Nam sinh 17 tuổi bất ngờ phát hiện mắc tiểu đường khi đi khám béo phì

Nam sinh 17 tuổi ở Hà Nội được bố đưa đến Bệnh viện E khám với mong muốn giảm cân vì tình trạng thừa cân, béo phì kéo dài. Gia đình cho biết con tăng cân nhanh trong vài năm gần đây, dù nhiều lần cố gắng điều chỉnh chế độ ăn nhưng không hiệu quả.

Tại khoa Nội tổng hợp, sau khi thăm khám lâm sàng, bác sĩ chỉ định thực hiện một số xét nghiệm đánh giá chuyển hóa. Kết quả chỉ số đường huyết lúc đói tăng cao, HbA1c vượt ngưỡng chẩn đoán, qua đó xác định bệnh nhân mắc tiểu đường type 2.

Thông tin này khiến bố mẹ nam sinh sửng sốt, bởi nam sinh gần như không có biểu hiện điển hình của bệnh tiểu đường như khát nước nhiều, tiểu đêm, mệt mỏi kéo dài hay sụt cân đột ngột.

“Gia đình chỉ nghĩ con béo phì nên muốn đi khám để được tư vấn giảm cân, không ngờ lại phát hiện tiểu đường ở độ tuổi còn rất trẻ”, người bố chia sẻ.

25 tuổi, Đặng Thu M (Phú Thọ) cũng đang phải theo dõi chỉ số tiểu đường mỗi ngày. M kể, 2 năm trước phát hiện mắc tiểu đường sau lần khám vì ho, sốt, khát nước kéo dài. Thấy cơ thể mệt mỏi, M nghĩ mình bị cảm thông thường nên uống hạ sốt nhưng không đỡ. Việc khát nước thường xuyên khiến em liên tục uống các loại nước ngọt và nước điện giải.

Chỉ đến khi cơ thể mệt mỏi rõ rệt, đi khám, bác sĩ chẩn đoán tiểu đường type 1 với chỉ số HbA1c (đường huyết trung bình trong 3 tháng) cao gần gấp 3 so với bình thường.

Nhiều người trẻ mắc tiểu đường không rõ dấu hiệu (Ảnh minh họa)

Dấu hiệu nhận biết tiểu đường ở người trẻ

Theo ThS.BSCKII Đinh Thị Mỹ Dung, Trưởng khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện E, hai trường hợp trên không phải hiếm gặp. Bệnh viện ghi nhận ngày càng nhiều ca tiểu đường ở người trẻ, thậm chí học sinh, sinh viên, phát hiện bệnh khá muộn do không có biểu hiện rõ ràng.

“Quan niệm tiểu đường là bệnh của người lớn tuổi hiện không còn đúng. Trong vài năm gần đây, số ca đái tháo đường type 2 ở trẻ vị thành niên và người trẻ gia tăng rõ rệt”, bác sĩ Dung cho biết.

Nguyên nhân chính liên quan đến lối sống hiện đại như ăn nhiều đồ ngọt, thức ăn nhanh, nước có đường; ít vận động; thức khuya; căng thẳng kéo dài và đặc biệt là tình trạng thừa cân, béo phì ngày càng phổ biến.

Khác với suy nghĩ của nhiều người, không phải bệnh nhân tiểu đường nào cũng có đủ các dấu hiệu kinh điển như ăn nhiều, uống nhiều, tiểu nhiều, sụt cân. Nhiều trường hợp diễn tiến âm thầm, chỉ có những biểu hiện mơ hồ nên rất dễ bị bỏ qua.

Theo bác sĩ Dung, người trẻ cần cảnh giác nếu xuất hiện một số dấu hiệu như tăng cân nhanh, đặc biệt tăng mỡ bụng; khó giảm cân dù đã ăn kiêng hoặc tập luyện; thường xuyên mệt mỏi, buồn ngủ sau ăn; nhanh đói, thèm đồ ngọt.

Ngoài ra, một số biểu hiện bên ngoài cũng có thể là tín hiệu cảnh báo như da vùng cổ, nách hoặc bẹn sạm màu bất thường - dấu hiệu gợi ý đề kháng insulin; nổi nhiều mụn kéo dài; vết thương lâu lành.

Ở nữ giới, rối loạn kinh nguyệt, hội chứng buồng trứng đa nang cũng có thể liên quan đến rối loạn chuyển hóa và tăng nguy cơ mắc tiểu đường. Một số người trẻ chỉ tình cờ phát hiện bệnh khi khám sức khỏe định kỳ thấy men gan tăng, gan nhiễm mỡ, mỡ máu cao hoặc đường huyết bất thường.

Bác sĩ Dung nhấn mạnh, yếu tố nguy cơ lớn nhất hiện nay là béo phì và tiền sử gia đình. “Nếu bố mẹ mắc đái tháo đường, con cái lại thừa cân, ít vận động thì nguy cơ mắc bệnh càng cao và có xu hướng xuất hiện sớm hơn”, bác sĩ nói.

Do đó, người trẻ thuộc nhóm nguy cơ nên chủ động tầm soát sớm thay vì chờ xuất hiện triệu chứng. Những nhóm cần kiểm tra đường huyết định kỳ gồm người thừa cân, béo phì; có bố mẹ hoặc người thân mắc tiểu đường; ít vận động; tăng huyết áp; rối loạn mỡ máu; gan nhiễm mỡ; phụ nữ từng đái tháo đường thai kỳ hoặc mắc hội chứng buồng trứng đa nang.

Theo bác sĩ, xét nghiệm tầm soát đường huyết khá đơn giản, chi phí không cao nhưng có ý nghĩa quan trọng trong phát hiện sớm. “Nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm, người bệnh hoàn toàn có thể kiểm soát tốt bằng thay đổi lối sống, dinh dưỡng hợp lý và điều trị phù hợp, từ đó ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm lên tim mạch, thận, mắt và thần kinh”, bác sĩ Dung khuyến cáo.

Tiểu đường ở người trẻ đang dần trở thành vấn đề sức khỏe đáng lo ngại. Khi bệnh không còn chỉ riêng của người lớn tuổi, việc duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế đồ ngọt, tăng vận động và khám sức khỏe định kỳ là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe lâu dài.