Nâng chất cà phê Việt để hướng đến xuất khẩu bền vững

Người lao động thu hái những quả cà phê chín tại vùng nguyên liệu, góp phần bảo đảm chất lượng sản phẩm ngay từ đầu vào.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tháng 7/2026, Việt Nam xuất khẩu khoảng 147.600 tấn cà phê, trị giá 639,5 triệu USD. Lũy kế 7 tháng đầu năm, khối lượng xuất khẩu đạt khoảng 1,2 triệu tấn, tăng 10,8% so với cùng kỳ, mang về 5,45 tỷ USD. Dù sản lượng tăng, kim ngạch xuất khẩu cà phê trong 7 tháng đầu năm vẫn giảm 11,2% so với cùng kỳ năm 2025. Nguyên nhân chủ yếu là giá xuất khẩu bình quân chỉ đạt khoảng 4.537 USD/tấn, giảm 19,9%. Diễn biến này cho thấy, việc gia tăng khối lượng chưa đồng nghĩa với nâng cao hiệu quả xuất khẩu nếu giá trị trên mỗi đơn vị sản phẩm không được cải thiện.

Trao đổi với phóng viên Báo Tin tức và Dân tộc về hoạt động xuất khẩu cà phê trong ngày 12/8, bà Lê Hoàng Diệp Thảo, Chủ tịch Liên minh Cà phê toàn cầu, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc TNI King Coffee, cho biết ngành cà phê Việt Nam đang đứng trước cơ hội đạt kim ngạch xuất khẩu từ 8,4 tỷ USD trở lên trong năm 2026 và có thể hướng đến mốc 9 tỷ USD nếu thị trường diễn biến thuận lợi. Theo đó, một trong những điểm đáng mừng là giá trị của cà phê Việt Nam đã được cải thiện đáng kể trong những năm gần đây.

Theo bà Thảo, nếu trước đây giá cà phê xuất khẩu chỉ dao động khoảng 30.000 đồng/kg thì hiện nay đã tăng gấp khoảng ba lần. Mức giá cao hơn góp phần gia tăng doanh thu, cải thiện thu nhập cho người sản xuất và khẳng định vị thế của cà phê Việt Nam trên thị trường thế giới. Cùng với yếu tố giá, chất lượng sản phẩm ngày càng được các nhà nhập khẩu quan tâm.

Đáng chú ý, xu hướng tìm mua cà phê giá rẻ đang dần thay đổi khi nhiều đối tác quốc tế ưu tiên sản phẩm có chất lượng ổn định, quy trình sản xuất bài bản, nguồn gốc rõ ràng và thương hiệu uy tín. Đây là cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam chuyển từ xuất khẩu nguyên liệu với giá trị thấp sang chế biến sâu, phát triển sản phẩm mang thương hiệu riêng.

Bà Lê Hoàng Diệp Thảo, Chủ tịch Liên minh Cà phê toàn cầu, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc TNI King Coffee, cho biết ngành cà phê Việt Nam đang đứng trước cơ hội đạt kim ngạch xuất khẩu từ 8,4 tỷ.

Bà Thảo cho rằng, để nâng chất cà phê Việt, doanh nghiệp trước hết phải kiểm soát chặt chất lượng ngay từ vùng nguyên liệu, chuẩn hóa quy trình thu hoạch, sơ chế, rang xay, bảo quản và đáp ứng các tiêu chuẩn của từng thị trường. Hoạt động kinh doanh cần minh bạch về nguồn gốc, giá mua, hợp đồng và trách nhiệm với người trồng; đồng thời tuân thủ nghiêm các cam kết với đối tác.

Ngành cà phê cũng cần tổ chức lại theo chuỗi giá trị, tăng liên kết giữa nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp chế biến và đơn vị xuất khẩu để bảo đảm chất lượng đồng đều, truy xuất được nguồn gốc và phân chia lợi ích hợp lý.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần đầu tư công nghệ chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm như cà phê hòa tan, cà phê đặc sản và các dòng sản phẩm phù hợp với nhu cầu từng thị trường. Việc xây dựng thương hiệu, phát triển hệ thống phân phối và kể câu chuyện về vùng trồng, văn hóa cà phê Việt Nam cũng sẽ giúp sản phẩm tạo khác biệt thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá.

Ngoài ra, về lâu dài, để cà phê Việt Nam tiếp cận sâu hơn thị trường quốc tế, bà Diệp Thảo cũng đề xuất Chính phủ tăng cường hỗ trợ hoạt động quảng bá ở nước ngoài, trong đó có việc tổ chức các lễ hội, chương trình giới thiệu và kết nối giao thương tại những thị trường trọng điểm. Khi chất lượng, tính minh bạch và thương hiệu cùng được nâng cao, ngành cà phê mới có thể gia tăng giá trị xuất khẩu, ổn định thu nhập cho người trồng và phát triển bền vững.