Người đi làm ăn xa có được bỏ phiếu tại nơi tạm trú?

Ngày 15/3, cử tri cả nước sẽ tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031.

Bạn đọc Lương Thị Ngát hỏi: Tôi có đăng ký thường trú tại quê nhà (xã Hoài Đức, TP. Hà Nội) nhưng do hoàn cảnh gia đình nên tôi vào Bình Dương (nay là TP. HCM) để làm công nhân đã được gần 5 năm. Tôi thuê trọ và có đăng ký tạm trú tại Bình Dương. Để tiết kiệm chi phí, tới đây tôi có được tham gia bỏ phiếu tại Bình Dương không hay phải về quê nhà? Trường hợp người di dân tự do thực hiện quyền bầu cử thế nào?

Trao đổi với phóng viên, luật sư Khương Tân Phương, Trưởng Văn phòng luật sư Thuận Nam (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cho biết: Theo Điều 10 Thông tư số 21/2025/TT-BNV của Bộ Nội vụ, trường hợp công dân đã đăng ký thường trú tại địa phương nhưng đi làm ăn, sinh sống tại địa phương khác, hoặc ở nước ngoài, nếu đã làm thủ tục thay đổi thông tin nơi cư trú hoặc khai báo tạm vắng thì được coi là không thường trú tại địa phương. UBND cấp xã tại nơi công dân đăng ký thường trú không ghi tên công dân đó vào danh sách cử tri.

Luật sư Khương Tân Phương

Trường hợp cử tri trở về nơi thường trú trong khoảng thời gian từ sau khi danh sách cử tri đã được niêm yết đến trước thời điểm bắt đầu bỏ phiếu 24 giờ, thì đến UBND cấp xã nơi mình đăng ký thường trú để đề nghị được bổ sung tên vào danh sách cử tri và nhận thẻ cử tri để bầu đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, xã như đối với các cử tri khác đã đăng ký bỏ phiếu ở nơi thường trú.

Trường hợp công dân có đăng ký thường trú tại địa phương, nhưng vắng mặt dài ngày (sinh sống tại nơi khác, hoặc lao động, học tập ở nước ngoài) mà chưa làm thủ tục thay đổi thông tin nơi cư trú, không khai báo tạm vắng với địa phương, thì UBND cấp xã vẫn ghi tên công dân đó vào danh sách cử tri để họ thực hiện quyền bầu cử ở địa phương, trừ trường hợp cử tri hoặc người thân (bố, mẹ, con, anh chị em ruột) đã thông báo nguyện vọng không tham gia bỏ phiếu ở nơi thường trú.

Việc thông báo được thực hiện bằng văn bản, hoặc điện thoại đến trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, hoặc cán bộ phụ trách công tác lập danh sách cử tri của UBND cấp xã.

UBND cấp xã cần có biện pháp thông tin phù hợp để cử tri biết về việc lập danh sách cử tri và thực hiện quyền bầu cử của mình.

Người di dân tự do thực hiện quyền bầu cử ra sao?

Trường hợp người di dân tự do là công dân Việt Nam, thực tế sinh sống trên địa bàn nhưng chưa hoàn thành thủ tục đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú với cơ quan nhà nước có thẩm quyền ở địa phương, thì UBND cấp xã cần thông tin cho công dân biết về cách thức thực hiện quyền bầu cử và việc lập danh sách cử tri. Để từ đó họ quyết định nơi mình đăng ký thực hiện quyền bầu cử (có thể trở về nơi họ đang đăng ký thường trú, hoặc tạm trú).

Trường hợp cử tri có nguyện vọng được bầu cử tại địa phương nơi họ đang thực tế sinh sống, thì địa phương tạo điều kiện để ghi tên họ vào danh sách cử tri của khu vực bỏ phiếu tương ứng nơi họ đang thực tế sinh sống, và thực hiện quyền bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND cấp tỉnh.

Trường hợp người di dân tự do thực tế sinh sống trên địa bàn nhưng không có giấy tờ, tài liệu, căn cứ chứng minh về quốc tịch Việt Nam theo quy định của luật Quốc tịch Việt Nam thì không được ghi tên vào danh sách cử tri.

Việt An