Người đàn ông 40 năm săn tìm 120 chiếc Citroën, dựng nên bảo tàng xe cổ độc đáo
Hơn 120 chiếc xe cổ Citroën nguyên bản được nhà sưu tập Henri Fradet dày công tìm kiếm suốt 40 năm đã biến CitroMuseum ở miền Nam nước Pháp thành điểm đến đặc biệt, nơi đưa du khách ngược dòng lịch sử của thương hiệu ô tô Pháp.
Ít ai nghĩ rằng, giữa thị trấn Castellane yên bình dưới chân dãy Alps, miền nam nước Pháp, lại tồn tại một "kho báu" khiến bất kỳ người yêu xe Citroën nào cũng muốn ghé thăm ít nhất một lần. Đó là CitroMuseum, bảo tàng tư nhân do nhà sưu tập Henri Fradet gây dựng sau hơn bốn thập kỷ miệt mài tìm kiếm những mẫu xe Citroën nguyên bản trên khắp nước Pháp.
Với hơn 120 chiếc xe hậu chiến, CitroMuseum được nhiều người ví như đối thủ đáng gờm của chính Conservatoire Citroën, bảo tàng chính thức thuộc sở hữu của hãng xe Pháp tại Paris.

Bộ sưu tập hơn 120 mẫu xe trải dài từ những năm sau Thế chiến II đến thập niên 1990.
40 năm tìm kiếm những chiếc xế cổ Citroën nguyên bản
Không giống nhiều nhà sưu tập thích phục chế xe để đạt tình trạng hoàn hảo, Henri Fradet luôn theo đuổi một triết lý khác. Ông dành nhiều năm rong ruổi khắp nước Pháp để tìm những chiếc Citroën còn nguyên bản, ít sử dụng và giữ được tình trạng gần như lúc xuất xưởng.
Thành quả là bộ sưu tập hơn 120 mẫu xe trải dài từ những năm sau Thế chiến II đến thập niên 1990, giúp người xem có cảm giác như đang bước vào một chuyến du hành ngược dòng lịch sử của thương hiệu Citroën.

Không gian bảo tàng được chia thành ba khu vực.
Không gian bảo tàng được chia thành ba khu vực. Phần đầu giới thiệu dòng Traction Avant cùng gia đình DS/ID huyền thoại. Khu vực thứ hai dành cho 2CV và hàng loạt biến thể nổi tiếng. Phần cuối, cũng là khu trưng bày mới nhất, tập hợp các mẫu xe sản xuất từ thập niên 1970 đến 1990.
Điểm đặc biệt là Fradet không chỉ sưu tầm ô tô. Xen giữa các mẫu xe là hàng loạt hiện vật quý như tài liệu nghiên cứu gốc của Citroën, mô hình xe, biển hiệu đại lý và nhiều món đồ lưu niệm hiếm gặp, giúp tái hiện gần như trọn vẹn lịch sử phát triển của hãng.
Những "viên ngọc" quý trong bộ sưu tập
Một trong những mẫu xe đáng chú ý nhất là Citroën Traction 15/6 đời 1952. Dù Traction Avant ra mắt từ năm 1934, dòng xe này được sản xuất đến tận năm 1957 nên vẫn là biểu tượng quan trọng trong giai đoạn hậu chiến.

Citroën Traction 15/6 đời 1952.
Chiếc xe tại CitroMuseum sử dụng động cơ 6 xi-lanh thẳng hàng dung tích 2.9L, công suất 77 mã lực và mới lăn bánh khoảng 40.000 km kể từ khi xuất xưởng. Sau khi được một nhà sưu tập mua lại từ chủ sở hữu đầu tiên vào năm 1973 và bảo quản cẩn thận trong nhiều thập kỷ, chiếc xe mới gia nhập bộ sưu tập của Fradet vào năm 2016.
Nếu Traction Avant là biểu tượng của quá khứ thì Citroën DS đời 1955 lại được xem là báu vật quý giá nhất tại bảo tàng.

Citroën DS đời 1955.
Mang số khung 32, đây là chiếc DS thứ 14 từng được bán ra thị trường và cũng là chiếc xe sản xuất hàng loạt lâu đời nhất còn tồn tại đến ngày nay. Do Citroën chỉ bắt đầu sản xuất hàng loạt DS từ tháng 2/1956, nên 175 chiếc đăng ký trong năm 1955 đều được chế tạo thủ công.
Trong bộ sưu tập còn có Citroën 2CV là mẫu xe cổ được giới mộ điệu săn đón. Tuy nhiên, nhiều thập kỷ trước, chiếc xe từng bị coi là lỗi thời bởi thiết kế đơn giản và khả năng vận hành chậm chạp. Không ít xe đã bị tháo dỡ hoặc phá hủy khi giá trị của chúng gần như bằng không.

Citroën 2CV AZU (1961).
Chính vì vậy, những chiếc 2CV và các biến thể còn xuất hiện trong CitroMuseum được xem là những nhân chứng hiếm hoi của một giai đoạn lịch sử.
Trong số đó có Citroën Ami 6 đời 1963, mẫu xe nổi tiếng với phần mui tạo hình chữ Z độc đáo. Chủ sở hữu đầu tiên mua xe để chở mẹ đi lại và gần như không sử dụng sau khi bà qua đời. Chiếc xe nằm trong gara suốt khoảng 30 năm trước khi được bán với quãng đường chỉ 2.800 km. Đến năm 2010, Henri Fradet mua lại chiếc xe khi đồng hồ công-tơ-mét mới ghi nhận hơn 8.500 km.

Citroën Ami 6 đời 1963.
Một cái tên khác khiến nhiều người yêu xe tò mò là Citroën M35 đời 1970. Đây là dự án thử nghiệm táo bạo của Citroën nhằm đánh giá động cơ Wankel một rotor.

Citroën M35 đời 1970.
Xe sử dụng khung gầm của Ami 8, động cơ công suất 59 mã lực cùng hệ thống treo thủy lực khí nén nổi tiếng từng xuất hiện trên DS. Ban đầu, Citroën dự kiến chế tạo 500 chiếc để giao cho khách hàng thân thiết sử dụng thực tế nhằm thu thập dữ liệu trước khi phát triển xe thương mại.
Tuy nhiên, mức giá quá cao khiến dự án dừng lại sau khi chỉ có 267 chiếc được sản xuất trong giai đoạn 1969-1971.
CitroMuseum còn sở hữu một Citroën Mehari đời 1972 gần như nguyên bản điều rất hiếm gặp bởi phần lớn Mehari còn tồn tại ngày nay đều đã được phục chế hoặc thay thế nhiều chi tiết.

Citroën Mehari đời 1972.
Chiếc xe này từng thuộc sở hữu của lực lượng cứu hỏa tại một thị trấn nhỏ ở miền trung nước Pháp nhưng được sử dụng rất ít, chỉ chạy khoảng 4.300 km trước khi trở thành hiện vật trưng bày.
Một bất ngờ khác là Citroën GSA đời 1984 với đồng hồ công-tơ-mét chỉ hiển thị 41 km. Chiếc xe được sản xuất tại Tây Ban Nha nhưng không tìm được khách mua trong nhiều năm và chưa từng được đăng ký lưu hành.

Citroën GSA đời 1984 với đồng hồ công-tơ-mét chỉ hiển thị 41 km.
Theo Henri Fradet, nguyên nhân có thể đến từ việc GSA sở hữu kiểu dáng đã trở nên lỗi thời vào thời điểm Citroën giới thiệu mẫu BX hiện đại hơn, khiến chiếc xe gần như bị "lãng quên" ngay từ khi còn mới.
Ngày nay, toàn bộ bộ sưu tập của Henri Fradet không chỉ là nơi lưu giữ những mẫu Citroën hiếm gặp mà còn tái hiện sinh động lịch sử phát triển của thương hiệu ô tô Pháp qua nhiều thập kỷ. Với những người yêu Citroën, chuyến tham quan CitroMuseum giống như hành trình ngược dòng thời gian, nơi mỗi chiếc xe đều mang theo một câu chuyện riêng và góp phần gìn giữ ký ức của một trong những hãng xe giàu bản sắc nhất châu Âu.











