Chứng minh mức độ an toàn và trách nhiệm quản trị rủi ro

Chiều 29/9, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến, Hội nghị ĐBQH chuyên trách lần thứ Nhất thảo luận về nhóm dự án thuộc lĩnh vực văn hoá, xã hội, gồm các dự án: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Thư viện, Luật Điện ảnh, Luật Di sản văn hoá, Luật Quảng cáo, Luật Báo chí; Luật Hiến, lấy, ghép, mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến điều hành phiên họp thảo luận về nhóm dự án thuộc lĩnh vực văn hóa, xã hội

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến điều hành phiên họp thảo luận về nhóm dự án thuộc lĩnh vực văn hóa, xã hội

Nghiên cứu kỹ việc mở rộng bảo hiểm hưu trí

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 xác định bảo hiểm hưu trí bổ sung là loại hình tự nguyện theo nguyên tắc thị trường, với Quỹ được hình thành từ đóng góp của người sử dụng lao động hoặc của cá nhân sử dụng lao động và người lao động. Quy định hiện hành và văn bản hướng dẫn gắn đối tượng tham gia với người lao động đã tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Tuy nhiên, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội đang đề xuất mở rộng sang người tham gia không thông qua người sử dụng lao động. ĐBQH Thạch Phước Bình (Vĩnh Long) đề nghị, cần làm rõ ai được tham gia, đóng góp theo phương thức nào, mức giảm trừ thuế ra sao và tổ chức nào chịu trách nhiệm bảo vệ quyền lợi của người đóng góp.

Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Vĩnh Long Thạch Phước Bình phát biểu

Đại biểu Thạch Phước Bình cho rằng, cơ quan soạn thảo cần đánh giá thực tiễn triển khai sản phẩm hưu trí bổ sung hiện nay, công khai số người tham gia, quy mô tài sản, hiệu quả đầu tư và chi phí quản lý.

Bên cạnh đó, cần quy định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước của Bộ Tài chính, yêu cầu công khai phí và kết quả đầu tư, cơ chế khiếu nại, xử lý tranh chấp và bảo vệ tài sản trong trường hợp tổ chức quản lý quỹ mất khả năng thanh toán. Nếu các nội dung này chưa được đánh giá đầy đủ, đại biểu đề nghị nên tiếp tục nghiên cứu.

Phó Trưởng đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Tuyên Quang Lý Thị Lan phát biểu

Quan tâm đến quy định sử dụng sổ bảo hiểm xã hội điện tử, khai thác dữ liệu và cắt giảm hồ sơ, ĐBQH Lý Thị Lan (Tuyên Quang) nêu thực tế tại địa bàn miền núi, một bộ phận người dân chưa có thiết bị thông minh, kỹ năng số hạn chế hoặc kết nối dữ liệu chưa ổn định. Vì vậy, đại biểu đề nghị hết sức cân nhắc để chuyển đổi số không được trở thành rào cản mới trong thực hiện quyền bảo hiểm xã hội.

Đại biểu Lý Thị Lan đề nghị quy định chi tiết khoản 2, Điều 25, dự thảo Luật cho phép người dân được lựa chọn phương thức phù hợp. Trường hợp chưa đủ điều kiện thực hiện trên môi trường điện tử thì vẫn tiếp nhận trực tiếp hoặc hỗ trợ tại cơ sở. Dữ liệu đã có trong hệ thống thì không yêu cầu người dân kê khai lại. Khi hệ thống dữ liệu gặp sự cố, phải có phương án xử lý thay thế, không để chậm trễ giải quyết quyền lợi.

Chứng minh mức độ an toàn và trách nhiệm quản trị rủi ro

Dự thảo Luật bổ sung một số ngân hàng thương mại cổ phần có vốn nhà nước và vốn doanh nghiệp nhà nước cộng lại trên 50% vốn điều lệ hoặc vốn doanh nghiệp nhà nước trên 50% vốn điều lệ vào phạm vi được nhận tiền gửi đầu tư từ Quỹ Bảo hiểm xã hội. Đồng thời, đặt thêm điều kiện ngân hàng phải có chất lượng tốt, mức độ an toàn cao theo đánh giá của cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động ngân hàng và loại trừ ngân hàng đang bị kiểm soát đặc biệt.

Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội chuyên trách TP. Hải Phòng Nguyễn Thị Việt Nga phát biểu

Cho rằng, mục tiêu đề xuất là mở rộng cơ hội đầu tư và tăng lựa chọn cho Quỹ, tuy nhiên, ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga (TP. Hải Phòng) lưu ý, tiền Quỹ bảo hiểm xã hội là nguồn tích lũy từ đóng góp của người lao động và người sử dụng lao động, phục vụ chi trả chế độ trong nhiều năm tới. Vì vậy, khi mở rộng nơi gửi tiền, yêu cầu đầu tiên là phải chứng minh được mức độ an toàn và trách nhiệm quản trị rủi ro.

Được biết, ngay trong hồ sơ dự án Luật, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị chưa sửa quy định này do báo cáo tổng kết chưa chỉ ra vướng mắc trong việc áp dụng danh mục ngân hàng hiện hành.

Các đại biểu tham dự hội nghị

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đề nghị đánh giá kỹ việc mở rộng sẽ giải quyết khó khăn cụ thể nào, tăng lợi ích bao nhiêu và Quỹ phải chấp nhận mức độ rủi ro thay đổi ra sao; đánh giá tác động không thể chỉ nhận định định tính. Mặt khác, tiêu chí "chất lượng tốt, mức độ an toàn cao" còn chung chung, chưa đủ rõ để làm căn cứ lựa chọn ngân hàng và kiểm tra quyết định đầu tư.

Đại biểu phân tích, “một ngân hàng có vốn doanh nghiệp nhà nước không đồng nghĩa mọi khoản tiền gửi đều được Nhà nước bảo đảm. Cần đánh giá năng lực tài chính, chất lượng tài sản, khả năng thanh khoản và các rủi ro tại chính ngân hàng nhận tiền gửi”.

Các đại biểu tham dự hội nghị

Nếu giữ phương án mở rộng như dự thảo Luật, đại biểu đề nghị làm rõ các nguyên tắc tối thiểu: giới hạn tỷ lệ tiền gửi tại từng ngân hàng/nhóm ngân hàng, tiêu chí theo dõi an toàn suốt thời hạn gửi, cơ chế xử lý khi ngân hàng không còn đáp ứng điều kiện, thẩm quyền quyết định, trách nhiệm giải trình và công khai kết quả đầu tư.

Đại biểu cũng đề nghị, cơ quan soạn thảo cung cấp phương án so sánh bằng số liệu giữa việc giữ quy định hiện hành và việc mở rộng. Trường hợp chưa chứng minh được lợi ích tương xứng với rủi ro, chưa thiết kế được hàng rào bảo vệ cần thiết nên giữ nguyên như quy định hiện hành.