Nghị định 207/2025/NĐ-CP - Cánh cửa nhân văn cho hành trình tìm con

Tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản và Nam học, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ đã thực hiện hơn 2.800 chu kỳ chọc trứng và 3.000 chu kỳ chuyển phôi, giúp 1.300 em bé chào đời khỏe mạnh.

Bước ngoặt từ một chính sách

Ngày 15/7/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 207/2025/NĐ-CP quy định về sinh con bằng kỹ thuật HTSS và điều kiện mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Nghị định có hiệu lực từ ngày 1/10/2025, thay thế các quy định cũ, với 3 điểm đột phá lớn, đáp ứng yêu cầu của xã hội hiện đại.

Thứ nhất, khẳng định quyền tự chủ làm mẹ của phụ nữ độc thân. Trước đây, phụ nữ không kết hôn chỉ được thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) khi có chỉ định y tế nghiêm ngặt. Từ tháng 10/2025, họ được quyền tiếp cận IVF và thực hiện đông lạnh trứng theo nguyện vọng cá nhân. Đây là bước tiến dài trong việc bảo đảm quyền con người, đồng thời phản ánh sự thay đổi tích cực trong nhận thức xã hội về quyền sinh sản.

Thứ hai, Nghị định cụ thể hóa điều kiện mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Quy định mới mở ra cơ hội cho các cặp vợ chồng không thể tự mang thai có con cùng huyết thống thông qua người thân thích, góp phần hàn gắn những nỗi đau hiếm muộn kéo dài.

Thứ ba, đề cao nguyên tắc bảo mật và minh bạch. Toàn bộ quy trình hiến, nhận tinh trùng, noãn và phôi được chuẩn hóa theo nguyên tắc vô danh, bảo vệ tuyệt đối thông tin cá nhân và quyền lợi của trẻ em sinh ra từ các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản.

Từ tháng 10/2025, phụ nữ độc thân có quyền tiếp cận IVF và đông lạnh trứng theo nguyện vọng cá nhân.

Sẵn sàng nguồn lực cho “những mầm xanh”

Tại Phú Thọ, công tác đón đầu chính sách mới đã được thực hiện quyết liệt. Các cơ sở y tế chuyên khoa không chỉ nâng cấp hạ tầng mà còn hội tụ đội ngũ nhân lực chất lượng cao để hiện thực hóa những quy định mới vào đời sống.

Tiến sĩ, Bác sĩ Đoàn Xuân Kiên - Giám đốc Trung tâm HTSS và Nam học, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Phú Thọ cho biết: “Từ năm 2020 đến nay, chúng tôi đã thực hiện hơn 2.800 chu kỳ chọc trứng và 3.000 chu kỳ chuyển phôi, giúp 1.300 em bé chào đời khỏe mạnh. Những con số này là minh chứng cho năng lực kỹ thuật vững vàng và niềm tin của người bệnh vào y tế tỉnh nhà”.

Tại Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt, người mang thai hộ được trải qua quy trình tư vấn đa chuyên ngành từ y tế, tâm lý đến pháp lý để lường trước mọi rủi ro.

Không chỉ khối công lập, các đơn vị y tế tư nhân cũng chuyển mình mạnh mẽ. Tại Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt, đơn vị đã triển khai đồng bộ từ phương pháp bơm tinh trùng vào tử cung (IUI) đến IVF với đội ngũ được đào tạo bài bản trong và ngoài nước. Bác sĩ CKII Vũ Minh Hải - Phó Giám đốc Bệnh viện khẳng định: “Hệ thống thiết bị hiện đại cùng quy trình chăm sóc 1 bác sĩ - 1 bệnh nhân đã giúp tối ưu tỷ lệ thành công và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người bệnh”.

Niềm hạnh phúc của người bệnh chính là thước đo chính xác nhất cho hiệu quả của các kỹ thuật này. Chị Nguyễn Thị Ngọc, xã Phùng Nguyên xúc động chia sẻ khi đang mang thai tuần thứ 5 nhờ IVF: “Vợ chồng tôi từng tuyệt vọng vì mang gen bệnh tan máu bẩm sinh (Thalassemia). Nhờ sự hướng dẫn tận tình và kỹ thuật sàng lọc phôi hiện đại, giờ đây mầm sống đã ổn định trong cơ thể tôi. Đó thực sự là một phép màu pháp lý và y tế kết hợp”.

“Chốt chặn” pháp lý và đạo đức: Ngăn chặn thương mại hóa

Dưới góc độ quản lý nhà nước, ông Đào Quốc Việt - Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Phú Thọ nhấn mạnh rằng, Nghị định 207 là văn bản đậm chất nhân văn nhưng cũng hết sức nghiêm mật để ngăn chặn tình trạng “thương mại hóa” thiêng liêng. Đặc biệt, quy định về mang thai hộ được thiết lập qua 4 “chốt chặn” thép: Về huyết thống - người mang thai hộ phải là người thân thích cùng hàng bên vợ hoặc bên chồng (chị em gái, chị em con cô, dì, chú, bác). Về tiền sử sinh sản - người mang thai hộ phải là người đã từng sinh con và chỉ được thực hiện thiên chức này duy nhất 1 lần trong đời để đảm bảo sức khỏe. Về sự đồng thuận - nếu người mang thai hộ đã kết hôn, bắt buộc phải có văn bản đồng ý của người chồng. Về tư vấn - các bên phải trải qua quy trình tư vấn đa chuyên ngành từ y tế, tâm lý đến pháp lý để lường trước mọi rủi ro.

Nghị định số 207/2025/NĐ-CP tạo cơ hội cho các cặp vợ chồng không thể tự mang thai có con cùng huyết thống thông qua người thân thích, giúp hàn gắn những nỗi đau hiếm muộn kéo dài.

Sở Y tế sẽ giám sát chặt chẽ các cơ sở dựa trên tiêu chuẩn phòng chức năng chuyên sâu (phòng Lab, phòng chọc hút noãn đạt chuẩn) và quy trình thẩm định hồ sơ công khai. Việc xác định tình trạng vô sinh và mối quan hệ thân thích phải được thực hiện đúng thẩm quyền, không để kẽ hở cho các hoạt động môi giới trái phép.

Để Nghị định số 207/2025/NĐ-CP thực sự đi vào đời sống, ngành Y tế Phú Thọ đã đề ra 3 nhóm giải pháp trọng tâm trong thời gian tới: Tăng cường kiểm soát - thanh tra, kiểm tra định kỳ và xử lý nghiêm các vi phạm để giữ vững đạo đức nghề nghiệp. Đẩy mạnh chuyển đổi số - xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung để quản lý việc hiến/tặng tinh trùng, noãn, phôi, tránh tình trạng sai sót hoặc trùng lặp nguồn sinh học. Cải cách hành chính - phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để xác nhận quan hệ thân thích nhanh chóng, giảm bớt gánh nặng thủ tục cho người dân.

Nghị định số 207/2025/NĐ-CP không chỉ là một văn bản quy phạm pháp luật khô khan, mà là nhịp cầu nối dài hy vọng, là lời khẳng định của Nhà nước trong việc bảo vệ quyền được làm cha, mẹ của mọi công dân. Với sự chuẩn bị chu đáo về cả “tâm” và “tầm” của đội ngũ y, bác sĩ, hành trình tìm kiếm tiếng cười trẻ thơ của các gia đình hiếm muộn và phụ nữ độc thân giờ đây sẽ trở nên an toàn, thuận lợi và nhân văn hơn.

Ngọc Thắng