Nga mạnh tay với công cụ AI nước ngoài

Công cụ AI nước ngoài như Claude, ChatGPT, Gemini sẽ bị cấm hoặc hạn chế sử dụng tại Nga nếu chúng không tuân thủ các quy định mới.

Đây là nội dung trong đề xuất vừa được Bộ Phát triển kỹ thuật số Nga công bố. Cụ thể đề xuất viết: “Việc vận hành công nghệ trí tuệ nhân tạo xuyên biên giới có thể bị cấm hoặc hạn chế trong trường hợp được quy định bởi luật pháp liên bang”.

Hãng thông tấn RIA vào ngày 20.3 dẫn lời luật sư Kirill Dyakov cho biết: "Công nghệ trí tuệ nhân tạo xuyên biên giới đề cập đến tất cả mô hình AI nước ngoài như ChatGPT, Claude, Gemini. Sử dụng chúng dẫn đến việc dữ liệu người dùng, truy vấn, hội thoại bị truyền sang cho nhà phát triển các mô hình này bên ngoài nước Nga”.

3 mô hình mà Dyakov đề cập đều do công ty Mỹ phát triển. Tuy nhiên ông nói thêm rằng công cụ AI mã nguồn mở khác, chẳng hạn Qwen hoặc DeepSeek do công ty Trung Quốc phát triển có thể được điều chỉnh và triển khai một cách an toàn ở môi trường khép kín trên hạ tầng độc quyền của tổ chức Nga, bất cứ dữ liệu nào mà chúng thu thập vẫn lưu lại trong hạ tầng đó.

Công cụ AI nước ngoài như Claude, ChatGPT, Gemini sẽ bị cấm hoặc hạn chế sử dụng tại Nga - Ảnh: X

Công cụ AI nước ngoài như Claude, ChatGPT, Gemini sẽ bị cấm hoặc hạn chế sử dụng tại Nga - Ảnh: X

Thời gian qua Nga thắt chặt công tác quản lý không gian mạng bằng một loạt quy định mới. Đầu tiên phải kể đến luật “Internet chủ quyền” tuyên bố xây dựng hạ tầng mạng riêng biệt ngắt kết nối với mạng toàn cầu trong trường hợp khẩn cấp, cơ quan quản lý Roskomnadzor có quyền can thiệp trực tiếp vào việc điều phối lưu lượng truy cập. Một đạo luật khác xử phạt đến 5.000 RUB với người cố ý tìm kiếm hoặc truy cập nội dung cực đoan. Ngoài ra nhà mạng viễn thông còn được phép ngắt kết nối theo yêu cầu từ Cơ quan An ninh quốc gia Nga (FSB) mà không phải chịu trách nhiệm, đồng thời phải lắp đặt thiết bị do nhà nước chỉ định để theo dõi lưu lượng và lọc bỏ nội dung bị chặn. Công ty công nghệ nước ngoài phải lưu trữ dữ liệu cá nhân của người dùng Nga trên các máy chủ đặt trên lãnh thổ nước này và thành lập văn phòng đại diện tại chỗ để chịu sự quản lý trực tiếp.

Theo Bộ Phát triển kỹ thuật số Nga, các quy định mới nhằm mục đích bảo vệ công dân khỏi hoạt động thao túng ngầm cũng như thuật toán phân biệt đối xử.

Vì trừng phạt từ phương Tây cùng chính sách chặn truy cập nghiêm ngặt trong nước, công dân Nga không thể trực tiếp truy cập Claude, ChatGPT, Gemini mà thường phải dùng đến VPN thay đổi địa chỉ IP sang quốc gia khác, thuê hoặc mua tài khoản đã kích hoạt bằng số điện thoại nước ngoài, chatbot trên Telegram hoặc trang web trung gian tích hợp API của ChatGPT/Claude để tránh đăng nhập trực tiếp.

Động thái thắt chặt công tác quản lý không gian mạng khi có hiệu lực sẽ đem lại lợi thế cạnh tranh cho công cụ AI “cây nhà lá vườn” như GigaChat, YandexGPT, hay DeepSeek từ Trung Quốc. Chúng không chịu hạn chế truy cập nên sử dụng tiện lợi hơn rất nhiều.

Cẩm Bình

Nguồn Một Thế Giới: https://1thegioi.vn/nga-manh-tay-voi-cong-cu-ai-nuoc-ngoai-248926.html