Nghiên cứu thí điểm 'làn vượt xe' trên 3 tuyến cao tốc

Nghiên cứu tổ chức giao thông theo làn

Cục Đường bộ Việt Nam vừa đề nghị Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI), Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) và Khu Quản lý đường bộ IV nghiên cứu, xây dựng phương án thí điểm tổ chức giao thông theo làn trên các tuyến cao tốc do đơn vị quản lý.

Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng.

Đề nghị này được đưa ra trên cơ sở Văn bản số 4967/CSGT-P7 ngày 7/8/2026 của Cục Cảnh sát giao thông về việc phối hợp triển khai thí điểm phương án tổ chức giao thông, bố trí “làn vượt xe” trên đường cao tốc và cấm mượn làn ngược chiều để vượt xe trên quốc lộ 6.

Theo đó, 3 tuyến cao tốc được Cục Đường bộ Việt Nam đề nghị nghiên cứu phương án thí điểm tổ chức giao thông theo làn gồm: Hà Nội - Hải Phòng, Cầu Giẽ - Cao Bồ và Vĩnh Hảo - Phan Thiết.

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, việc nghiên cứu phương án nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành, khai thác 3 tuyến cao tốc; khai thác hợp lý năng lực thông hành của các làn xe, đồng thời bảo đảm trật tự, an toàn giao thông.

Đáng chú ý, phương án thí điểm không chỉ dừng ở việc bố trí lại các làn xe mà phải được nghiên cứu trên cơ sở đánh giá thực trạng tổ chức giao thông, đặc điểm vận hành và cách thức sử dụng làn xe hiện nay.

Cục Đường bộ Việt Nam yêu cầu VIDIFI, VEC và Khu Quản lý đường bộ IV làm rõ những tồn tại, nguyên nhân và sự cần thiết phải điều chỉnh; đồng thời nghiên cứu, so sánh các giải pháp tổ chức giao thông theo làn để lựa chọn phương án và điều kiện áp dụng phù hợp.

Việc nghiên cứu phải dựa trên dữ liệu thực tế, phương pháp khoa học, đồng thời đánh giá hài hòa giữa hiệu quả khai thác và yêu cầu bảo đảm trật tự, an toàn giao thông.

Đánh giá trước, trong và sau thí điểm

Theo yêu cầu của Cục Đường bộ Việt Nam, trên cơ sở kết quả nghiên cứu, VIDIFI, VEC và Khu Quản lý đường bộ IV sẽ đề xuất cụ thể phạm vi, vị trí, nội dung tổ chức giao thông; hệ thống báo hiệu, các giải pháp bảo đảm an toàn và phương án đánh giá kết quả thí điểm. Thời gian dự kiến thực hiện thí điểm là 3 tháng.

Đáng chú ý, phương án phải xác định rõ các chỉ tiêu đánh giá ở cả 3 giai đoạn: Trước, trong và sau thí điểm. Đây sẽ là cơ sở để đánh giá hiệu quả thực tế của phương án tổ chức giao thông mới, đồng thời xem xét khả năng tiếp tục áp dụng sau khi kết thúc thời gian thí điểm.

Cục Đường bộ Việt Nam yêu cầu VIDIFI, VEC và Khu Quản lý đường bộ IV hoàn thiện phương án thí điểm và kế hoạch tổ chức thực hiện, gửi Cục trước ngày 20/9/2026 để xem xét, phê duyệt.

Quá trình nghiên cứu, thí điểm có sự tham gia, phối hợp của Cục Cảnh sát giao thông và các đơn vị liên quan. Cục Đường bộ Việt Nam cũng gửi văn bản tới một số trường đại học chuyên ngành xây dựng và giao thông, cho thấy phương án không chỉ được xem xét dưới góc độ tổ chức, vận hành mà còn cần có cơ sở nghiên cứu, đánh giá khoa học và phù hợp thực tiễn.

Trong văn bản gửi Cục Đường bộ Việt Nam đề nghị phối hợp triển khai thí điểm phương án tổ chức giao thông bố trí “làn vượt xe” trên đường cao tốc và cấm mượn làn ngược chiều để vượt xe trên quốc lộ 6, Cục Cảnh sát giao thông cho biết, trên các tuyến cao tốc có từ 2 làn xe/chiều trở lên, tình trạng một số xe tải nặng, xe khách và phương tiện di chuyển chậm kéo dài trên làn sát dải phân cách giữa, không nhường đường cho xe phía sau vượt, diễn ra khá phổ biến.

Theo Cục Cảnh sát giao thông, tình trạng này có thể làm giảm năng lực thông hành, gây cản trở giao thông và gia tăng nguy cơ tai nạn khi các phương tiện phía sau phải vượt phải đột ngột.

Từ thực tế trên, cơ quan chức năng đặt vấn đề không chỉ phân định các làn xe theo tốc độ hoặc loại phương tiện, mà cần bố trí làn đường sát dải phân cách giữa (làn 1) làm làn dành riêng để vượt xe.

Theo đề xuất, phương tiện di chuyển trên làn này chỉ nhằm mục đích vượt xe phía trước. Sau khi hoàn thành việc vượt và bảo đảm khoảng cách an toàn, phương tiện phải chuyển trở lại làn đường bên phải; không được chạy liên tục trên làn vượt trong trường hợp các làn bên phải hoàn toàn trống.

Trong số các tuyến được Cục Cảnh sát giao thông kiến nghị, cao tốc Hà Nội - Hải Phòng được xác định có điều kiện phù hợp để triển khai. Tuyến cao tốc này có quy mô hạ tầng đạt chuẩn, hệ thống giao thông thông minh (ITS) đồng bộ và đủ điều kiện thí điểm.

Đối với cao tốc Cầu Giẽ - Cao Bồ, đoạn Cầu Giẽ - Ninh Bình, Cục Cảnh sát giao thông cũng đề xuất thí điểm với quy mô 4 làn xe và 2 làn dừng khẩn cấp, kết hợp điều chỉnh tốc độ khai thác tối đa xuống 100km/h.