Nga - Trung bàn sâu về hợp tác năng lượng

Tổng thống Nga và Chủ tịch Trung Quốc trước khi bước vào buổi hội đàm.

Ngày 20/5, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tiếp đón Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh trong chuyến thăm cấp nhà nước. Chuyến thăm diễn ra đúng dịp kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ đối tác phối hợp chiến lược và kỷ niệm 25 năm ký kết Hiệp ước láng giềng tốt và hợp tác hữu nghị Trung - Nga.

Trong khuôn khổ cuộc hội đàm, Tổng thống Nga gọi Chủ tịch Trung Quốc là "người bạn thân mến". Đề cập đến mối quan hệ Nga - Trung, ông Putin khẳng định các mặt hợp tác giữa hai nước "đạt tầm cao chưa từng có và là hình mẫu của quan hệ đối tác chiến lược thực sự". Nhà lãnh đạo Nga lấy ví dụ về hợp tác thương mại, trong đó, kim ngạch thương mại song phương hàng năm tăng hơn 30 lần trong 25 năm, hiện vượt 200 tỷ USD.

Đáp lại phát biểu của Tổng thống Nga, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh, mối quan hệ giữa Bắc Kinh và Moscow "đạt đến tầm cao như hiện nay nhờ quyết tâm nhất quán của chúng ta trong việc tăng cường lòng tin chính trị và hợp tác chiến lược".

"Hiện nay, tình hình quốc tế hỗn loạn và phức tạp, chủ nghĩa bá quyền đơn phương đang hoành hành, nhưng nỗ lực tìm kiếm hòa bình, phát triển và thúc đẩy hợp tác vẫn là xu hướng chung", ông Tập nói.

Hãng thông tấn Nga RiaNovosti đưa tin, lãnh đạo hai nước tiến hành "xem xét toàn diện mối quan hệ song phương, bao gồm cả những vấn đề nhạy cảm nhất". Trong khi đó, Tân Hoa xã nhận định, hợp tác năng lượng là nền tảng của quan hệ Trung - Nga, được củng cố bởi các dự án cơ sở hạ tầng lớn.

Hợp tác năng lượng được đánh giá là một trong những chủ đề thảo luận then chốt giữa hai nhà lãnh đạo, nhất là các rào cản liên quan đến việc triển khai dự án đường ống dẫn khí đốt "Sức mạnh Siberia 2". Tháng 9 năm ngoái, Nga và Trung Quốc đã ký bản ghi nhớ "có ràng buộc về pháp lý" trong việc thúc đẩy xây dựng tuyến đường ống này. Tuy nhiên, hai bên chưa công bố thời điểm khởi công dự án.

Dự án "Sức mạnh Siberia 2" được thiết kế để vận chuyển 50 tỷ m3 khí đốt mỗi năm từ các mỏ khí Yamal ở vùng cực của Nga, đi qua lãnh thổ Mông Cổ đến Trung Quốc. Theo Interfax, khi dự án hoàn tất, tổng lượng khí đốt Nga xuất khẩu sang Trung Quốc có thể đạt 106 tỷ m3 mỗi năm.

Giới phân tích nhận định dự án vừa mang ý nghĩa kinh tế, vừa gửi thông điệp chính trị chứng minh mối quan hệ đối tác giữa Moscow và Bắc Kinh. Dự án cũng đóng vai trò "điểm nhấn" đối với năng lượng thế giới, trong bối cảnh nguồn cung năng lượng chịu tác động tiêu cực từ tình hình Trung Đông hay việc châu Âu quyết tâm từ bỏ khí đốt Nga.

Về tình hình quốc tế, Chủ tịch Trung Quốc nhấn mạnh rằng "việc chấm dứt hoàn toàn các hành động thù địch ở Trung Đông là điều bắt buộc, trong khi việc tái bùng phát chiến sự là không thể chấp nhận được. Việc sớm chấm dứt xung đột sẽ giúp giảm thiểu sự gián đoạn đối với sự ổn định nguồn cung năng lượng, hoạt động trơn tru của chuỗi cung ứng, cũng như trật tự thương mại quốc tế".

Ông Tập kêu gọi ủng hộ đề xuất 4 điểm nhằm thúc đẩy hòa bình tại Trung Đông mà ông đưa ra tháng trước, gồm tuân thủ nguyên tắc chung sống hòa bình; nguyên tắc chủ quyền quốc gia; thượng tôn luật pháp quốc tế; phối hợp giữa phát triển và an ninh.