Nga gạt châu Âu khỏi đàm phán về Ukraine, Kiev cáo buộc Moscow chia rẽ

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova. (Nguồn: Anadolu)

Hãng thông tấn TASS dẫn lời Trợ lý Yuri Ushakov của Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết, các cuộc thảo luận hiện tập trung vào việc nối lại đàm phán giữa Nga, Ukraine và Mỹ. Theo ông, việc mời các quan chức châu Âu không nằm trong kế hoạch ban đầu và “điều này đã được nhất trí với phía Mỹ”.

Trước đó, Tổng thống Putin xác nhận, Moscow sẵn sàng nối lại đàm phán ba bên sau cuộc gặp với Đặc phái viên Tổng thống Mỹ Steve Witkoff. Vòng đàm phán có thể diễn ra trong khoảng 10 ngày đầu tháng 11. Ông Ushakov cho biết, sự tham gia của một phái đoàn châu Âu trong cuộc đàm phán tiềm năng này không được đề cập trong cuộc điện đàm ngày 27/10 giữa Tổng thống Putin với Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Store.

Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho rằng, các nhà lãnh đạo thể chế châu Âu vẫn chưa sẵn sàng thảo luận một cách “thẳng thắn” về lợi ích của mình và tiếp tục đưa ra những yêu cầu mà Moscow cho là xa rời thực tế. Bà cáo buộc các nước phương Tây tiếp tục cung cấp vũ khí cho Ukraine và chuẩn bị cho khả năng đối đầu trực tiếp với Nga trong những năm tới.

Bà Zakharova cũng chỉ trích chiến lược Bắc Cực mới của EU, được công bố ngày 20/10, cho rằng văn kiện này thể hiện ý định tiếp tục mở rộng hoạt động quân sự trong khu vực và đặt vấn đề Bắc Cực dưới góc nhìn đối đầu, kiềm chế Nga.

Tuy nhiên, theo Euronews, EU có kế hoạch cử một phái đoàn tới vòng đàm phán tiếp theo về Ukraine, dự kiến diễn ra tại Abu Dhabi, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) vào đầu tháng 11. Phái đoàn này dự kiến do Chánh Văn phòng Chủ tịch Ủy ban châu Âu Björn Seibert dẫn đầu.

Về tiến trình hòa bình Ukraine, bà Zakharova cáo buộc Kiev tìm cách cản trở nỗ lực ngoại giao giữa Moscow và Washington, đồng thời chỉ trích Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky vì tiếp tục theo đuổi xung đột.

Ở chiều ngược lại, phát biểu tại phiên họp toàn thể Hội đồng Bắc Âu ở Helsinki, Phần Lan, Ngoại trưởng Andriy Sybiha cho rằng, Nga theo đuổi ba mục tiêu chiến lược trong quá trình đàm phán: chia rẽ châu Âu với Mỹ, gây bất đồng giữa các nước thành viên EU và NATO, và khoét sâu chia rẽ trong nội bộ các nước châu Âu trước thềm các cuộc bầu cử vào năm tới.

Ông Sybiha cho biết, Ukraine phải đồng thời ứng phó với những thách thức trên cả ba phương diện này. Ông bày tỏ tin tưởng vào sự phối hợp giữa các nước Bắc Âu và Baltic, Ba Lan cùng các đồng minh NATO ở khu vực Biển Đen, đồng thời khẳng định Ukraine hướng tới hội nhập sâu hơn với EU và NATO, trong đó có việc tham gia thực chất vào các cơ chế quốc phòng của châu Âu.

Liên quan hợp tác quốc phòng, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cùng ngày đã gặp Cao ủy EU phụ trách quốc phòng và không gian Andrius Kubilius tại trụ sở liên minh quân sự để thảo luận về khả năng cơ động quân sự, mở rộng sản xuất quốc phòng và duy trì hỗ trợ Ukraine.

Theo NATO, ông Kubilius nhấn mạnh sự cần thiết phải nâng cao mức độ sẵn sàng quân sự, tăng sản lượng quốc phòng và bảo đảm hỗ trợ liên tục cho Kiev. Hai bên cũng thảo luận việc tháo gỡ các rào cản pháp lý và cải thiện hạ tầng để tạo thuận lợi cho hoạt động di chuyển binh sĩ, trang thiết bị quân sự trong và xuyên châu Âu.

Ông Rutte đánh giá cao quyết định của EU triển khai khoản vay hỗ trợ Ukraine, phục vụ việc cung cấp viện trợ thông qua danh mục các nhu cầu ưu tiên của Ukraine (PURL), trong đó có các hệ thống phòng không.