'Ngày hội tòng quân' - nơi hội tụ tình cảm, trách nhiệm và sáng tạo của cả hệ thống chính trị đối với thế hệ trẻ

Đó không chỉ là một nghi lễ hành chính theo quy định của Luật Nghĩa vụ quân sự, mà thực sự đã trở thành một sinh hoạt chính trị - xã hội sâu sắc, thể hiện tình cảm, trách nhiệm và sự sáng tạo của các tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể đối với thế hệ trẻ - những người sẽ tiếp nối truyền thống bảo vệ Tổ quốc của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng.

Ngày hội của tinh thần trách nhiệm và niềm tự hào

Nghĩa vụ quân sự là nghĩa vụ thiêng liêng của công dân đối với Tổ quốc. Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, công tác tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ được triển khai chặt chẽ, công khai, dân chủ, đúng luật, bảo đảm công bằng xã hội. Tuy nhiên, điều làm nên giá trị đặc biệt của “Ngày hội tòng quân” không chỉ nằm ở sự đúng quy trình, mà ở cách các địa phương biến một nhiệm vụ chính trị thành một ngày hội của tình cảm và niềm tin.

Từ miền núi phía Bắc đến Đồng bằng sông Cửu Long, từ thành thị đến nông thôn, lễ giao nhận quân được tổ chức trang trọng nhưng ấm áp, nghiêm túc mà giàu cảm xúc. Cờ hoa rực rỡ, trống hội rộn ràng, những bó hoa tươi thắm trao tay, những cái bắt tay siết chặt của lãnh đạo địa phương, những lời căn dặn ân tình của cấp ủy, chính quyền… tất cả tạo nên một không khí thiêng liêng mà gần gũi.

Ở nhiều nơi, các đồng chí bí thư tỉnh ủy, chủ tịch UBND tỉnh trực tiếp dự và phát biểu động viên thanh niên trước giờ lên đường. Những lời căn dặn không chỉ nhấn mạnh trách nhiệm công dân mà còn gửi gắm niềm tin yêu, kỳ vọng của gia đình, quê hương. Chính sự hiện diện trực tiếp ấy đã thể hiện rõ sự quan tâm của cả hệ thống chính trị đối với từng thanh niên nhập ngũ, làm cho mỗi tân binh cảm nhận mình không đơn độc, mà phía sau là gia đình, làng xóm và cả quê hương.

Thanh niên đất mỏ Quảng Ninh tự hào bước qua Cổng vinh quang. Ảnh: qdnd.vn

Tình cảm sâu sắc - nguồn động lực tinh thần to lớn

Điểm nổi bật của “Ngày hội tòng quân” những năm gần đây là chiều sâu tình cảm. Các tổ chức đoàn thể như Đoàn Thanh niên, Hội Cựu chiến binh, Hội Phụ nữ, Hội Nông dân… đã phối hợp tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa trước, trong và sau lễ giao quân.

Trước ngày nhập ngũ, nhiều địa phương tổ chức gặp mặt thanh niên trúng tuyển, thăm hỏi gia đình chính sách, gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Có nơi, từng chi bộ thôn, tổ dân phố đến tận nhà thanh niên trao quà, động viên. Những món quà không lớn về vật chất nhưng đong đầy nghĩa tình: Chiếc ba lô, cuốn sổ tay, tấm ảnh lưu niệm, lá thư của đoàn viên thanh niên… Chính sự quan tâm ấy đã tiếp thêm niềm tin và sự tự hào cho người lên đường.

Đặc biệt, vai trò của Hội Cựu chiến binh rất nổi bật. Những người lính năm xưa kể lại ký ức chiến trường, truyền lửa truyền thống, giúp thế hệ trẻ hiểu sâu sắc hơn giá trị của hòa bình, độc lập. Không ít thanh niên đã xúc động khi được nghe câu chuyện của những cựu chiến binh từng chiến đấu bảo vệ biên giới, hải đảo. Đó là sự kết nối thế hệ - một dòng chảy truyền thống không đứt đoạn. Ở nhiều địa phương, phong trào “Hậu phương quân đội” được triển khai thiết thực, hỗ trợ vay vốn sản xuất cho gia đình thanh niên; tạo việc làm sau xuất ngũ; bảo đảm quyền lợi học tập, đào tạo nghề. Chính sách cụ thể, kịp thời ấy thể hiện trách nhiệm của chính quyền với thanh niên và gia đình, giúp họ yên tâm thực hiện nghĩa vụ.

Phong phú đa dạng cách làm hay, sáng tạo, làm mới một nghi lễ truyền thống. Không dừng lại ở khuôn mẫu hành chính, nhiều địa phương đã có những cách làm sáng tạo để “Ngày Hội tòng quân” thực sự trở thành ngày hội của tuổi trẻ.

Tổ chức giao lưu, tọa đàm trước ngày lên đường, nhiều nơi tổ chức chương trình giao lưu “Tiếp lửa truyền thống”, mời những quân nhân đang công tác tại đơn vị về chia sẻ kinh nghiệm, giải đáp thắc mắc của thanh niên trúng tuyển. Hình thức đối thoại cởi mở, thẳng thắn giúp tân binh hiểu rõ môi trường quân ngũ, chuẩn bị tâm lý vững vàng.

Ứng dụng công nghệ thông tin, một số địa phương xây dựng chuyên trang, fanpage tuyên truyền về nghĩa vụ quân sự; đăng tải hình ảnh, video về lễ giao quân; giới thiệu gương thanh niên tiêu biểu. Sự lan tỏa trên không gian mạng giúp nâng cao nhận thức xã hội, khơi dậy niềm tự hào và tinh thần xung kích của tuổi trẻ.

Sân khấu hóa lễ hội, bên cạnh nghi thức trang trọng, nhiều nơi lồng ghép chương trình văn nghệ với chủ đề “Tuổi trẻ giữ nước”, “Tự hào truyền thống quê hương”. Những ca khúc cách mạng, những tiết mục múa hát do đoàn viên biểu diễn đã tạo không khí rộn ràng, khích lệ tinh thần.

Biểu dương gương thanh niên tiêu biểu, một số địa phương tổ chức tuyên dương đảng viên trẻ tình nguyện nhập ngũ, sinh viên tốt nghiệp đại học viết đơn xung phong. Việc nêu gương đã tạo hiệu ứng tích cực trong cộng đồng, góp phần khẳng định nghĩa vụ quân sự không chỉ là trách nhiệm mà còn là vinh dự.

Khẳng định vai trò lãnh đạo toàn diện của tổ chức đảng. Thành công của “Ngày hội tòng quân” trước hết bắt nguồn từ sự lãnh đạo thống nhất của cấp ủy Đảng. Các nghị quyết, chỉ thị về công tác quốc phòng – quân sự địa phương được quán triệt sâu rộng; việc tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ được thực hiện công khai, minh bạch, không để xảy ra tiêu cực.

Tổ chức đảng ở cơ sở phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động, nắm bắt tâm tư thanh niên. Đảng viên đi đầu động viên con em thực hiện nghĩa vụ; nhiều gia đình đảng viên có con em nhập ngũ đã trở thành tấm gương tiêu biểu.

Sự phối hợp đồng bộ giữa Đảng, chính quyền và các đoàn thể tạo nên sức mạnh tổng hợp. Chính quyền bảo đảm chính sách; đoàn thể tổ chức hoạt động phong trào; lực lượng quân sự địa phương hướng dẫn nghiệp vụ. Tất cả hòa quyện, tạo nên một quy trình vừa chặt chẽ, vừa nhân văn.

“Ngày Hội tòng quân” - biểu tượng của khối đại đoàn kết toàn dân. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đặt ra những yêu cầu mới. Thanh niên hôm nay lớn lên trong hòa bình, nhưng trách nhiệm giữ gìn hòa bình lại càng nặng nề. “Ngày Hội tòng quân” vì thế không chỉ là hoạt động thường niên, mà còn là dịp bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, giáo dục truyền thống yêu nước. Ngày hội ấy là nơi hội tụ của khối đại đoàn kết toàn dân. Người dân đứng hai bên đường tiễn con em; học sinh vẫy cờ chào anh bộ đội; lãnh đạo địa phương trao hoa và căn dặn; các mẹ, các chị rưng rưng nước mắt nhưng ánh lên niềm tự hào. Những hình ảnh ấy khẳng định: Nghĩa vụ quân sự không phải việc riêng của gia đình nào, mà là trách nhiệm chung của cả cộng đồng.

Lan tỏa giá trị nhân văn, củng cố niềm tin xã hội. Một trong những thành công quan trọng của cách tổ chức “Ngày Hội tòng quân” hiện nay là củng cố niềm tin của nhân dân vào sự công bằng, minh bạch của chính sách quốc phòng. Khi quy trình tuyển chọn được thực hiện nghiêm túc, không có “vùng cấm”, không có ngoại lệ trái luật, người dân càng tin tưởng và đồng thuận.

Sự sáng tạo trong tổ chức lễ hội còn góp phần nâng cao hình ảnh chính quyền gần dân, sát dân. Những việc làm cụ thể – từ hỗ trợ gia đình khó khăn đến tạo việc làm sau xuất ngũ - chính là minh chứng sinh động cho phương châm “lo cho dân, vì dân”.

Về lâu dài, những hoạt động ấy góp phần xây dựng thế trận lòng dân vững chắc - nền tảng của nền quốc phòng toàn dân. Khi thanh niên tự hào lên đường, khi gia đình yên tâm tiễn con, khi xã hội đồng thuận, đó chính là sức mạnh tinh thần to lớn bảo đảm cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tiếp tục đổi mới để “Ngày Hội tòng quân” thêm nhiều ý nghĩa

Để “Ngày hội tòng quân” tiếp tục phát huy giá trị, các địa phương cầnđẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng, đa dạng hình thức, đặc biệt trong thanh niên đô thị, thanh niên có trình độ cao. Nâng cao chất lượng chính sách hậu phương quân đội, bảo đảm thực chất, tránh hình thức. Tăng cường biểu dương, nhân rộng điển hình tiên tiến. Ứng dụng công nghệ số trong quản lý, theo dõi, hỗ trợ thanh niên trước và sau khi xuất ngũ. Sự đổi mới phải gắn với giữ vững tính trang trọng, kỷ luật, tránh phô trương, hình thức. Mục tiêu cao nhất vẫn là khơi dậy ý thức trách nhiệm và niềm tự hào của tuổi trẻ.

“Ngày hội tòng quân” hôm nay là kết tinh của truyền thống yêu nước ngàn đời và sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng trong thời kỳ mới. Ở đó có tiếng trống hội vang lên giữa mùa xuân; có nụ cười xen lẫn giọt nước mắt; có những cái bắt tay nồng ấm; có niềm tin son sắt vào tương lai.

Tình cảm sâu sắc và cách làm sáng tạo của tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể nhiều địa phương đã làm cho ngày tiễn quân không còn đơn thuần là nghi thức giao nhận, mà trở thành ngày hội của trách nhiệm, niềm tự hào và khát vọng cống hiến. Từ những sân vận động rợp cờ hoa ấy, những bước chân thanh niên lại tiếp nối nhau lên đường, mang theo lời thề bảo vệ Tổ quốc, viết tiếp trang sử vẻ vang của dân tộc và của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng. Và mỗi mùa xuân, “Ngày hội tòng quân” lại nhắc nhở chúng ta rằng: Sức mạnh của quốc gia không chỉ nằm ở vũ khí, trang bị, mà trước hết ở lòng dân, ở niềm tin và ở tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với non sông đất nước.