NGÀY VẢY NẾN THẾ GIỚI (29-10) Kiểm soát bệnh vảy nến, vượt qua mặc cảm
Vảy nến là bệnh viêm da mạn tính, có thể kéo dài nhiều năm, tái phát nhiều lần và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Bác sĩ Bệnh viện Da liễu Đồng Nai khám cho bệnh nhân vảy nến.
Dù chưa thể điều trị khỏi hoàn toàn, bệnh có thể được kiểm soát nếu phát hiện sớm, tuân thủ phác đồ và được theo dõi tại cơ sở chuyên khoa.
Sống chung với bệnh
Ở tuổi 69, bà Đ.T.Đ. (ở xã Tà Lài) đã có 9 năm sống chung với bệnh vảy nến. Biểu hiện của bệnh là những mảng hồng ban xuất hiện rải rác khắp cơ thể, tập trung ở tay, chân và thân mình, gây ngứa ngáy dữ dội. Tổn thương da chiếm khoảng 50% diện tích cơ thể, trong khi da đầu bong nhiều vảy trắng mịn, khô và ngứa.
Ban đầu, bà Đ. đến Bệnh viện Da liễu Thành phố Hồ Chí Minh điều trị, sau đó chuyển về Bệnh viện Da liễu Đồng Nai. Tính đến nay, bà đã 7 lần nhập viện, mỗi đợt kéo dài khoảng 2 tuần. Có thời gian, các mảng hồng ban lặn đi trong vài năm, tưởng chừng bệnh đã ổn định nhưng rồi lại tái phát, buộc bà phải tiếp tục đến bệnh viện.
Không chỉ chịu đựng những khó chịu trên da, căn bệnh còn ảnh hưởng đến sinh hoạt và đời sống tinh thần của người phụ nữ này. Bà Đ. chia sẻ: Bệnh khiến tôi rất khó chịu, ngứa ngáy nhiều và ngại ra ngoài vì mặc cảm về những tổn thương trên cơ thể.
Một trường hợp khác là anh V.N.Đ.T. (26 tuổi, ở phường Bình Lộc). Anh T. cũng được phát hiện mắc bệnh vảy nến từ nhiều năm nay. Việc một người trẻ phải sống chung với căn bệnh mạn tính cho thấy bệnh có thể xuất hiện ở nhiều lứa tuổi, kéo dài và đòi hỏi người mắc phải chủ động chăm sóc sức khỏe, theo dõi diễn biến tổn thương da.
Theo các bác sĩ chuyên khoa da liễu, bên cạnh những biểu hiện thể chất, người bị bệnh vảy nến cần được quan tâm đến sức khỏe tinh thần. Sự kỳ thị, né tránh hoặc những ánh nhìn thiếu thiện cảm từ người đối diện có thể làm gia tăng mặc cảm, khiến người bệnh thu mình và hạn chế giao tiếp. Trong khi đó, vảy nến không phải bệnh truyền nhiễm, không lây qua tiếp xúc thông thường.
Ðiều trị đúng cách
Bác sĩ chuyên khoa I Trần Trân Minh Trị, Khoa Bệnh da (Bệnh viện Da liễu Đồng Nai) cho biết: Vảy nến là bệnh viêm da mạn tính, có liên quan đến nhiều yếu tố di truyền và cơ chế miễn dịch. Bệnh ảnh hưởng đến khoảng 2-3% dân số chung. Trên cơ địa có yếu tố di truyền, một số tác nhân như: chấn thương da, nhiễm trùng hoặc thuốc có thể góp phần khởi phát bệnh.
Biểu hiện thường gặp là những mảng da đỏ, dày, phủ vảy trắng hoặc ánh bạc. Tùy từng người, tổn thương có thể xuất hiện ở da đầu, khuỷu tay, đầu gối, thân mình hoặc nhiều vị trí khác. Bệnh có nhiều thể như: vảy nến mảng, vảy nến thể giọt, vảy nến mủ, vảy nến móng, vảy nến khớp và những trường hợp nặng như vảy nến đỏ da toàn thân. Một số trường hợp có thể kèm tổn thương khớp, ảnh hưởng đến vận động.
Vảy nến hiện chưa có phương pháp điều trị khỏi hoàn toàn, nhưng có thể kiểm soát tốt nếu được chẩn đoán sớm và điều trị phù hợp. Vì vậy, người có biểu hiện nghi ngờ cần đến cơ sở chuyên khoa da liễu để được khám, xác định mức độ bệnh và xây dựng phác đồ điều trị. Người bệnh không nên tự mua thuốc hoặc tự ý ngừng điều trị khi thấy tổn thương da thuyên giảm.
Tại Bệnh viện Da liễu Đồng Nai, Phòng khám chuyên đề vảy nến được thành lập với sự hỗ trợ chuyên môn của Bệnh viện Da liễu Trung ương nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc, theo dõi và điều trị cho người bệnh. Trong 9 tháng của năm 2026, phòng khám đã quản lý, thăm khám cho hơn 400 bệnh nhân vảy nến, trong đó có 20 trường hợp bệnh nặng phải điều trị nội trú và 10 bệnh nhân đang được điều trị bằng thuốc sinh học với sự hỗ trợ từ quỹ bảo hiểm y tế.
Theo bác sĩ Minh Trị, tùy mức độ và tình trạng cụ thể, người bệnh có thể được điều trị bằng thuốc bôi tại chỗ như: corticosteroid, calcipotriol, tacrolimus; sử dụng thuốc toàn thân cổ điển như: methotrexate, acitretin, cyclosporin trong những trường hợp phù hợp; hoặc áp dụng quang trị liệu bằng tia UVA, UVB. Bệnh viện có các thiết bị như: máy UVB bán thân, toàn thân và máy Excimer. Thuốc sinh học cũng được ứng dụng trong điều trị những trường hợp có chỉ định, góp phần mở rộng lựa chọn điều trị cho người bệnh.
Quá trình điều trị cần được cá thể hóa, căn cứ vào thể bệnh, mức độ tổn thương, vị trí xuất hiện, bệnh đi kèm và đáp ứng của từng người. Người bệnh cần tái khám đúng hẹn để bác sĩ đánh giá hiệu quả, điều chỉnh phác đồ và theo dõi các tác dụng không mong muốn. Việc sử dụng thuốc, nhất là thuốc toàn thân và thuốc sinh học, phải tuân thủ chỉ định, không tự ý thay đổi liều hoặc dùng lại đơn thuốc cũ.
Bên cạnh điều trị y tế, người bệnh nên giữ ẩm da, chăm sóc da đúng cách, tránh làm tổn thương da và bảo vệ da hợp lý khi tiếp xúc với ánh nắng. Cần hạn chế thuốc lá, rượu, bia, duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học, ngủ đủ giấc, giữ tinh thần lạc quan. Khi bệnh ổn định, người bệnh vẫn cần theo dõi và tái khám theo hướng dẫn bởi vảy nến có thể tái phát.

