lê Lợi giành chiến thắng vang dội ở Tốt Động - Chúc Động, diệt hơn 5 vạn quân Minh, tạo tiền đề cho cuộc kháng chiến giành độc lập dân tộc phát triển lên giai đoạn mới. Năm Bính Ngọ (1786), sau khi đánh tan 5 vạn quân Xiêm, Nguyễn Huệ chỉ huy nghĩa quân Tây Sơn tiến ra Đàng Ngoài, đánh bại quân chúa Trịnh, chấm dứt thời kỳ Trịnh - Nguyễn phân tranh kéo dài khoảng 160 năm.
Xuân Canh Ngọ (3/2/1930), nhà cách mạng Nguyễn Ái Quốc đại diện của Quốc tế Cộng sản, chủ trì Hội nghị hợp nhất 3 tổ chức cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt Nam, thông qua những văn kiện chính trị đầu tiên (Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt, Chương trình tóm tắt, Điều lệ vắn tắt), mở ra một bước ngoặt lịch sử, hành trình mới đưa cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Năm Nhâm Ngọ (1942), Bác Hồ bị quân Tưởng Giới Thạch bắt giam, đày ải qua 14 nhà tù. Trong ngục tù, Người viết những áng thơ bất tử “Nhật ký trong tù”, bền chí, vững tin ngày trở về lãnh đạo cách mạng. Cuối Xuân Giáp Ngọ, ngày 13/3/1954, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, quân dân ta mở đầu chiến dịch quyết chiến chiến lược 56 ngày đêm “khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt” đập tan tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, giành chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, buộc thực dân Pháp phải ký Hiệp định Geneve về lập lại hòa bình ở Việt Nam.
Với những cống hiến xuất sắc cho dân tộc Việt Nam và nhân loại, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) ra Nghị quyết số 24C/1865 nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1990 - Canh Ngọ), tôn vinh Người là Anh hùng giải phóng dân tộc, nhà văn hóa kiệt xuất của Việt Nam.
Trong tâm linh, văn hóa các dân tộc Á Đông, người xưa chọn 12 con vật biểu tượng cho 12 con giáp tương ứng với một vòng tuần hoàn 12 năm (địa chi) của vũ trụ và đời sống xã hội. Ngựa (Ngọ) là một trong 12 con vật được chọn, biểu trưng cho sự dẻo dai, bền bỉ, đồng thời có thể phi nước đại, năng động, mạnh mẽ về đích, mang đến thành công.
Một năm Ngọ nữa đang hiện diện. Niềm tự hào về truyền thống dân tộc, bài học kinh nghiệm tổng kết 40 năm công cuộc đổi mới (1986 - 2026); kết quả rất quan trọng, toàn diện, đột phá, nhiều điểm sáng nổi bật trong 5 năm qua (2021 - 2025), là hành trang quý báu cả về tinh thần và vật chất để toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta bước vào năm Bính Ngọ - 2026, khởi đầu một giai đoạn phát triển mới.
Xuân Bính Ngọ, khởi đầu của Kỷ nguyên mới
Xuân này ghi dấu một cột mốc vô cùng trọng đại đối với sự phát triển của đất nước, dân tộc Việt Nam, tổ chức thành công tốt đẹp Đại hội Đảng XIV, chính thức khởi đầu kỷ nguyên mới. Nghị quyết Đại hội là sự kết tinh trí tuệ của toàn Đảng, điểm hội tụ của “Ý Đảng, lòng Dân” và khát vọng phát triển; là ánh sáng soi đường cho đất nước, dân tộc theo định hướng:... Tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin tiến mạnh trong kỷ nguyên mới của dân tộc, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030; hiện thực hóa tầm nhìn đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao, một nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.
Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIII về các Văn kiện trình Đại hội XIV do Tổng Bí thư Tô Lâm trình bày tại phiên khai mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam vào ngày 20/1/2026 chỉ rõ mốc thời gian trọng đại (100 năm thành lập Đảng - 2030, 100 năm thành lập nước - 2045) và mục tiêu, phương thức, định hướng phát triển trong kỷ nguyên mới. Mục tiêu phát triển Việt Nam trong kỷ nguyên mới là yêu cầu khách quan, tất yếu, đòi hỏi tư duy mới, tầm nhìn mới, sự chung sức, đồng lòng thực hiện phương thức hành động mới với những quyết sách chiến lược mới và tốc độ lớn hơn. Để hiện thực hóa mục tiêu, Báo cáo Chính trị xác định 12 định hướng lớn, 6 nhiệm vụ trọng tâm, 3 đột phá chiến lược và phương châm chỉ đạo “Lựa chọn đúng - triển khai nhanh - làm đến nơi đến chốn - đo lường bằng kết quả”.
Thử thách lớn nhưng chúng ta vững tin vì các chủ trương chiến lược mang tính đột phá, tạo động lực, đòn bẩy cho kỷ nguyên mới được Đảng triển khai trước Đại hội, trải qua kiểm nghiệm thực tế và bài học kinh nghiệm của 40 năm đổi mới; tiếp tục chắt lọc, hoàn chỉnh đưa vào Văn kiện Đại hội XIV. Văn kiện xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là động lực trung tâm; thể chế hiện đại và nguồn nhân lực chất lượng cao là nền tảng; văn hóa và con người là nền tảng tinh thần của xã hội, sức mạnh nội sinh, nguồn lực, động lực phát triển; đại đoàn kết toàn dân tộc là nền tảng sức mạnh quốc gia; xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện, công tác cán bộ là “then chốt của then chốt”.
Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIII về các Văn kiện ĐH XIV xác định: Tăng cường quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế là trọng yếu, thường xuyên. Nội dung xuyên suốt thứ năm của Báo cáo về các văn kiện xác định: Đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong bảo đảm lợi ích quốc gia - dân tộc.... Đây là sự tin tưởng, giao phó trọng trách của Đảng, Nhà nước và Nhân dân cho đối ngoại, ngoại giao. Trong bối cảnh mới, dưới ánh sáng của Nghị quyết Đại hội XIV, đối ngoại, ngoại giao phải nâng tầm, chuyển mình tương xứng với tầm vóc lịch sử, văn hóa và vị thế đất nước, với vai trò lớn hơn, yêu cầu, nhiệm vụ cao hơn. Đối ngoại không chỉ dừng lại ở giữ vững bản sắc mà phải có tư duy, phương thức và tầm nhìn mới. Không những “chủ động thích ứng trước chuyển biến của tình hình”, mà còn phải định vị đất nước ở vị thế phù hợp, có lợi trong các thể chế đa phương; nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam trong nền chính trị thế giới, kinh tế toàn cầu... Không những nắm bắt, tận dụng cơ hội mà còn phải chủ động tham gia tạo ra cơ hội cho đất nước phát triển mọi mặt.
Để xứng với vai trò, sự tin tưởng của Đảng, Nhà nước và Nhân dân, ngành Ngoại giao cần quán triệt sâu sắc, kỹ lưỡng, thường xuyên Nghị quyết Đại hội Đảng XIV, tinh thần mới của Đảng về đối ngoại. Trên cơ sở đó, xây dựng chương trình hành động của ngành một cách đồng bộ, toàn diện, rõ mục tiêu, nhiệm vụ, cụ thể về nội dung, phương châm, phương thức triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV.
Đẩy mạnh xây dựng nền ngoại giao toàn diện, hiện đại, chuyên nghiệp với đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, trình độ chuyên môn cao. Triển khai đồng bộ, toàn diện, hiệu quả các hoạt động đối ngoại trên cả 3 trụ cột: Đối ngoại Đảng, ngoại giao nhà nước, đối ngoại nhân dân thống nhất từ Trung ương đến địa phương; trọng tâm là ngoại giao kinh tế, ngoại giao công nghệ. Bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia – dân tộc trên cơ sở các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc. Để hiện thực hóa các nhiệm vụ trên, ngành Ngoại giao cần thực hiện tốt chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm trong phát biểu tại Lễ kỷ niệm 80 năm ngày thành lập ngành Ngoại giao (28/8/1945-28/8/2025) ngày 25/8/2025:... hiện đại về tư duy, phương pháp, công cụ: Thực hiện chuyển đổi số ngoại giao, phân tích dữ liệu lớn, ngoại giao số - công dân số - truyền thông số; chuẩn hóa các quy trình, tiêu chuẩn ngoại giao.
***
Pháo hoa rực rỡ mừng Đại hội lần thứ XIV của Đảng thành công tốt đẹp. Ý Đảng, lòng Dân, chung sức, đồng lòng. Xuân Bính Ngọ đang gõ cửa. Thiên - Địa - Nhân hội tụ hài hòa. Việt Nam vững tin bước vào Kỷ nguyên mới - Kỷ nguyên vươn mình.
