Nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh ngay từ cơ sở

Hoạt động khám chữa bệnh tại Trạm y tế xã Tân Thanh.

Với sự quan tâm của tỉnh, sự vào cuộc đồng bộ của ngành Y tế và chính quyền các địa phương, hệ thống trạm y tế xã, phường trên địa bàn tỉnh đã có những chuyển biến tích cực cả về điều kiện cơ sở vật chất, tổ chức bộ máy và chất lượng hoạt động chuyên môn. Nhiều trạm y tế được đầu tư xây dựng, cải tạo khang trang, môi trường làm việc sạch sẽ, thân thiện; đội ngũ cán bộ y tế từng bước được chuẩn hóa về trình độ chuyên môn, y đức và kỹ năng giao tiếp. Thực tế cho thấy, tại những trạm y tế được tổ chức hợp lý, phát huy tốt vai trò của đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng, dược sĩ, người dân ngày càng tin tưởng và chủ động lựa chọn trạm y tế xã là nơi chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Sau sáp nhập đơn vị hành chính, Trạm y tế xã Tân Thanh quản lý 3 điểm trạm, phục vụ nhu cầu chăm sóc sức khỏe cho người dân trên địa bàn. Trạm hiện có 18 cán bộ, nhân viên y tế, gồm 2 bác sĩ, 7 điều dưỡng, 6 dược sĩ và các nhân viên chuyên môn khác. Dù phải quản lý nhiều điểm trạm, song nhờ chủ động trong tổ chức, phân công nhiệm vụ khoa học và tinh thần trách nhiệm cao của đội ngũ cán bộ, công tác khám, chữa bệnh tại đây luôn được duy trì ổn định, hiệu quả. Từ tháng 7/2025 đến nay, Trạm y tế xã Tân Thanh đã tiếp nhận và khám, chữa bệnh cho trên 4.500 lượt người, chủ yếu là người cao tuổi, người mắc các bệnh thông thường và bệnh mạn tính cần theo dõi, điều trị lâu dài. Hiện nay, trạm đang quản lý, điều trị bệnh không lây nhiễm cho hơn 600 người, tập trung vào các bệnh như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch. Việc quản lý, điều trị ngay tại tuyến cơ sở giúp người bệnh được theo dõi sức khỏe thường xuyên, tư vấn chế độ dinh dưỡng, sinh hoạt phù hợp, kịp thời điều chỉnh phác đồ, qua đó hạn chế biến chứng, giảm tỉ lệ bệnh nhân nhập viện và góp phần giảm tải cho tuyến trên. Bà Nguyễn Thị Thoa Thôn 3, xã Tân Thanh chia sẻ: “Giờ đây tuổi đã cao, các bệnh mạn tính cũng nhiều, chỉ cần đi xe đạp ra đến trạm là được các bác sỹ thăm khám, tận tình chăm sóc và tư vấn cho thuốc, nên chúng tôi thấy rất yên tâm. Khi đến khám, các bác sỹ cũng rất nhiệt tình, hỏi han sức khỏe, khiến những người cao tuổi như chúng tôi có cảm giác được chăm sóc như người thân trong gia đình.”

Một trong những điểm tích cực của y tế cơ sở Ninh Bình trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân chính là hệ thống bệnh viện đa khoa tuyến cơ sở. Tiền thân là Trung tâm y tế Duy Tiên, Bệnh viện Đa khoa Duy Tiên chính thức đi vào hoạt động kể từ ngày 15/1/2026. Bệnh viện có 70 cán bộ, nhân viên y tế có chứng chỉ hành nghề, trong đó, lực lượng nòng cốt là 21 bác sĩ và 31 điều dưỡng. Hiện, Bệnh viện đang thực hiện gần 1.000 dịch vụ kỹ thuật y tế theo quy định của Bộ Y tế, đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh đa dạng của người dân.

Các khoa, phòng của Bệnh viện được cải tạo khang trang, bố trí hợp lý, có đầy đủ khu vực chờ, phòng tiếp đón; được trang bị hệ thống điều hòa, giường bệnh tiêu chuẩn, đảm bảo môi trường khám, điều trị thân thiện, sạch sẽ, an toàn. Đặc biệt, nhiều thiết bị y tế hiện đại đã được đưa vào sử dụng, tạo bước tiến quan trọng trong chẩn đoán và điều trị, như: Hệ thống siêu âm màu 4D, máy X-quang kỹ thuật số, máy CT-Scanner thế hệ mới giúp chẩn đoán sớm và chính xác bệnh lý. Máy xét nghiệm sinh hóa, huyết học, miễn dịch tự động với công suất lớn, cho kết quả nhanh chóng, giảm thời gian chờ đợi của bệnh nhân, hỗ trợ bác sĩ trong việc đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả, đặc biệt là đối với các bệnh lý phức tạp.

Hệ thống máy xét nghiệm sinh hóa tại Bệnh viện đa khoa Duy Tiên.

Đặc biệt, Khoa Hồi sức cấp cứu Nội- Nhi hiện là một trong những khoa hiện đại nhất của đơn vị, mang lại niềm tin, hy vọng cho nhiều bệnh nhân suy thận mạn tính. Với hệ thống 16 máy chạy thận nhân tạo bắt đầu đi vào hoạt động từ ngày 16/7/2025, duy trì chạy thận thường xuyên cho 53 bệnh nhân, hiện Khoa Hồi sức cấp cứu Nội- Nhi đem lại cơ hội cho bệnh nhân suy thận mạn tính được điều trị ngay tại địa phương, giảm gánh nặng chi phí, thời gian. Anh Vũ Anh Duy, xã Lý Nhân chia sẻ, trước đây, anh thường xuyên phải phải đi xa lên tuyến tỉnh, thậm chí tuyến trung ương để chạy thận, vừa tốn kém vừa mệt mỏi vì phải di chuyển nhiều lần trong tuần. “Kể từ khi Bệnh viện Đa khoa Duy Tiên triển khai hệ thống máy chạy thận nhân tạo, được các y bác sỹ của bệnh viện tận tình chăm sóc, những bệnh nhân như chúng tôi cảm thấy nhẹ lòng hơn, áp lực bệnh tật cũng vơi dần”. Anh Duy chia sẻ.

Hệ thống máy chạy thận nhân tạo hiện đại, đáp ứng nhu cầu lọc máu của bệnh nhân tại Bệnh viện Đa khoa Duy Tiên.

Bác sỹ chuyên khoa I, Phùng Quý Dương, Trưởng khoa Hồi sức cấp cứu Nội- Nhi cho biết, nhằm vận hành tốt hệ thống máy chạy thận nhân tạo, Bệnh viện đã cử cán bộ, bác sỹ của Khoa Hồi sức cấp cứu Nội- Nhi đi tập huấn tại Bệnh viện Bạch Mai- Hà Nội trong 6 tháng, các bác sỹ, điều dưỡng được đào tạo bài bản trong quá trình vận hành máy, xử trí các biến chứng phát sinh trong quá trình lọc máu, quản lý, điều trị các bệnh nhân. “Đến thời điểm này, Khoa Hồi sức cấp cứu Nội- Nhi đã làm chủ được các kỹ thuật vận hành máy chạy thận. Tập thể các y bác sỹ, điều dưỡng của Khoa ý thức rõ ràng trách nhiệm của mình đối với người bệnh và nhân dân, qua đây, phấn đấu đẩy mạnh hơn nữa công tác chăm sóc sức khỏe cho nhân dân ngay từ tuyến cơ sở”, bác sỹ Dương nhấn mạnh.

Bên cạnh sự quan tâm đầu tư của tỉnh và nỗ lực của đội ngũ cán bộ y tế, chuyển đổi số đang trở thành một trong những thuận lợi, yếu tố tích cực góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh tại các trạm y tế trên địa bàn tỉnh Ninh Bình. Trong xu thế chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay, ngành Y tế Ninh Bình đã tích cực ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động của các trạm y tế, coi đây là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh tại tuyến cơ sở. Nhiều trạm y tế trên địa bàn tỉnh đã triển khai phần mềm quản lý khám, chữa bệnh, từng bước kết nối, liên thông dữ liệu với tuyến trên; ứng dụng hồ sơ sức khỏe điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, tra cứu thông tin bảo hiểm y tế… Việc ứng dụng công nghệ thông tin đã góp phần giảm thời gian chờ đợi, nâng cao tính chính xác trong quản lý hồ sơ bệnh án, đồng thời tạo thuận lợi cho người dân khi đến khám, chữa bệnh tại trạm y tế xã, phường.

Việc ứng dụng chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính tạo thuận lợi cho người dân đến thăm khám tại Bệnh viện Đa khoa Duy Tiên.

Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi và kết quả đạt được, hệ thống trạm y tế trên địa bàn tỉnh Ninh Bình hiện vẫn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng khám, chữa bệnh và khả năng đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao của người dân; Cụ thể, thiếu trang thiết bị y tế thiết yếu, nhiều trạm được xây dựng từ lâu, diện tích chật hẹp, phòng chức năng chưa đảm bảo, cơ sở hạ tầng xuống cấp, ảnh hưởng đến môi trường làm việc của cán bộ y tế cũng như tâm lý của người bệnh khi đến khám… Mặt khác, thực hiện Quyết định số 2335/QĐ-UBND ngày 6/1/2025 của UBND tỉnh Ninh Bình về việc chuyển toàn bộ chức năng, nhiệm vụ, nhân lực và trang thiết bị y tế thuộc lĩnh vực y tế dự phòng và dân số từ các Trung tâm Y tế sau giải thể về trạm y tế xã, phường quản lý và tổ chức thực hiện, nhiều trạm y tế các xã phường phải chịu thêm áp lực về bố trí chỗ làm việc, phương tiện vật chất tại các trạm.

Đơn cử như 6 điểm trạm hiện nay của Trạm y tế phường Mỹ Lộc. Sau sáp nhập, Trạm y tế phường Mỹ Lộc có 28 cán bộ, nhân viên y tế, trong đó có 3 bác sĩ, 7 điều dưỡng, 5 dược sĩ. Khối lượng công việc tại trạm khá lớn, mỗi tháng trung bình khám, chữa bệnh cho trên 600 lượt người; đồng thời, quản lý và điều trị bệnh không lây nhiễm cho trên 1.400 người. Tuy nhiên, nhiều điểm trạm trên địa bàn phường Mỹ Lộc hiện đã xuống cấp, diện tích chật hẹp, tường bong tróc, cơ sở vật chất cũ kỹ, thiếu trang thiết bị y tế cần thiết như máy siêu âm, máy xét nghiệm hình ảnh, điện tim, ... Sau khi thực hiện Quyết định số 2335/QĐ-UBND ngày 6/1/2025 của UBND tỉnh, trạm tiếp nhận thêm 7 cán bộ làm nhiệm vụ y tế dự phòng và dân số từ Trung tâm Y tế phường sau giải thể. Điều này gây không ít khó khăn trong việc bố trí phòng khám, phòng chức năng, cũng như triển khai các dịch vụ kỹ thuật mới tại tuyến cơ sở, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng phục vụ người dân. Bác sỹ Phạm Thị Thanh Hảo (nguyên Trạm trưởng Trạm y tế Mỹ Thành, xã Mỹ Lộc), phụ trách Trạm y tế phường Mỹ Lộc cho biết, hiện nay các cơ sở vật chất tại trạm đã khá xuống cấp, bên cạnh việc thiếu các máy móc, thiết bị chuyên dùng khiến công việc chuyên môn của các y bác sỹ tại trạm còn hạn chế. Do đó, rất cần sự đầu tư đồng bộ, hiện đại để Trạm y tế phường thực hiện các công tác chuyên môn của mình.

Một số công trình do Trạm y tế phường Mỹ Lộc quản lý đã xuống cấp nghiêm trọng và không thể sử dụng.

Hoạt động khám chữa bệnh tại Trạm y tế phường Mỹ Lộc.

Thực tế cho thấy, việc các trạm y tế triển khai Thông tư số 43 ngày 15/11/2025 của Bộ Y tế với nhiều quy định mới về danh mục dịch vụ kỹ thuật, tiêu chuẩn nhân lực, trang thiết bị và điều kiện thực hiện chuyên môn cũng đang đặt ra không ít khó khăn cho tuyến cơ sở. Bên cạnh những khó khăn về cơ sở vật chất và trang thiết bị, thiếu hụt nhân lực y tế, đặc biệt là bác sĩ, đang là bài toán nan giải đối với y tế cơ sở của tỉnh Ninh Bình. Theo tinh thần của Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, hệ thống y tế cơ sở của tỉnh hiện còn thiếu từ 400 đến 600 bác sĩ. Sự thiếu hụt này khiến nhiều trạm y tế phải bố trí bác sĩ kiêm nhiệm, làm việc luân phiên hoặc chưa thể triển khai đầy đủ các dịch vụ kỹ thuật theo quy định. Điều này cho thấy áp lực rất lớn đối với hệ thống y tế cơ sở, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tiếp tục đầu tư mạnh mẽ, đồng bộ hơn cho tuyến y tế này.

Ông Phan Anh Phong Phó giám đốc sở Y tế tỉnh Ninh Bình cho biết, Sở Y tế Ninh Bình đặt ra mục tiêu đến năm 2030 xây dựng hệ thống y tế cơ sở vững mạnh, toàn diện, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe Nhân dân. Theo đó, phấn đấu 100% trạm y tế cấp xã có bác sĩ cơ hữu; trên 95% dân số tham gia bảo hiểm y tế; trên 95% người dân sử dụng dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu tại y tế cơ sở được bảo hiểm y tế chi trả; trên 95% dân số được quản lý sức khỏe. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Sở Y tế đã tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, tạo hành lang pháp lý đồng bộ, thống nhất, làm cơ sở triển khai các giải pháp theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị. Trọng tâm là tăng cường phối hợp, kiểm tra, giám sát và hướng dẫn cấp xã thực hiện nhiệm vụ y tế theo phân cấp; duy trì cơ chế hỗ trợ thường xuyên, nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ y tế cơ sở, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đồng thời, đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật, tăng cường hợp tác chuyên môn; thực hiện luân phiên, luân chuyển, điều động cán bộ y tế về công tác tại tuyến xã giai đoạn 2025 2030…

Có thể thấy, khi hệ thống y tế cơ sở được củng cố cả về tổ chức, nhân lực và công nghệ, người dân có thể tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại nơi sinh sống. Điều này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe ban đầu mà còn góp phần xây dựng một hệ thống y tế công bằng và bền vững hơn. Do đó, đòi hỏi có nhiều giải pháp đồng bộ hơn nữa trong nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh của hệ thống y tế cơ sở, góp phần nâng cao chất lượng sống của nhân dân, hướng tới phát triển bền vững.

Trần Lâm