Thiếu tướng Phan Văn Lai: Càng chống tham nhũng, người dân càng ủng hộ

Tại Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vừa qua, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục nhấn mạnh: “Kiểm tra giám sát, kiểm soát quyền lực, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn tới cần được đặt trong tổng thể yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước, với cách tiếp cận vừa mang tính hệ thống, vừa có chiều sâu chiến lược. Đó không chỉ là nhiệm vụ cấp bách thường xuyên nhằm làm trong sạch bộ máy, mà còn là điều kiện nền tảng để củng cố niềm tin của Nhân dân, bảo đảm sự ổn định chính trị - xã hội và tạo lập môi trường lành mạnh cho phát triển”.

Để làm rõ điều này, PV Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn Thiếu tướng Phan Văn Lai, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Chánh Thanh tra đầu tiên của Bộ Công an.

Thiếu tướng Phan Văn Lai, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Chánh Thanh tra đầu tiên của Bộ Công an. (Ảnh: Trọng Phú)

PV: Thưa Thiếu tướng, tại Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vừa qua, Tổng Bí thư nhấn mạnh việc tiếp tục đẩy mạnh kiểm tra, giám sát quyền lực; phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Với tư cách là một người dành cả sự nghiệp cho công tác thanh tra, Thiếu tướng nhận định như thế nào về tính cấp thiết của vấn đề này trong giai đoạn hiện nay?

Thiếu tướng Phan Văn Lai: Tại Hội nghị Trung ương vừa qua, chúng ta cũng nhấn mạnh về công tác kiểm tra, kiểm soát quyền lực của cán bộ, nhất là cán bộ lãnh đạo, chủ chốt từ Trung ương đến địa phương. Vì đó là một biện pháp phòng ngừa rất quan trọng. Theo tôi, vấn đề này có hai mặt. Thứ nhất, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để sớm phát hiện ra các sai phạm để phòng ngừa, không gây hậu quả nghiêm trọng. Đồng thời, chúng ta có những hình thức xử lý nghiêm minh với cán bộ sai phạm.

Bên cạnh đó, qua công tác kiểm tra, giám sát, chúng ta cũng phát hiện được những cán bộ tốt. Những cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Nhờ đó, chúng ta tìm được những cán bộ tốt để đưa vào nguồn đào tạo. Vấn đề này rất nhân văn, không phải chỉ đơn thuần là xử lý, xử phạt hành chính, phạt hình sự...

Có những đồng chí mắc sai phạm, nhưng cũng chỉ cần tự viết đơn từ chức, xin nghỉ công tác. Như vậy không phải là chúng ta bao che cho cán bộ, vì những cán bộ này cũng đã có nhiều công lao, cống hiến cho Cách mạng. Đó là tính chất vừa nghiêm minh, vừa nhân văn trong xử lý cán bộ của Đảng ta. Như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói: Xử lý cán bộ phải thấu lý, đạt tình. Công tác kiểm tra, giám sát phải vừa nghiêm minh, vừa phòng ngừa, không để gây ra hậu quả nghiêm trọng, nhưng cũng đồng thời sàng lọc, phát hiện những cán bộ tốt để tạo nguồn.

PV: Nói về vấn đề kiểm soát quyền lực, vừa qua có nhiều cán bộ lãnh đạo có chức vụ đã bị khởi tố, truy tố, xét xử. Theo Thiếu tướng, đối với vấn đề kiểm soát quyền lực cần có những biện pháp nào để ngăn chặn, hạn chế vấn đề tổn thất cán bộ lãnh đạo vì bị xử lý hình sự?

Thiếu tướng Phan Văn Lai: Vừa qua, Đảng ta đã có rất nhiều biện pháp. Theo tôi, có một vấn đề quan trọng, đó là cơ chế. Phải làm sao để cả cơ chế và chế độ chính sách được cải thiện. Vấn đề cơ chế là để quy định cụ thể chức năng quyền hạn, nhiệm vụ của từng đơn vị, từng cán bộ quản lý. Từ những quy định ấy sẽ giúp ngăn chặn, cán bộ quản lý không thể vượt quá chức năng quyền hạn, đồng thời cũng không dám, không muốn tham nhũng, tiêu cực khi chế độ, chính sách đã được cải thiện.

Vừa qua, Đảng ta đã ban hành rất nhiều quy định để ngăn chặn tình trạng tham nhũng, tiêu cực. Về mặt pháp luật thì chúng ta cũng thực hiện nghiêm minh, trừng trị đúng người, đúng tội, không có vùng cấm, không có ngoại lệ. Có những trường hợp xử lý cán bộ bằng pháp luật, nhưng cũng có nhiều trường hợp chỉ xử lý nội bộ. Đó là điểm nhân văn, linh hoạt trong xử lý cán bộ.

Trong quá trình làm trong sạch đội ngũ từ trên xuống dưới thì chúng ta sẽ nhận được sự ủng hộ của Đảng viên và nhân dân. Tôi thấy vấn đề này thời gian qua Đảng ta đang làm rất tốt, càng chống tham nhũng, người dân càng ủng hộ.

Toàn cảnh Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. (Ảnh: Ngọc Thành)

PV: Thiếu tướng đánh giá thế nào về vai trò của Bộ Công an trong công tác đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực?

Thiếu tướng Phan Văn Lai: Trong kết quả, thành tích chung của toàn Đảng, có một phần đóng góp quan trọng của Bộ Công an. Vì trong cuộc đấu tranh này, chúng ta phải đấu tranh với những đối tượng rất nguy hiểm. Như Chủ tịch Hồ Chí Minh nói, các đối tượng này là “giặc nội xâm”. Theo tôi, giặc nội xâm không kém phần nguy hiểm so với giặc ngoại xâm.

Nếu cứ để các đối tượng tham nhũng phá từ bên trong, sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến tiềm lực, tài sản của đất nước, ảnh hưởng đến uy tín của Đảng. Vừa qua, tôi thấy ở một số nước xảy ra Cách mạng màu. Điểm chung của những cuộc Cách mạng màu này đó là việc đối tượng phản động lợi dụng sự không liêm chính của các cơ quan đầu não để kêu gọi người dân nổi dậy, gây ra những hậu quả khôn lường.

Chúng ta phải xác định những đối tượng “giặc nội xâm” này rất nguy hiểm. Các đối tượng có nhiều thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt, che giấu hành vi phạm tội. Do đó, muốn đấu tranh với “giặc nội xâm” phải có những cơ quan chuyên môn nghiệp vụ tốt, bài bản. Nếu chỉ tuyên truyền, giáo dục thì không tìm ra được sai phạm của các đối tượng này để trừng trị.

Trước hết là phải có chứng cứ, phải giữ bí mật và có nghiệp vụ thì mới làm được. Có những đối tượng đứng tên nhà đất cho người thân, hay gửi tiền ra nước ngoài, gửi tiền vào nhiều nơi... Để đấu tranh với những điều này cần phải là những lực lượng có nghiệp vụ, có sự trung thành và sự liêm chính.

Qua tổng kết 80 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân vừa qua, tôi thấy tuyệt đại bộ phận cán bộ, chiến sĩ là liêm chính, có phẩm chất đạo đức tốt và trung thành với sự nghiệp Cách mạng của Đảng, vì nước quên thân, vì dân phục vụ. Từ đó, lực lượng công an mới có thể đóng góp vai trò quan trọng vào công cuộc đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

PV: Thiếu tướng đã dành phần lớn sự nghiệp trong ngành thanh tra của lực lượng Công an nhân dân, Thiếu tướng có gửi gắm điều gì đến thế hệ thanh tra đi sau?

Thiếu tướng Phan Văn Lai: Đối với ngành công an, tôi là Chánh thanh tra đầu tiên. Phải nói rằng, trong lực lượng nhiều đơn vị đánh vụ án này, phá vụ án kia rất nổi, được khen thưởng rất xứng đáng. Nhưng đằng sau những chiến công ấy có một phần đóng góp rất quan trọng của các cơ quan tham mưu, cơ quan chức năng của Bộ Công an, trong đó có lực lượng thanh tra.

Lực lượng thanh tra đã phát hiện ra nhiều vụ việc để làm trong sạch nội bộ. Không chỉ thế, lực lượng thanh tra còn làm biết bao trường hợp để minh oan cho cán bộ. Về chính sách pháp luật, thanh tra Bộ có quyền thanh tra việc chấp hành chính sách về an ninh, trật tự của các cấp, các ngành. Nhờ đó phát hiện được nhiều vấn đề vi phạm để chấn chỉnh và kiến nghị với Đảng và Nhà nước, nhằm có những văn bản về luật pháp quy định lại, ngăn chặn những mối nguy cơ tiềm ẩn về an ninh trật tự. Qua đó, có thể thấy vai trò của lực lượng thanh tra trong ngành công an là rất quan trọng.

PV: Vâng, xin cảm ơn Thiếu tướng.

Thiếu tướng Phan Văn Lai sinh năm 1930 trong một gia đình có truyền thống yêu nước. Quê ông ở xã Phương Định, huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định (cũ). Thiếu tướng Phan Văn Lai cùng các đồng đội trải qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, giành thắng lợi. Năm 1976, ông được Bộ Công an điều động về Vụ Nghiên cứu tổng hợp nay là Văn phòng Bộ Công an. Năm 1988, ông được bổ nhiệm làm Phó tổng cục trưởng Tổng cục Xây dựng lực lượng, Bộ Công an. Từ năm 1990 ông làm Chánh thanh tra Bộ Công an cho đến khi nghỉ hưu năm 1996.

Theo Trọng Phú/VOV