Nghiên cứu lợi ích rõ rệt của sức khỏe tinh thần từ những công việc nhà

Các nhà sư đánh bóng hành lang gỗ nối liền các tòa nhà trong khuôn viên chùa Soji-ji ở Yokohama, Nhật Bản. Ảnh: AP

Đây cũng là những công việc có thể giúp con người thực hành chánh niệm hoặc để tâm trí được thả lỏng suy nghĩ, đồng thời tạo ra cảm giác thành tựu rõ ràng khi hoàn thành các công việc cơ bản hàng ngày.

Điều mà các nhà sư hiểu rõ

Ở các ngôi chùa, nhà sư thường dành phần lớn thời gian để lau dọn và sắp xếp.

“Khoảng thời gian chúng tôi cẩn thận lau dọn từng ngóc ngách trong khuôn viên chùa mang lại cảm giác vô cùng mãn nguyện”, nhà sư Shoukei Matsumoto hiện sống tại Kyoto, Nhật Bản chia sẻ trong cuốn sách A Monk’s Guide to a Clean House and Mind.

Trong khi đó, bà Holly Schiff, nhà tâm lý học lâm sàng tại Greenwich thuộc bang Connecticut (Mỹ) cũng cho biết quá trình dọn dẹp có thể mang lại cảm giác thư giãn và gần như thiền định.

“Tôi tin rằng có mối liên hệ giữa sức khỏe tinh thần và thói quen dọn dẹp. Những hoạt động mang tính lặp đi lặp lại như dọn dẹp có thể giúp điều hòa hệ thần kinh vì mang lại cảm giác hoàn thành rõ ràng”, bà Schiff cho biết đồng thời nói rằng làm việc nhà giúp con người cảm thấy có sự kiểm soát và cân bằng hơn.

Đối với những người sợ dọn dẹp và cảm thấy việc đó quá áp lực, sẽ hữu ích hơn nếu tập trung vào chính quá trình thực hiện, thay vì danh sách những việc phải làm.

“Đối với những người thường xem việc dọn dẹp là cực hình, tôi nghĩ điều quan trọng không phải là ép bản thân phải thích, mà là thay đổi cách bạn tiếp cận công việc đó,” nhà tâm lý Schiff nhấn mạnh.

Đừng cố làm thật nhanh cho xong, mà hãy chú ý đến các chuyển động cơ thể, nhịp điệu của công việc hoặc những thứ như nhiệt độ của nước.

“Nếu bạn làm chậm lại và tập trung vào những cảm nhận giác quan trong quá trình đó, việc dọn dẹp có thể bắt đầu mang tính chất giống như một bài tập chánh niệm” bà Schiff nói thêm.

Với một số người, dọn dẹp có thể mang lại cơ hội để giải phóng tâm trí.

“Bằng cách nhẹ nhàng chăm sóc không gian sống, bạn cho phép tâm trí tự nhiên lắng xuống trong trạng thái bình yên và sáng suốt không gượng ép”, ông Matsumoto nói thêm.

Dọn dẹp như một cách chia sẻ sự quan tâm

Nhà sư Matsumoto cho rằng dọn dẹp là cách để chăm sóc bản thân và thế giới xung quanh.

“Trong quá trình tu tập, việc dọn dẹp chính là chăm sóc môi trường sống”, nhà sư Matsumoto giải thích.

Cũng giống như cơ thể chúng ta duy trì trạng thái cân bằng động để giữ gìn sức khỏe, việc dọn dẹp là sự mở rộng của quá trình sinh học đó vào không gian mà chúng ta sinh sống.

Khi dọn dẹp, chúng ta không chỉ sửa sang một căn phòng và chăm sóc bản thân, mà còn là nuôi dưỡng mối quan hệ giữa con người với thế giới. Thay vì cố đạt được một kết quả hoàn hảo, hãy học cách chấp nhận sự chưa trọn vẹn mà không cảm thấy lo lắng.

“Bình yên không nằm ở trạng thái ngăn nắp hoàn hảo cuối cùng, mà nằm trong hành động khiêm nhường và liên tục dọn dẹp không gian cũng như tâm trí của chúng ta”, nhà sư Matsumoto nhấn mạnh.

Theo nhà tâm lý Schiff, đôi khi, cảm giác quá tải không nằm ở bản thân công việc, mà ở những gì đại diện, chẳng hạn như áp lực thời gian, sự tự phán xét bản thân hoặc những nỗi lo khác. Hãy chia nhỏ công việc thành những hành động rất nhỏ và cụ thể để giảm bớt rào cản tâm lý.

Nhà sư Matsumoto cũng cho rằng trong một không gian sạch sẽ, ngay cả khi người đã dọn dẹp không có mặt ở đó, chúng ta vẫn có thể cảm nhận được sự chu đáo và ý thức của họ.

Chính sự chú tâm ấy tạo nên cảm giác bình yên và an toàn, giống như lý do vì sao những nơi linh thiêng như đền chùa mang lại cảm giác khác biệt so với những con phố đông đúc.