Người nước ngoài không mở tài khoản trong nước vẫn được giao dịch chứng khoán

Nhà đầu tư nước ngoài đặt lệnh giao dịch chứng khoán tới các công ty chứng khoán trong nước thông qua các tổ chức môi giới toàn cầu mà không bắt buộc phải mở tài khoản giao dịch trực tiếp tại Việt Nam. (Ảnh: Vietnam+)

Ngày 3/2, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BTC, sửa đổi và bổ sung một số quy định quan trọng về công bố thông tin, giao dịch và hoạt động của công ty chứng khoán. Đây là bước đi chiến lược nhằm tháo gỡ các nút thắt kỹ thuật, đảm bảo cổ phiếu Việt Nam được FTSE Russell đưa vào chỉ số thị trường mới nổi đúng kế hoạch vào tháng 9/2026.

Điểm nhấn đáng chú ý, Thông tư cho phép nhà đầu tư nước ngoài đặt lệnh giao dịch chứng khoán tới các công ty chứng khoán trong nước thông qua các tổ chức môi giới toàn cầu mà không bắt buộc phải mở tài khoản giao dịch trực tiếp tại Việt Nam.

Quy định mới, nhà đầu tư nước ngoài vẫn thực hiện đăng ký mã số giao dịch và mở tài khoản lưu ký tại các thành viên lưu ký. Tuy nhiên, việc cho phép chuyển lệnh qua tổ chức môi giới đại diện sẽ giúp giảm bớt các thủ tục ký kết hợp đồng rườm rà, rút ngắn quy trình cho các quỹ đầu tư lớn. Mô hình này hoàn toàn tương đồng với thông lệ tại các thị trường chứng khoán quốc tế, giúp dòng vốn ngoại tiếp cận thị trường Việt Nam một cách thông suốt và hiệu quả hơn.

Để hỗ trợ nhà đầu tư nước ngoài, quy định mới loại bỏ giới hạn danh mục mã cổ phiếu được giao dịch không ký quỹ tiền (NPF). Đặc biệt, Thông tư cho phép công ty chứng khoán nhận lệnh NPF đối với cả cổ phiếu của chính mình hoặc công ty mẹ/con trong trường hợp có thỏa thuận chuyển quyền sở hữu qua một công ty chứng khoán độc lập khác, nhằm tránh các vi phạm về sở hữu chéo theo Luật Doanh nghiệp và Luật Chứng khoán.

Song song với việc nới lỏng, công tác quản lý rủi ro cũng được siết chặt. Trường hợp nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức vi phạm nghĩa vụ thanh toán NPF, công ty chứng khoán phải báo cáo ngay cho cơ quan quản lý (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam, Sở giao dịch Chứng khoán Việt Nam) trong ngày thay vì công bố thông tin rộng rãi ra thị trường để tránh gây tâm lý tiêu cực. Đáng lưu ý, các tổ chức vi phạm sẽ bị đình chỉ giao dịch NPF trong 07 ngày (lần đầu) và lên đến 180 ngày nếu tái phạm nhiều lần.

Nhằm đồng bộ với Nghị định 245/2025/NĐ-CP, Thông tư mới cũng bổ sung quy định cho phép các công ty quản lý quỹ nước ngoài được mở song song 02 tài khoản giao dịch chứng khoán: Tài khoản tự doanh dùng cho hoạt động đầu tư của chính công ty quản lý quỹ; Tài khoản quản lý danh mục dùng để tách bạch các hoạt động giao dịch cho khách hàng của họ.

Việc tách minh bạch tài sản này giúp các tổ chức nước ngoài quản lý nguồn vốn chuyên nghiệp hơn, phù hợp với yêu cầu khắt khe của các định chế đầu tư toàn cầu.

Theo Bộ Tài chính, việc ban hành Thông tư 08/2026/TT-BTC với 16 điều khoản sửa đổi được kỳ vọng sẽ tạo ra tính thanh khoản và sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán Việt Nam. Mục tiêu trọng tâm của Thông tư là hoàn thiện các tiêu chí về tiếp cận thị trường của FTSE Russell, đảm bảo hoạt động giao dịch, thanh toán an toàn và hạn chế tối đa rủi ro hệ thống. Với những cải cách mạnh mẽ về thủ tục và cơ chế giao dịch, Việt Nam đang tự tin hướng tới mục tiêu nâng hạng thị trường vào tháng 9/2026, từ đó thu hút hàng tỷ USD vốn ngoại trong tương lai gần./.

(Vietnam+)