'Ngày Văn hóa Việt Nam': Đưa văn hóa trở thành nguồn lực nội sinh và động lực phát triển đất nước

Thể chế hóa chủ trương của Đảng, khơi dậy sức mạnh văn hóa Việt Nam

Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1111/QĐ-TTg ngày 19/6/2026 về Kế hoạch tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026–2030 không chỉ xác lập khuôn khổ tổ chức các hoạt động vào ngày 24/11 hằng năm mà còn thể hiện bước đi quan trọng trong việc cụ thể hóa các chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa trong thời kỳ mới.

Giữ gìn các giá trị bản sắc văn hóa Việt Nam (Ảnh: Báo Chính phủ).

Theo Kế hoạch, mục tiêu trước hết là thể chế hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp về phát triển văn hóa; đưa văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần của xã hội, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực mạnh mẽ, trụ cột và hệ điều tiết cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước. Đồng thời, các giá trị văn hóa và di sản văn hóa dân tộc sẽ được lan tỏa sâu rộng, gắn kết chặt chẽ với các lĩnh vực chính trị, kinh tế, quốc phòng, an ninh và Hội nhập quốc tế.

Một mục tiêu quan trọng khác là tạo đợt sinh hoạt văn hóa - chính trị sâu rộng trong toàn xã hội, khẳng định vai trò trung tâm của Nhân dân với tư cách là chủ thể sáng tạo, bảo tồn và trao truyền các giá trị văn hóa. Thông qua các hoạt động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người dân sẽ có thêm điều kiện tiếp cận, sáng tạo và thụ hưởng các giá trị văn hóa; từ đó khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, trách nhiệm công dân và khát vọng cống hiến vì sự phát triển phồn vinh, hạnh phúc của đất nước.

Kế hoạch cũng hướng tới tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống, phát huy giá trị của di sản văn hóa vật thể, phi vật thể, các làng nghề và sản phẩm thủ công mỹ nghệ; gắn bảo tồn văn hóa với phát triển kinh tế, tạo sinh kế bền vững cho người dân, thúc đẩy phát triển du lịch và nâng cao thương hiệu văn hóa Việt Nam.

Đáng chú ý, việc tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam” không được xác định là một hoạt động mang tính phong trào hay sự kiện đơn lẻ, mà là một chương trình được triển khai thường xuyên, có sự thống nhất từ Trung ương đến địa phương, làm căn cứ để các bộ, ngành và địa phương xây dựng kế hoạch, phân công nhiệm vụ và bố trí nguồn lực thực hiện.

Triển khai đồng bộ để văn hóa thực sự trở thành động lực phát triển

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Kế hoạch đề ra hệ thống nhiệm vụ và giải pháp toàn diện, từ công tác thông tin, truyền thông, xây dựng các sản phẩm văn hóa, phát triển không gian văn hóa số, tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch, đến xây dựng môi trường văn hóa cơ sở, nghiên cứu khoa học, giáo dục văn hóa, quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới và công tác thi đua, khen thưởng.

Điểm nổi bật là Kế hoạch nhấn mạnh việc ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số nhằm lan tỏa các giá trị văn hóa trên môi trường mạng; đồng thời chú trọng xây dựng các nền tảng văn hóa số, bảo tàng số, thư viện số và các sản phẩm truyền thông hiện đại để mở rộng khả năng tiếp cận văn hóa của người dân.

Song song với đó là việc phát triển các tuyến du lịch văn hóa, khai thác giá trị di sản, làng nghề và cộng đồng bản địa; tổ chức các hoạt động văn hóa đối ngoại, Tuần Văn hóa Việt Nam ở nước ngoài và các chương trình quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam. Những nhiệm vụ này cho thấy văn hóa không chỉ được nhìn nhận dưới góc độ bảo tồn mà còn là nguồn lực quan trọng để phát triển kinh tế, du lịch, công nghiệp văn hóa và nâng cao sức mạnh mềm quốc gia.

Để bảo đảm hiệu quả thực hiện, Kế hoạch phân công rõ trách nhiệm của từng bộ, ngành, địa phương. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch giữ vai trò chủ trì, hướng dẫn và kiểm tra; các bộ, ngành liên quan thực hiện nhiệm vụ theo chức năng; Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xây dựng kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tiễn, huy động các nguồn lực xã hội và phát huy bản sắc văn hóa của từng địa phương.

Có thể thấy, ý nghĩa lớn nhất của Kế hoạch không chỉ nằm ở việc tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam” vào ngày 24/11 hằng năm, mà ở việc hình thành một cơ chế thúc đẩy phát triển văn hóa một cách đồng bộ, lâu dài. Thông qua sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, “Ngày Văn hóa Việt Nam” được kỳ vọng sẽ trở thành điểm hội tụ để tôn vinh các giá trị văn hóa dân tộc, khơi dậy sức mạnh nội sinh của con người Việt Nam, tăng cường sức mạnh mềm quốc gia và tạo nền tảng tinh thần vững chắc cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.