Ngành chứng khoán vào mùa đại hội: Tăng trưởng phân hóa, cuộc đua vốn nóng lên

Sau một năm 2025 thăng hoa với lợi nhuận kỷ lục, dư nợ cho vay ký quỹ (margin) mở rộng mạnh và thanh khoản duy trì ở vùng cao, ngành chứng khoán bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng hơn rõ rệt.

Ngay từ những tháng đầu năm, thị trường đã phát đi tín hiệu “giảm nhiệt” khi điểm số và thanh khoản có xu hướng chững lại, trong bối cảnh các yếu tố địa chính trị gia tăng, kéo theo biến động mạnh của giá hàng hóa và tâm lý nhà đầu tư.

Bối cảnh này khiến mùa đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) năm nay không chỉ là nơi công bố kế hoạch kinh doanh, đây còn là diễn đàn để ban lãnh đạo và cổ đông cùng nhìn lại chu kỳ tăng trưởng đã qua, đồng thời “soi chiếu” kỹ hơn những rủi ro phía trước.

Các quyết định quan trọng về tăng vốn, phân phối lợi nhuận hay chiến lược sử dụng nguồn lực đều được đặt trong bài toán cân bằng giữa tăng trưởng và an toàn.

CÔNG TY CHỨNG KHOÁN BƯỚC VÀO CAO ĐIỂM HỌP ĐẠI HỘI CỔ ĐÔNG

Nhóm doanh nghiệp tổ chức đại hội sớm phần nào cho thấy rõ tâm thế này. Chứng khoán VPS dự kiến họp ngày 15/4 tại Hà Nội, với kế hoạch doanh thu 11.500 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 5.750 tỷ đồng, tăng lần lượt gần 40% và 30% so với năm trước. Đây vẫn là mức tăng trưởng cao, nhưng đồng thời phản ánh định hướng tiếp tục mở rộng quy mô dựa trên các mảng gắn chặt với thanh khoản thị trường.

Ngay sau đó, Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) dự kiến họp ngày 16/4 tại TP.HCM, đặt mục tiêu lợi nhuận sau thuế 408 tỷ đồng, tăng gần 45%. Điểm đáng chú ý là kế hoạch tăng vốn điều lệ từ 2.720 tỷ đồng lên 4.500 tỷ đồng thông qua phát hành cổ phiếu, đồng thời duy trì chính sách cổ tức ở mức 10%.

Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội (SHS) cũng không nằm ngoài xu hướng này khi lên kế hoạch tăng vốn lên hơn 10.000 tỷ đồng thông qua nhiều cấu phần như cổ phiếu thưởng, chào bán riêng lẻ và ESOP. Nguồn vốn huy động được dự kiến phân bổ cho hoạt động cho vay ký quỹ và đầu tư hạ tầng. Công ty đồng thời đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế 1.718 tỷ đồng, tăng 4% và duy trì cổ tức 10%.

Trong khi đó, Chứng khoán VPBank (VPBankS) dự kiến tổ chức đại hội ngày 20/4. Công ty đặt kế hoạch lợi nhuận trước thuế lên tới 6.453 tỷ đồng, tăng 44%, nhưng lựa chọn không chia cổ tức năm 2025 nhằm giữ lại lợi nhuận phục vụ mở rộng kinh doanh.

Ở chiều ngược lại, Chứng khoán VietinBank (VBSE) lại xây dựng kế hoạch thận trọng hơn với lợi nhuận trước thuế 454 tỷ đồng, giảm 36,5%, dù vẫn dự kiến chia cổ tức 9%.

Đáng chú ý, hai “ông lớn” SSI và HSC cùng tổ chức đại hội ngày 23/4. Trong đó, SSI đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế 5.838 tỷ đồng, tăng khoảng 15%, đồng thời tiếp tục triển khai các phương án tăng vốn từ nguồn chủ sở hữu và phát hành cổ phiếu cho người lao động – tiếp nối chuỗi kế hoạch mở rộng đã được thông qua trước đó.

Ngoài các doanh nghiệp tập trung trong tháng 4, một số công ty dự kiến tổ chức muộn hơn. APS lên kế hoạch họp vào ngày 21/5 tại Hà Nội, trong khi VIX và TCSC đã thông báo gia hạn thời gian tổ chức sang tháng 6.

ĐUA VỐN, CHIA DÒNG

Một điểm nổi bật xuyên suốt các kế hoạch năm nay là xu hướng tăng vốn diễn ra trên diện rộng. Đây không còn là lựa chọn mang tính chiến thuật, mà đã trở thành điều kiện gần như bắt buộc nếu các công ty chứng khoán muốn duy trì vị thế trong cuộc đua.

Thực tế cho thấy, hoạt động cho vay ký quỹ và tự doanh – hai mảng mang lại biên lợi nhuận cao – đều phụ thuộc lớn vào quy mô vốn. Do đó, việc nâng vốn điều lệ không chỉ giúp mở rộng dư địa tăng trưởng mà còn trực tiếp cải thiện năng lực cạnh tranh.

Ngoài VDSC và SHS, nhiều doanh nghiệp khác cũng lên kế hoạch phát hành cổ phiếu để bổ sung nguồn lực. Chứng khoán Phú Hưng (PHS) dự kiến chào bán riêng lẻ 50 triệu cổ phiếu, trong khi hàng loạt công ty khác cũng đang xây dựng phương án tương tự.

Ở một diễn biến đáng chú ý khác, hoạt động IPO đang có dấu hiệu “nóng” trở lại. Chứng khoán Kafi dự kiến chào bán 125 triệu cổ phiếu và niêm yết trên HOSE trong thời gian tới. Đây được xem là sự tiếp nối làn sóng IPO cuối năm 2025 của các công ty như TCBS, VPBankS hay VPS, phản ánh nhu cầu huy động vốn và nâng cấp vị thế ngày càng rõ nét.

Song song với đó, một số doanh nghiệp bắt đầu mở rộng hoạt động ra ngoài thị trường truyền thống. Chứng khoán DNSE dự kiến thành lập pháp nhân tại Trung tâm Tài chính Quốc tế, với định hướng triển khai đầy đủ các nghiệp vụ từ môi giới đến phái sinh. Động thái này cho thấy tầm nhìn dài hạn trong bối cảnh thị trường Việt Nam đang tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế.

Tuy nhiên, không phải tất cả đều “đua” theo cùng một hướng. Chính sách cổ tức năm nay thể hiện sự phân hóa rõ rệt. Một số doanh nghiệp vẫn duy trì chi trả để giữ chân cổ đông, trong khi nhiều đơn vị khác ưu tiên giữ lại lợi nhuận nhằm tái đầu tư. Điều này phản ánh sự khác biệt trong chiến lược giữa việc tối ưu lợi ích ngắn hạn và tích lũy cho chu kỳ tăng trưởng tiếp theo.

LỢI NHUẬN DỰ BÁO PHÂN HÓA MẠNH

Bức tranh toàn ngành năm 2026 được dự báo sẽ tiếp tục phân hóa mạnh, cả về quy mô lẫn hiệu quả hoạt động. Nhóm công ty lớn vẫn đóng vai trò dẫn dắt với các kế hoạch tăng trưởng hai chữ số trên nền lợi nhuận đã ở mức cao.

SSI đặt mục tiêu 5.838 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế (tăng 15%), trong khi VPBankS hướng tới 6.453 tỷ đồng (tăng 44%). Vietcap và MBS lần lượt đặt kế hoạch 2.300 tỷ đồng và 1.850 tỷ đồng, tương ứng mức tăng khoảng 41% và 31%. Với nền lợi nhuận hàng nghìn tỷ, việc duy trì tốc độ này cho thấy các doanh nghiệp lớn vẫn tự tin vào khả năng mở rộng.

Ở nhóm trung bình và nhỏ, mức độ tham vọng có sự chênh lệch đáng kể. Một số doanh nghiệp đặt mục tiêu tăng trưởng đột biến nhờ nền thấp. Chẳng hạn, VIG kỳ vọng lợi nhuận trước thuế 32,1 tỷ đồng, gấp hơn 50 lần so với năm trước, trong khi SBBS đặt mục tiêu chuyển từ lỗ sang có lãi.

Ngược lại, Chứng khoán FPT (FPTS) lựa chọn cách tiếp cận thận trọng khi đặt kế hoạch lợi nhuận thấp hơn năm 2025, trong bối cảnh có sự thay đổi về nhân sự và định hướng hoạt động.

Theo cập nhật từ VCBS, triển vọng quý 1/2026 của ngành chứng khoán tiếp tục cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Nhóm công ty top đầu, tập trung vào cho vay margin, được kỳ vọng duy trì tăng trưởng nhờ thanh khoản cải thiện và quy mô cho vay mở rộng sau các đợt tăng vốn trong năm 2025. Danh mục đầu tư với tỷ trọng cao ở trái phiếu và chứng chỉ tiền gửi cũng giúp đảm bảo nguồn thu ổn định.

Trong khi đó, nhóm công ty vừa và nhỏ – phụ thuộc nhiều vào danh mục cổ phiếu – sẽ chịu ảnh hưởng lớn từ biến động của VN-Index. Các nhịp điều chỉnh mạnh có thể khiến lợi nhuận tự doanh kém tích cực.

VCBS cũng dự báo, ba công ty dẫn đầu về tăng trưởng lợi nhuận quý 1/2026 gồm HCM, SSI và VCI. Trong đó, HCM dự kiến tăng 48% lên 336 tỷ đồng, nhờ thanh khoản cải thiện và dư nợ margin tăng mạnh sau khi tăng vốn. Tuy nhiên, NIM hoạt động hỗ trợ tài chính có thể thu hẹp nhẹ do lãi suất vay tăng.

SSI dự kiến đạt 1.126 tỷ đồng lợi nhuận (tăng 33%), với kỳ vọng thị phần tiếp tục cải thiện và hoạt động IB hưởng lợi từ thị trường trái phiếu phục hồi. VCI đứng thứ ba với 387 tỷ đồng (tăng 31%), nhờ đóng góp từ hoạt động tư vấn và các thương vụ IPO.

Tổng thể, bức tranh ngành chứng khoán năm 2026 không còn là một đường thẳng đi lên như năm trước, mà chuyển sang trạng thái “chọn lọc” hơn. Thanh khoản vẫn là biến số then chốt, nhưng không còn đủ để đảm bảo tăng trưởng đồng đều.

Thay vào đó, năng lực vốn, chiến lược kinh doanh và khả năng quản trị rủi ro sẽ là những yếu tố quyết định vị thế của từng doanh nghiệp. Trong một thị trường đang dần bước qua giai đoạn “dễ kiếm tiền”, cuộc đua thực sự mới chỉ bắt đầu.

Minh Khuê