Ngọc Quang những đêm sáng đèn

Những trang vở dưới ánh đèn nhà văn hóa

Trước giờ học, nhà văn hóa thôn còn vắng. Thượng úy Nguyễn Văn Ngọc, Bí thư Đoàn Công an xã Lương Sơn - người khởi xướng ý tưởng tổ chức “Lớp học 0 đồng” - cầm chổi đi dọc những dãy bàn để quét dọn. Thiếu úy Hoàng Minh Đức lau sạch chiếc bảng đen. Chữ viết, hình vẽ cũ nhạt dần sau mỗi lượt khăn. Căn phòng sạch sẽ chờ đón các cháu học sinh đến với lớp học đặc biệt.

Ngoài cổng, trời đã tối. Từ phía con đường, những đứa trẻ đi thành một nhóm nhỏ về phía căn phòng sáng đèn. Chiếc xe mang dòng chữ “Cảnh sát” đỗ bên lối vào. Một lát sau, những chiếc bàn gỗ kín dần.

Học sinh thôn Ngọc Quang tập trung về nhà văn hóa tham gia “Lớp học 0 đồng” vào buổi tối.

25 học sinh từ 6 đến 11 tuổi ngồi theo từng nhóm. Em mở sách Toán, em tập viết, em làm bài tiếng Việt. Cán bộ công an và đoàn viên thanh niên chia nhau từng bàn. Người cúi xuống một phép tính đang làm dở, người kéo ghế ngồi cạnh những em nhỏ, xem lại từng dòng chữ.

Cán bộ Công an xã Lương Sơn hướng dẫn học sinh làm bài tại “Lớp học 0 đồng” ở nhà văn hóa thôn Ngọc Quang.

“Lớp học 0 đồng” được tổ chức vào tối thứ 2, thứ 3 và thứ 5 trong kỳ nghỉ hè. Học sinh đều là con em đồng bào Thái, Mường ở thôn Ngọc Quang.

Theo Thượng úy Nguyễn Văn Ngọc, hơn 60% số em tham gia chưa có đầy đủ sách giáo khoa, vở và đồ dùng học tập. Có em cha mẹ đi làm xa, có em buổi tối thường tự học vì bố mẹ làm công nhân về muộn. Ban ngày, một số em còn phụ gia đình chuẩn bị cho những buổi lên đồi trồng keo.

Câu chuyện của Hà Ngọc Tĩnh bắt đầu từ một chi tiết rất nhỏ. Buổi đầu đến lớp, cậu học sinh sắp lên lớp 4 vẫn chưa có sách vở. Một cán bộ hỏi: “Bố mẹ chưa mua sách vở và bút cho em à?”. Tĩnh lắc đầu: “Em không có bố mẹ. Em ở với chú”.

Câu chuyện về Tĩnh dừng lại ở mấy lời ngắn như thế. Sau đó, trên một chiếc bàn ở nhà văn hóa, những chồng vở, chiếc bút mới được xếp sẵn cho các em còn thiếu.

Những cuốn vở mới được cán bộ Công an xã chuẩn bị để trao cho học sinh còn thiếu đồ dùng học tập.

Với nhóm học sinh lớp 1, lớp 2, có em bắt đầu từ cách cầm bút. Những ngày đầu, bàn tay còn đặt chưa đúng, nét chữ vụng. Người hướng dẫn kéo ghế ngồi bên cạnh, chỉnh tư thế, cách đặt vở rồi chỉ từng dòng viết. Sau gần một tháng, một số em đã cầm bút đúng hơn, viết được những đoạn ngắn, bước đầu làm quen với bài miêu tả người, vật, cảnh.

Với những em còn lúng túng, cán bộ đứng lớp hướng dẫn từ cách cầm bút đến từng bài tập trong vở.

Ở những bàn khác, học sinh lớn hơn ôn Toán, tiếng Việt, tiếng Anh. Em nào chậm hơn được kèm thêm. Em Lê Ngân Hà, năm học tới lên lớp 4, trước đây em thường tự học vào buổi tối vì bố mẹ làm công nhân, về nhà muộn. Có bài không biết làm, em cũng không biết hỏi ai.

“Từ ngày có lớp học của các chú công an, em được hướng dẫn rất kỹ, lại có thêm nhiều bạn mới. Chú nào cũng giảng bài dễ hiểu. Sau một tháng, em không còn sợ môn Toán nữa”, Hà kể.

Đoàn viên thanh niên cùng tham gia hỗ trợ học sinh trong những buổi học tại nhà văn hóa thôn Ngọc Quang.

Mùa hè của những người đến lớp

Những buổi học ở thôn Ngọc Quang bắt đầu sau một ngày làm việc của những người đứng lớp.

Ba cán bộ cảnh sát khu vực Hoàng Minh Đức, Đỗ Văn Đức và Mai Đình Huy được phân công phụ trách dạy môn Toán, tiếng Việt và tiếng Anh. Đoàn viên Chi đoàn Công an xã cùng Chi đoàn thôn Ngọc Quang hỗ trợ chia nhóm, kèm thêm những em tiếp thu chậm. Ban ngày thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, đến tối có lớp, họ thu xếp thời gian để có mặt tại nhà văn hóa thôn.

Đường vào một số khu dân cư ở Ngọc Quang còn gồ ghề, việc đi lại vào ban đêm và những hôm mưa lớn gặp nhiều khó khăn.

Ý tưởng mở lớp đến từ chính những lần xuống địa bàn. Qua tiếp xúc với các gia đình, cán bộ Công an xã nhận thấy kỳ nghỉ hè của một số đứa trẻ có khá nhiều khoảng trống nên các em thường phải tự học, gặp bài khó không có người hướng dẫn; ở một số gia đình khó khăn, sách giáo khoa, vở và đồ dùng học tập cũng chưa được chuẩn bị đầy đủ.

Chi đoàn Công an xã bàn với đoàn viên thanh niên thôn mượn nhà văn hóa Ngọc Quang làm nơi tổ chức lớp miễn phí. Hoạt động được triển khai gắn với phong trào thi đua “Ba nhất": Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất trong Công an Nhân dân.

Thượng úy Nguyễn Văn Ngọc nhớ những buổi đầu nhiều em vào lớp còn rụt rè, ít nói. Các cán bộ phải dành thời gian làm quen, gợi chuyện, khuyến khích từng em hỏi bài và tham gia vào giờ học.

“Sau gần một tháng, nhiều em đã mạnh dạn xung phong phát biểu, tiến bộ rõ qua từng bài kiểm tra nhỏ. Anh em đều cố gắng sắp xếp công việc để duy trì lớp đều đặn”, anh Ngọc chia sẻ.

Với đoàn viên Trịnh Thị Trang, sự thay đổi thể hiện ngay trong cách các em hỏi bài. Những buổi đầu, có em gặp bài khó vẫn ngồi im. Nhưng dần dần, trong lớp vang lên nhiều hơn câu: “Chị ơi, giải giúp em bài này”.

Qua vài buổi, những em từng ngồi im khi gặp bài khó đã bắt đầu chủ động gọi: “Chị ơi, giải giúp em bài này”.

Ngoài Toán, tiếng Việt, tiếng Anh, cán bộ công an dành một phần thời gian hướng dẫn trẻ phòng, chống đuối nước, phòng cháy, chữa cháy trong gia đình, tham gia giao thông an toàn và kỹ năng tự bảo vệ bản thân.

Những việc nhỏ hơn cũng được nhắc ngay trong lớp như giữ vệ sinh chung, xin phép khi ra ngoài, chào hỏi khi đến và ra về.

Sự thay đổi của con được chị Lương Thị Hồng - phụ huynh bé Ngân Hà nhận ra từ những việc rất giản dị: con tự chuẩn bị sách vở, đến giờ lại mong đi học cùng các bạn.

“Gia đình khó khăn, tôi chưa có điều kiện cho con đi học thêm nên cũng áy náy. Khi biết các đồng chí Công an xã mở lớp, tôi mừng lắm. Một tháng qua, tối nào cháu cũng hào hứng đi học. Cháu được ôn kiến thức, lại tự giác, lễ phép hơn”, chị Hồng nói.

Một học sinh với cuốn vở vừa được nhận tại “Lớp học 0 đồng”.

Rồi kỳ nghỉ hè sẽ hết. Hà Ngọc Tĩnh, Lê Ngân Hà và những đứa trẻ khác trở lại lớp học của mình. Thượng úy Nguyễn Văn Ngọc, Hoàng Minh Đức, Đỗ Văn Đức, Mai Đình Huy trở về với nhịp công việc thường ngày. Những chồng vở trên bàn sẽ theo các em về nhà, chiếc bảng đen thôi kín những phép tính, dòng tập viết. Nhưng kiến thức từ lớp học đặc biệt trong mùa hè này sẽ là hành trang để các em tự tin bước vào năm học mới.