Nếu Greenland bị tấn công, binh sĩ Đan Mạch sẽ phản ứng nhanh theo quy định năm… 1952

Ngày 8/1/2026, Bộ Quốc phòng Đan Mạch ra tuyên bố khẳng định một quy định quân sự ban hành từ ngày 6/3/1952 vẫn còn hiệu lực, theo đó binh sĩ đóng ở Greenland sẽ nổ súng ngay lập tức nếu phát hiện một cuộc tấn công vào lãnh thổ này.

Quy định được thông báo tại Copenhagen, thủ đô Đan Mạch, trong bối cảnh các cuộc thảo luận quốc tế về an ninh Bắc Cực và vị thế chiến lược của Greenland ngày càng được chú ý.

Greenland là vùng tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch nhưng có vị trí chiến lược ở Bắc Cực, nơi có nhiều tuyến đường biển tiềm năng mới và tài nguyên thiên nhiên.

Greenland có diện tích hơn 2,1 triệu km², rộng lớn hơn nhiều quốc gia nhưng dân số thưa thớt. Vùng này cũng là nơi đặt một số cơ sở giám sát radar và hệ thống cảnh báo sớm phục vụ an ninh khu vực.

Quy định được nhắc lại ngày 8/1/2026 yêu cầu binh sĩ Đan Mạch đang đóng ở Greenland, bao gồm các đơn vị bộ binh, lực lượng hỗ trợ và nhân viên an ninh, sử dụng vũ khí ngay lập tức nếu nhận thấy dấu hiệu một cuộc xâm lược.

Theo Bộ Quốc phòng Đan Mạch, binh sĩ không cần chờ lệnh từ chỉ huy cao hơn hay quyết định chính trị trước khi nổ súng để tự vệ và bảo vệ lãnh thổ.

Quy định này bắt nguồn từ giai đoạn Chiến tranh Lạnh, khi các quốc gia Bắc Âu xây dựng hệ thống phản ứng nhanh để đối phó với nguy cơ bị bất ngờ tấn công.

Quy định trên được tái khẳng định trong bối cảnh một số bình luận gần đây từ giới chức Mỹ liên quan đến vai trò và tầm quan trọng chiến lược của Greenland.

Các phát biểu này gây ra phản ứng từ chính quyền Copenhagen và Nuuk, thủ phủ của Greenland, khiến Đan Mạch cảm thấy cần làm rõ quan điểm về nghĩa vụ phòng thủ theo luật hiện hành.

Greenland hiện phục vụ như một mắt xích quan trọng trong mạng lưới an ninh Bắc Cực và phương Tây.

Tại đây có căn cứ Không gian Pituffik, nơi đặt một phần mạng lưới giám sát tên lửa đạn đạo và theo dõi các mối đe dọa từ không gian phía bắc.

Căn cứ này hoạt động theo các thỏa thuận song phương giữa Đan Mạch và các đối tác quốc tế, góp phần cảnh báo sớm cho khu vực Bắc Đại Tây Dương.

Các chuyên gia phân tích an ninh cho rằng quy định phản ứng ngay lập tức không nhằm nhắm vào một quốc gia cụ thể mà là nguyên tắc pháp lý để ngăn ngừa lúng túng khi đối mặt với một cuộc tấn công bất ngờ.

Binh sĩ sẽ nổ súng để tự vệ ngay khi đối mặt với lực lượng xâm lược, nhằm giảm thiểu thiệt hại cho lực lượng và dân thường.

Điều này phản ánh kinh nghiệm lịch sử của Đan Mạch trong các cuộc xung đột trước đây, khi việc thiếu phản ứng kịp thời từng mang lại hậu quả nặng nề.

Tuyên bố của Bộ Quốc phòng Đan Mạch cũng nêu rõ rằng quy định trên áp dụng đầy đủ với Greenland vì vùng lãnh thổ này nằm dưới quyền bảo vệ của luật phòng thủ quốc gia.

Bộ nhấn mạnh rằng mọi đơn vị quân đội Đan Mạch, dù ở hải đảo hay trên đất liền Greenland, phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định phản ứng nhanh khi bị tấn công.

Các binh sĩ được trang bị các loại vũ khí tiêu chuẩn của lực lượng vũ trang Đan Mạch, bao gồm súng trường tấn công cỡ 5,56 mm, súng máy hạng nhẹ, rocket chống tăng và hệ thống phòng không tầm ngắn để đối phó với các mối đe dọa đa dạng.

Tranh luận quanh thông báo ngày 08/01/2026 đã thu hút sự chú ý của nhiều nước châu Âu và đồng minh NATO. Một số nhà quan sát cho rằng dù quy định phản ứng nhanh giúp tăng tính răn đe, các bước diễn giải chi tiết và quy trình pháp lý cần được minh bạch hơn trong bối cảnh luật quốc tế và quan hệ liên minh.

Các quốc gia thành viên NATO nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tôn trọng chủ quyền và luật pháp quốc tế trong mọi tình huống.

Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen cùng các đại diện của Greenland đã đề nghị tổ chức các cuộc thảo luận với phía Mỹ nhằm xoa dịu những hiểu lầm gần đây và tái khẳng định lập trường rằng Greenland là một vùng lãnh thổ hợp pháp của Vương quốc Đan Mạch, không phải là tài sản để tranh luận hay thương lượng.

Đề nghị này được đưa ra nhằm duy trì mối quan hệ đồng minh lâu dài và tránh các quan điểm gây chia rẽ.

Trong khuôn khổ NATO, an ninh Bắc Cực đang trở thành một chủ đề ngày càng quan trọng. Các quốc gia như Na Uy, Canada và Iceland cũng theo dõi sát sao diễn biến liên quan đến Greenland bởi khu vực này có tiềm năng ảnh hưởng trực tiếp đến các chiến lược phòng thủ của phía Tây.

Sự hiện diện quân sự trong khu vực ngày càng gia tăng cùng với sự cạnh tranh về quyền tiếp cận tài nguyên thiên nhiên và tuyến hàng hải mới tạo ra thách thức phức tạp về an ninh.

Tóm lại, việc Đan Mạch công bố quy định binh sĩ sẽ nổ súng ngay khi Greenland bị tấn công thể hiện cam kết bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, đồng thời phản ánh những thách thức an ninh mới trong khu vực Bắc Cực.

Quy định này, mặc dù có nguồn gốc lịch sử từ thời Chiến tranh Lạnh, vẫn tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong chính sách quốc phòng của Đan Mạch trong bối cảnh động lực chiến lược toàn cầu thay đổi.

Việt Hùng