Nghệ An: Tiếp đà tăng trưởng, tăng tốc về đích

Hương Giang - Hữu Quân • 10/10/2026

Sau 9 tháng, kinh tế Nghệ An tăng trưởng 9,75%, đứng thứ 2 khu vực Bắc Trung Bộ và xếp thứ 14/34 tỉnh, thành. Tuy nhiên, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP cả năm từ 10,5-11,5%,tỉnh phải tạo bước tăng tốc mạnh trong quý IV, với mức tăng trưởng từ 12,5%; trong khi Trung ương giao mục tiêu tăng trưởng quý IV ở mức 14,51%.

Tại phiên họp đánh giá tình hình kinh tế - xã hội 9 tháng đầu năm, Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Khắc Thận khẳng định Nghệ An tiếp tục kiên định mục tiêu tăng trưởng GRDP cả năm từ 10,5 đến 11,5%. Đây là mục tiêu đòi hỏi quyết tâm cao, nhất là khi quý IV chỉ còn ba tháng nhưng phải tạo ra bước tăng tốc đáng kể để hoàn thành kế hoạch.

Đồng chí Nguyễn Khắc Thận - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh chủ trì phiên họp của Ban Thường vụ Tỉnh ủy ngày 1/10/2026. Ảnh: Phạm Bằng

Kinh tế Nghệ An 9 tháng tăng trưởng 9,75%, đứng thứ 2 khu vực Bắc Trung Bộ và xếp thứ 14/34 tỉnh, thành. Riêng quý III đạt 10,11%, trong khi quý I tăng 9,65%, quý II tăng 9,46%.

Nhịp tăng trưởng đã được cải thiện, nhưng kết quả 9 tháng vẫn còn khoảng cách đáng kể so với mục tiêu cả năm. Để hoàn thành mục tiêu, quý IV, Nghệ An phải đạt mức tăng trưởng từ 12,5%. Trong khi đó, Trung ương giao tỉnh mục tiêu tăng trưởng quý IV ở mức 14,51%, đặt ra yêu cầu rất cao trong những tháng cuối năm.

Quy mô GRDP 9 tháng đạt khoảng 198.184 tỷ đồng theo giá hiện hành. Dịch vụ chiếm hơn 41% nền kinh tế; công nghiệp và xây dựng khoảng 34%; nông, lâm nghiệp và thủy sản hơn 20%.

Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh thăm, kiểm tra tình hình hoạt động sản xuất, kinh doanh tại Công ty TNHH VSIP Nghệ An. Ảnh: Phạm Bằng

Nhưng khi nhìn vào đóng góp cho mức tăng trưởng, bức tranh sẽ rõ hơn.

Khu vực dịch vụ - với quy mô lớn nhất nền kinh tế - tăng 9,41%, đóng góp khoảng 3,9 điểm phần trăm. Nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 4,64%, đóng góp gần 1 điểm phần trăm. Trong khi đó, khu vực công nghiệp và xây dựng đóng góp gần 4,5 điểm phần trăm vào tăng trưởng GRDP; riêng công nghiệp đóng góp 3,48 điểm phần trăm.

Công nghiệp tăng 15,93%, cao hơn đáng kể tốc độ tăng chung. Đáng chú ý, công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 25,79%. Đây chính là một trong những lực kéo quan trọng nhất của tăng trưởng 9 tháng.

Khu công nghiệp VSIP Nghệ An I tại xã Hưng Nguyên. Ảnh: Thành Cường

Ông Phạm Văn Hóa - Giám đốc Sở Công Thương cho biết, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, quý IV, tăng trưởng công nghiệp phải đạt 17-18%. Đây cũng là tỷ lệ mức cao nhất từ trước đến nay của Nghệ An.

Theo ông Phạm Văn Hóa, dư địa phát triển hiện nay có ba nguồn chủ yếu. Thứ nhất là đối với các cơ sở, doanh nghiệp sản xuất mà đà tăng trưởng đang mạnh hiện nay vẫn đang tiếp tục tăng công suất, nhất là lĩnh vực đầu tư nước ngoài.

Thứ hai là một số cơ sở sản xuất, doanh nghiệp lớn đang tiếp tục kế hoạch để mở rộng quy mô, ví dụ như Luxshare.

Ông Phạm Văn Hóa - Giám đốc Sở Công Thương.

Thứ ba, quý IV cũng là quý gấp rút cho các dự án đầu tư công, vốn ngân sách, không những đóng góp cho tăng trưởng ngành xây dựng mà còn là dư địa để phát triển công nghiệp khai thác, chế biến vật liệu xây dựng.

Ông Hoá cũng nhấn mạnh, để hoàn thành nhiệm vụ tăng trưởng chung, thực hiện chỉ đạo của Tỉnh ủy và UBND tỉnh, cần tăng cường các giải pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp nhằm thúc đẩy sản xuất, kinh doanh.
Đối với Sở Công Thương, có nhiệm vụ chủ yếu: Thứ nhất, tiếp tục tích cực hỗ trợ doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp xuất khẩu, tạo thuận lợi trong tiếp cận thị trường. Ngành Công Thương cần rút ngắn thời gian cấp C/O ( giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa), đồng thời thường xuyên kết nối với các thương vụ Việt Nam ở nước ngoài để hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp tại các thị trường đối tác. Thứ hai, phát huy vai trò đầu mối của tổ tăng trưởng, phối hợp với các ngành tập trung hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn và các điểm nghẽn cho doanh nghiệp.

Một động lực khác đang được hình thành từ dòng vốn đầu tư và quá trình mở rộng sản xuất của các dự án đang hoạt động.

9 tháng, toàn tỉnh cấp mới 106 dự án, điều chỉnh 127 lượt dự án, với tổng vốn cấp mới và tăng thêm hơn 107.462 tỷ đồng, gấp 3,18 lần so với cùng kỳ.

Khu vực FDI tiếp tục là một điểm sáng của 9 tháng với gần 2,5 tỷ USD, đứng thứ 6 cả nước. Cùng với sản xuất, hoạt động xuất khẩu tăng mạnh, kim ngạch ước đạt 5,18 tỷ USD, chính thức vượt kế hoạch năm nay.

Công nhân làm việc tại nhà máy của Tập đoàn Luxshare -ICT tại KCN VSIP. Ảnh: Thành Duy

Điều này cho thấy xúc tiến đầu tư không chỉ là thu hút dự án mới, mà còn phải biến những dự án đã có thành năng lực sản xuất mới, công suất mới và giá trị gia tăng mới.

Ông Teng Wei Hồng - Tổng Giám đốc VSIP Nghệ An cho biết, qua quá trình đồng hành cùng Nghệ An, doanh nghiệp nhận thấy công nghiệp hóa của tỉnh ngày càng rõ nét, với sự gia tăng của các dự án điện tử, cơ khí chính xác và sản xuất công nghệ cao. Sự hiện diện ngày càng lớn của các doanh nghiệp quốc tế cũng góp phần hình thành hệ sinh thái sản xuất và nâng cao vị thế của Nghệ An trong chuỗi cung ứng khu vực.

Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Trương Văn Hùng - Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An, đánh giá tính đột phá trong phát triển của tỉnh nhà rất mạnh. Trong công việc của các bộ phận, thời gian và hiệu quả công việc được nâng cao rõ rệt.

Dây chuyền sản xuất của Công ty CP Trung Đô tại Nghi Văn. Ảnh: Nguyễn Hải

Ông mong muốn các cấp, các ngành cải cách hành chính sâu rộng hơn nữa, tạo những quỹ đất và môi trường đầu tư lành mạnh cho các doanh nghiệp cùng phát triển trong tương lai.

Trong khi đó, ông Nguyễn Thủ Thường - Phó Chủ tịch Thường trực Hội Doanh nhân Cựu chiến binh tỉnh, Giám đốc Công ty TNHH Hoa Thường cho rằng, tỉnh cần có những cơ chế đặc thù cho doanh nghiệp trong tỉnh. Với doanh nghiệp vật liệu xây dựng, tỉnh cần có cơ chế về đầu vào, cung cấp cho doanh nghiệp trữ lượng để đủ hàng hóa phục vụ sản xuất, kinh doanh.

Dây chuyền sản xuất của Công ty TNHH MTV Hoa Sen tại Nghệ An. Ảnh: Thu Huyền

Áp lực quý IV không chỉ nằm ở một vài con số. GRDP 9 tháng tăng 9,75%, thấp hơn kịch bản 9 tháng 11,07-12,43%, trong khi mục tiêu cả năm vẫn là 10,5-11,5%.

Giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh cao hơn mức bình quân cả nước, đứng thứ 5 trong các tỉnh, thành. Tuy nhiên, vẫn còn những dự án tồn đọng, những vướng mắc kéo dài trong giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm.

Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải kiểm tra tiến độ thi công một số gói thầu và công tác giải phóng mặt bằng Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy. Ảnh: Thành Duy

Để tạo phần tăng trưởng còn thiếu, tỉnh đã xác định các nhóm nhiệm vụ trọng tâm: rà soát lại kịch bản, xác định rõ phần đóng góp còn thiếu của từng ngành, lĩnh vực, sản phẩm, dự án; đẩy nhanh đầu tư công; hoàn thành các dự án trọng điểm theo tiến độ năm 2026 và tháo gỡ cho các dự án tồn đọng kéo dài..

Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải yêu cầu các cấp, các ngành phải rà soát các chỉ tiêu kế hoạch để chỉ đạo, điều hành tập trung cao nhất mục tiêu tăng trưởng là phải đạt 10,5 đến 11,5% theo kế hoạch của Trung ương và HĐND tỉnh giao.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bùi Thanh An kiểm tra thực địa các dự án giao thông tại Khu kinh tế Đông Nam. Ảnh: Nguyễn Toàn

Từ kết quả 9 tháng, Sở Tài chính chủ trì phối hợp với Thống kê tỉnh và các sở, ngành rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng quý IV; tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo điều hành và bổ sung giải pháp phù hợp. Người đứng đầu các sở, ban, ngành, các địa phương phải chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh và Chủ tịch UBND tỉnh đối với các chỉ tiêu thuộc lĩnh vực, địa bàn phụ trách.

Yêu cầu này cũng đặt tăng trưởng quý IV vào một khía cạnh khác: năng lực tổ chức thực hiện. Khi dư địa tăng trưởng đã được nhận diện, tốc độ xử lý công việc sẽ quyết định nguồn lực có được chuyển hóa thành sản lượng, giải ngân, việc làm, xuất khẩu và nguồn thu hay không. Đây cũng là lý do Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu gắn trách nhiệm với từng cấp, từng ngành và từng người đứng đầu.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hoàng Phú Hiền kiểm tra tiến độ thi công các gói thầu xây lắp và công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư thuộc Dự án Đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy. Ảnh: Nguyễn Toàn

Đoạn tuyến đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy qua địa bàn xã Kim Bảng (Nghệ An) có chiều dài khoảng 22,2 km, vốn là một trong những điểm nghẽn trọng điểm về giải phóng mặt bằng cần tập trung tháo gỡ. Chính vì vậy, lãnh đạo xã nơi đây đang quyết liệt triển khai nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, góp phần thực hiện các mục tiêu mà tỉnh đã đặt ra trong những tháng cuối năm.

Ông Lê Quang Huy - Chủ tịch UBND xã Kim Bảng cho biết, địa phương đang tập trung quyết liệt, chia ra những nhóm giải pháp và đưa ra những điểm nghẽn để từ nay đến cuối năm tập trung chỉ đạo xử lý dứt điểm từng điểm nghẽn, từng nhóm giải pháp đã vạch ra.

Lãnh đạo xã Kim Bảng đang quyết liệt triển khai các giải pháp nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, quyết tâm thông tuyến vào 30/10. Ảnh: P.V

Xã đặt mục tiêu đến 30/10 thông tuyến. Tuy nhiên, trong quá trình thông tuyến vẫn còn một số điểm vướng mắc, đan xen nhau; dù vậy, địa phương sẽ cố gắng quyết tâm để hoàn thành.

Tại phường Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An, nơi quy hoạch và triển khai các dự án trọng điểm, đặc biệt gắn liền với 2 khu công nghiệp lớn là Hoàng Mai 1 và Hoàng Mai 2, yêu cầu đặt ra không chỉ là tạo điều kiện để dự án được triển khai, mà còn phải phối hợp chặt chẽ trong quá trình thực hiện, kịp thời tháo gỡ những khó khăn thuộc trách nhiệm địa phương.

Dây chuyền sản xuất tự động của Công ty TNHH Tập đoàn Tianneng Việt Nam tại KCN Hoàng Mai 2. Ảnh: H.G

Ông Phạm Văn Hào - Chủ tịch UBND phường Hoàng Mai, cho rằng điều kiện của phường trong phát triển kinh tế có thuận lợi hơn so với các khu vực khác. Vì vậy, tỉnh đã lựa chọn Hoàng Mai là cực tăng trưởng, phải gánh trách nhiệm cho các xã, phường có điều kiện kém hơn.

Để phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số, phường nỗ lực xây dựng kế hoạch chi tiết và huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc thực hiện công tác giải phóng mặt bằng. Hiện nay, giải phóng mặt bằng Khu công nghiệp Hoàng Mai 1 đạt 94% và Khu công nghiệp Hoàng Mai 2 đạt 100%.

Khu công nghiệp Hoàng Mai 1 đã giải phóng mặt bằng đạt 94%. Ảnh: P.V

Thu ngân sách nhà nước 9 tháng năm nay là một điểm sáng. Đến hết tháng 9, đạt gần 25.711 tỷ đồng, vượt 10,2% dự toán cả năm và tăng 28,2% so với cùng kỳ.

Trong đó, thu nội địa đạt 23.187 tỷ đồng, bằng 108,3% dự toán. Tuy nhiên, trong bối cảnh cần thu thêm hơn 9.000 tỷ đồng quý IV để đạt mục tiêu 35.000 tỷ đồng Tỉnh ủy giao, đòi hỏi phải quyết liệt các giải pháp.

Sản xuất tại Khu công nghiệp Hoàng Mai I. Ảnh: TL

Ông Mai Đình Tú - Phó Trưởng Thuế tỉnh Nghệ An, cho biết ngành Thuế xác định đây là thời điểm cao điểm tăng thu ngân sách trong những tháng cuối năm, tập trung vào các giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, kiểm soát chặt chẽ việc kê khai, nộp thuế trên địa bàn để kịp thời đôn đốc các khoản thu phát sinh vào ngân sách.
Thứ hai, tăng cường công tác chống thất thu, tập trung vào những doanh nghiệp có mức độ rủi ro cao và các lĩnh vực còn dư địa, có khả năng tăng thu cho ngân sách.
Thứ ba, tiếp tục thực hiện quyết liệt các giải pháp thu hồi nợ đọng thuế, đồng thời triển khai các biện pháp cưỡng chế nợ thuế trong những tháng cuối năm.

Đại diện ngành thuế cũng cho rằng, một trong những giải pháp quan trọng nữa là tiếp tục tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh; đồng thời, tăng cường phối hợp hiệu quả với các sở, ban, ngành và các xã, phường trong công tác thu ngân sách, huy động nguồn lực cho ngân sách Nhà nước, đặc biệt là nguồn thu từ đất trong những tháng cuối năm.
Với quyết tâm cao và các giải pháp quyết liệt trong công tác thu ngân sách, ngành thuế Nghệ An tin tưởng năm 2026 sẽ đạt được một mốc thu ngân sách mới cho tỉnh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Ông Mai Đình Tú - Phó Trưởng Thuế tỉnh Nghệ An.

Quý III đã tạo tín hiệu tích cực khi lần đầu tiên trong năm tăng trưởng đạt hai con số. Nhưng 9 tháng vẫn chưa đạt kịch bản đặt ra, trong khi quý IV phải tạo một nhịp tăng cao hơn đáng kể.

Vì vậy, tiếp đà tăng trưởng không chỉ là giữ những gì đang có, mà phải biến các dự án, nguồn vốn, năng lực sản xuất và dư địa của từng ngành thành kết quả cụ thể trong 3 tháng cuối năm.

Hàng container bốc dỡ tại Cảng Cửa Lò. Ảnh tư liệu: P.V

Theo chuyên gia kinh tế, GS.TS Võ Xuân Vinh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh doanh, Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh, để đạt được mức tăng trưởng trong quý IV, có 3 giải pháp cần quan tâm và thực thi trọng tâm.

Thứ nhất là về quản trị chung, cần phân rã mục tiêu tăng trưởng còn thiếu đến từng sở, từng ngành, từng địa phương, đặc biệt là gắn KPI và gắn trách nhiệm của người đứng đầu.

GS.TS Võ Xuân Vinh - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh doanh, Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh.

Thứ hai là cần khơi thông nguồn lực hạ tầng, tập trung dốc lực tháo gỡ giải phóng mặt bằng, tăng tốc giải ngân vốn đầu tư công. Quan trọng hơn nữa là cần sớm đưa các công trình kết nối kết cấu hạ tầng như sân bay, cảng biển, đường bộ vào hoạt động để biến các dự án này thành năng lực sản xuất mới.

Thứ ba là tiếp tục đồng hành và hỗ trợ cho doanh nghiệp trong việc cắt giảm các thủ tục hành chính, hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực của địa phương cũng như nguồn cung nguyên vật liệu xây dựng để doanh nghiệp tăng công suất sản xuất, kinh doanh.

Tăng tốc về đích vì thế là bài toán của cả nguồn lực và năng lực thực thi. Khi trách nhiệm được cụ thể hóa, điểm nghẽn được xử lý nhanh hơn và các động lực tăng trưởng được khai thác đúng chỗ, mục tiêu tăng trưởng năm 2026 mới có thêm cơ sở để hiện thực hóa.

Quang cảnh các phường Trường Vinh và Thành Vinh. Ảnh: Tiến Đông