Nghiên cứu mới: Mẹ căng thẳng khi mang thai, con dễ mắc bệnh chàm
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature cho thấy căng thẳng của người mẹ trong thời kỳ mang thai có thể góp phần gây ra bệnh chàm (viêm da cơ địa) ở trẻ em, thông qua cơ chế sinh học lần đầu tiên được xác định.
Chàm ở trẻ em là bệnh viêm da thường gặp, đặc trưng bởi các mảng da khô, bong vảy và ngứa dữ dội. Theo nhóm tác giả, nguyên nhân có thể xuất phát từ sự gia tăng hormone cortisol do stress ở mẹ, khiến hệ miễn dịch và tế bào thần kinh cảm giác trên da thai nhi phản ứng quá mức, dẫn đến nguy cơ phát triển bệnh.
Các thí nghiệm được tiến hành trên chuột mang thai cho thấy, những con bị gây căng thẳng nhẹ bằng cách bị nhốt trong ống hẹp dưới ánh sáng chói trong 30 phút, ba lần mỗi ngày, liên tiếp năm ngày, đều có mức cortisol tăng cao trong máu và dịch ối.
Sau khi sinh, chuột con của những mẹ này gần như đều xuất hiện triệu chứng giống chàm khi bị cọ xát nhẹ vùng da dễ tổn thương, trong khi chuột con của nhóm đối chứng không phát triển tổn thương tương tự.
Phân tích tế bào da chuột con cho thấy các tế bào miễn dịch mast (liên quan đến phản ứng viêm) đã được “lập trình sẵn” để giải phóng histamin - chất gây ngứa và sưng. Khi nhóm nghiên cứu loại bỏ gene hình thành tế bào mast, chuột con dù mẹ bị căng thẳng vẫn không phát triển bệnh. Đồng thời, các gene trong tế bào thần kinh cảm giác nối da với tủy sống cũng bị biến đổi, làm tăng độ nhạy cảm của da với đau và ngứa.
Các nhà khoa học nhấn mạnh, kết quả này chưa thể chứng minh mối liên hệ nhân quả trực tiếp ở người do mới chỉ thực hiện trên chuột, song gợi mở khả năng tương tự ở thai nhi. Nếu cơ chế này được xác nhận ở người, việc quản lý căng thẳng trong thai kỳ có thể trở thành một biện pháp phòng ngừa hữu hiệu, giúp giảm nguy cơ chàm và các bệnh dị ứng khác ở trẻ.