Người Pháp chống nóng kiểu 'có một không hai': Bôi phấn trắng lên cửa

Người Pháp bôi bột phấn trắng lên cửa để chống nóng. Ảnh: The Paper

Châu Âu trải qua một trong những đợt nắng nóng và cháy rừng khắc nghiệt nhất lịch sử. Theo Euronews, nhiệt độ cao kỷ lục được cho là nguyên nhân khiến hơn 4.000 người tử vong vượt mức bình thường tại một số quốc gia Tây Âu.

Riêng tại Pháp, tuần bắt đầu từ ngày 22/6 - giai đoạn đỉnh điểm của đợt nắng nóng - ghi nhận thêm 2.025 ca tử vong, tăng gần 30% so với thông thường, đưa nước này trở thành một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Người Pháp và "cuộc chiến" với điều hòa

Theo CNN, khi nước Pháp chưa kịp hồi phục sau đợt nắng nóng đầu tiên, các nhà khí tượng đã cảnh báo đợt nóng mới sẽ còn quay trở lại trong tương lai.

Và câu hỏi quen thuộc lại xuất hiện: Tại sao người Pháp không đơn giản bật điều hòa?

Nỗi lo nhiệt độ tăng cao đã khiến nhiều người đổ xô đi mua máy điều hòa. Tại nhiều cửa hàng Lidl quanh Paris, hàng dài người xếp hàng từ sáng sớm để săn thiết bị làm mát.

Ở Aubervilliers, ngoại ô Paris, cửa ra vào của một cửa hàng thậm chí bị đổ sập vì dòng người chen lấn. Các cuộc xô xát cũng xảy ra.

Pháp đang trải qua đợt nắng nóng kỷ lục. Ảnh: Reuters

"Tôi đã thấy mọi người bị giẫm đạp", một khách hàng kể với Le Parisien.

"Tôi bị sốc, bị xô đẩy tứ phía và cuối cùng vẫn không mua được chiếc điều hòa nào", một người khác nói.

Tuy nhiên, điều hòa vẫn chưa phải lựa chọn phổ biến tại Pháp. Theo Cơ quan Chuyển đổi Năng lượng Pháp, chỉ khoảng 24% hộ gia đình sở hữu điều hòa, tăng so với mức 18% cách đây hai năm nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với khoảng 50% ở Italy.

Alexia, 26 tuổi, sống tại vùng ngoại ô Paris, cho biết cô quyết định mua điều hòa ngay khi nghe tin đợt nắng nóng mới sắp đến.

"Tất cả những mẫu điều hòa tôi định mua đều đã hết hàng, nên tôi phải vội vàng mua một loại khác trước khi chúng cũng cháy hàng."

Tình trạng thiếu thiết bị làm mát cũng ảnh hưởng đến trường học. Chỉ khoảng 7% trường học tại Pháp được lắp điều hòa, khiến hàng nghìn trường phải đóng cửa trong tuần trước vì nhiệt độ trong lớp học quá cao.

Theo CNN, việc điều hòa chưa phổ biến tại Pháp xuất phát từ nhiều nguyên nhân.

Trong nhiều thập kỷ, không ít người Pháp coi điều hòa là ồn ào, mất thẩm mỹ, không cần thiết. Bên cạnh đó, nhiều người còn tin rằng không khí điều hòa có thể gây bệnh.

Các ngôi nhà truyền thống của Pháp vốn được thiết kế với tường đá dày, cửa chớp và rèm che để giữ mát vào mùa hè, khi khí hậu còn ôn hòa.

Ngoài yếu tố văn hóa còn là những quy định nghiêm ngặt về bảo tồn kiến trúc. Tại nhiều khu phố cổ ở Paris, cư dân gần như không thể lắp dàn nóng điều hòa bên ngoài vì ảnh hưởng đến mặt tiền các tòa nhà lịch sử. Ngay cả tại các khu chung cư, việc lắp điều hòa cố định cũng phải được ban quản lý chấp thuận.

Phấn trắng trở thành "vũ khí" chống nóng

Trong bối cảnh điều hòa khan hiếm, người Pháp tìm đến một giải pháp đơn giản và rẻ tiền hơn: Blanc de Meudon - loại bột phấn trắng vốn thường dùng để sản xuất sơn hoặc chất tẩy rửa.

Pha với nước rồi quét lên mặt ngoài cửa kính, lớp phủ màu trắng đục vẫn cho ánh sáng đi qua nhưng phản xạ phần lớn bức xạ nhiệt từ Mặt Trời, giúp không gian bên trong mát hơn.

Người châu Âu thử nghiệm nhiều cách để chống nóng. Ảnh: Times of India

Theo BBC, ngày càng có nhiều trường học và hộ gia đình áp dụng phương pháp này trong các đợt nắng nóng.

Về nguyên lý, bề mặt màu trắng phản xạ ánh sáng và nhiệt tốt hơn bề mặt tối màu. Chính nguyên lý này từ lâu đã được ứng dụng trên mái nhà và tường các công trình tại nhiều quốc gia có khí hậu nóng.

Năm 2021, các nhà khoa học tại Đại học Purdue (Mỹ) phát triển loại sơn siêu trắng có khả năng phản xạ tới 98,1% ánh sáng Mặt Trời. Trong thử nghiệm, bề mặt được phủ loại sơn này mát hơn khoảng 8°C so với môi trường xung quanh dưới ánh nắng trực tiếp.

Điều đáng chú ý là thành phần tạo nên hiệu quả phản xạ nhiệt cao lại chính là canxi cacbonat và bari sulfat - những vật liệu cũng thường được sử dụng trong phấn trắng.

Không chỉ dừng lại ở cửa kính, các nhà nghiên cứu còn phát triển lớp phủ tương tự cho vải may quần áo. Trong các thử nghiệm, quần áo được xử lý bằng lớp phủ phản xạ nhiệt có nhiệt độ thấp hơn khoảng 8°C so với quần áo thông thường khi phơi dưới nắng.

Ý tưởng dùng vật liệu màu trắng để phản xạ nhiệt còn dẫn tới một thí nghiệm khá đặc biệt.

Các nhà nghiên cứu tại Đại học Loughborough (Anh) đã phủ sữa chua lên bề mặt cửa kính và tường nhà. Kết quả cho thấy nhiệt độ trong nhà giảm trung bình 0,6°C, có nơi giảm tới 3,5°C.

Dù vậy, chính các chuyên gia cũng thừa nhận đây khó có thể trở thành giải pháp phổ biến và nhiều người vẫn hoài nghi tính thực tế của phương pháp này.

Vì sao châu Âu ngày càng nóng?

Theo các nhà khí tượng, đợt nóng hiện nay được duy trì bởi hiện tượng "khối omega" Ω - một hình thái khí quyển khiến khối không khí nóng, khô từ Bắc Phi bị giữ lại trên Tây Âu trong nhiều ngày liên tiếp.

Nhiệt độ tại nhiều nơi cao hơn mức trung bình theo mùa tới 18°C.

Một người phụ nữ đứng gần tháp Eiffel khi nhiệt độ lên cao ở Paris ngày 20/6. Ảnh: Reuters

Trong khi đó, châu Âu lại đặc biệt dễ tổn thương vì chỉ khoảng 20% nhà ở được trang bị điều hòa, phần lớn công trình được xây dựng để giữ nhiệt vào mùa đông thay vì chống nóng vào mùa hè.

Tại Pháp, chính quyền đã phải đóng cửa sớm Tháp Eiffel và Bảo tàng Louvre, cấm uống rượu nơi công cộng tại Paris trong những ngày cao điểm và chuẩn bị các biện pháp ứng phó cho đợt nắng nóng tiếp theo.

"Những đợt nắng nóng như thế này là điều chúng ta dự đoán sẽ xảy ra trong bối cảnh khí hậu thay đổi", ông John Kennedy, Trưởng bộ phận Thông tin Khí hậu của Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), nhận định

Nhà nghiên cứu khí hậu học người Pháp Jean Jouzel cũng cảnh báo: Mọi người đang nhắm mắt làm ngơ - nhưng vấn đề này cực kỳ nghiêm trọng."

Theo ông, trong 52 đợt nắng nóng được ghi nhận tại Pháp kể từ năm 1947, hai phần ba xảy ra từ đầu thế kỷ XXI, cho thấy các đợt nóng cực đoan đang trở thành trạng thái "bình thường mới" của châu Âu.