Nga chế tạo phương tiện phóng hạng nhẹ 'cách mạng hóa'
Công tác thiết kế một phương tiện phóng hạng nhẹ thế hệ mới sử dụng động cơ oxy - dầu nhiên liệu sẽ được Nga triển khai ngay trong năm 2026.

Thông báo về việc chế tạo phương tiện phóng hạng nhẹ thế hệ mới được đưa ra bởi các đại diện của Geoscan - một tập đoàn bao gồm các công ty Nga nổi tiếng trong lĩnh vực phát triển vệ tinh và máy bay không người lái.

Đại diện Tập đoàn Geoscan cho biết, dự án sẽ hướng đến việc tạo ra một tổ hợp tên lửa đẩy nội địa mới với phương tiện phóng, các hệ thống và linh kiện chính, cùng việc tổ chức sản xuất, lắp ráp và thử nghiệm chúng.

Các nhà phát triển Nga hình dung tên lửa mới của họ sẽ được trang bị động cơ oxy - dầu nhiên liệu (thường là loại RP-1) truyền thống, đã được sử dụng rất phổ biến.

Với trọng lượng phóng khoảng 55 tấn, tên lửa đẩy tiềm năng này dự kiến sẽ đưa tải trọng lên tới 900 kg vào quỹ đạo. Thời gian phát triển tên lửa dự kiến sẽ bắt đầu vào năm 2026, nhưng chưa có ngày thử nghiệm bay nào được ấn định.

Vậy tại sao Nga lại cần thêm một tên lửa đẩy hạng nhẹ nữa? Tập đoàn Geoscan giải thích quyết định bằng cách nói rằng họ cần một phương tiện phóng cho các vệ tinh riêng của mình.

"Không thể phóng một số lượng lớn vệ tinh như vậy với tải trọng phụ, và chúng tôi sẽ không thể lấp đầy một tên lửa đẩy hạng nặng của Roscosmos, điều này ngay lập tức làm tăng chi phí".

"Việc phát triển tên lửa của riêng chúng tôi nhìn chung phù hợp với chiến lược của Geoscan, đó là luôn dựa vào các công nghệ tiên tiến của mình", ông Alexey Semenov - Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Geoscan cho biết.

Các thông số kỹ thuật thiết kế được nêu của tên lửa hạng nhẹ tiềm năng không trùng lặp với bất kỳ loại nào hiện có của Nga. Phiên bản hạng nhẹ của Angara (Angara-1.2), với trọng lượng phóng khoảng 170 tấn, có thể đưa tải trọng lên đến 3,5 tấn vào quỹ đạo tầm thấp.

Tên lửa siêu nhẹ Voronezh, hiện đang được phát triển sẽ có trọng lượng phóng khoảng 35 tấn và đủ sức đưa tải trọng 330 - 400kg vào quỹ đạo ở độ cao lên đến 500 km. Ngoài ra việc phát triển một phương tiện phóng khác "lớn hơn Voronezh" là điều hoàn toàn khả thi.

Mặc dù vậy cần lưu ý, việc phát triển một tên lửa tùy chỉnh, ngay cả đối với một nhà đầu tư tư nhân lớn cũng vẫn là một thách thức đáng kể. Ví dụ tên lửa Voronezh đã được phát triển từ năm 2023, với cuộc thử nghiệm bay dự kiến vào năm 2029.

Đối với phương tiện phóng mới, dự kiến bắt đầu phát triển vào năm 2026, nếu vậy có thể kỳ vọng thời gian trung bình cũng khoảng 6 - 7 năm. Do đó dựa trên thông lệ này, tên lửa của Tập đoàn Geoscan sẽ bắt đầu thử nghiệm bay không sớm hơn năm 2033.

Mặt khác, việc phát triển các phương tiện phóng hạng nhẹ mới ở Nga không chỉ có lợi cho nhà phát triển tư nhân mà còn cho toàn bộ ngành công nghiệp vũ trụ.

Điều này sẽ cung cấp lựa chọn phóng vệ tinh hạng nhẹ nhanh và tiết kiệm chi phí hơn, đồng thời tăng khối lượng công việc cho các ngành công nghệ cao của đất nước.

Đây là hướng đi đang được Nga theo đuổi nhằm cạnh tranh trên thị trường phóng vệ tinh thương mại trước những đối thủ cạnh tranh mới nổi đến từ Trung Quốc hay Nhật Bản.

Ưu thế giá cả của tên lửa đẩy hạng nhẹ được kỳ vọng sẽ giúp Nga chiếm lĩnh thị phần đáng kể trong tương lai, khi hầu hết phương tiện phóng hiện nay đều là loại hạng nặng có chi phí rất lớn.











