Người trẻ Trung Quốc cấp tốc học AI để có việc làm

Nhiều sinh viên Trung Quốc tìm đến khóa học AI ngắn hạn để tăng cơ hội vào ngành công nghệ.

Khi tốt nghiệp đại học vào tháng 6/2024, Wu Jianhua nhận thấy ngành AI tại Trung Quốc đang tuyển dụng mạnh, nhưng cô chưa nắm được cơ hội trong ngành này bởi thiếu kiến thức. Tự mày mò qua các video hướng dẫn AI trên mạng xã hội, song cô nhanh chóng bỏ cuộc vì nội dung quá chuyên môn và khó hiểu.

“Các video chủ yếu dành cho người trong ngành, ngôn ngữ rất phức tạp”, Wu nói với Sixth Tone.

Bước ngoặt đến khi một người bạn giới thiệu Wu tham gia khóa đào tạo AI kéo dài 3 tháng tại Bắc Kinh (Trung Quốc). Sau khóa học, cô nắm được những kiến thức cơ bản về Python, làm quen với các công cụ AI và tìm được việc làm với vị trí AI Junior Trainer (chuyên viên huấn luyện trí tuệ nhân tạo ở cấp độ mới vào nghề).

Làn sóng AI tạo thêm việc làm cấp đầu vào, đồng thời thúc đẩy các khóa đào tạo ngắn hạn nở rộ.

Nở rộ khóa học ngắn hạn

Công việc của Wu không phải là thiết kế mô hình AI như nhiều người tưởng tượng. Phần lớn thời gian, cô xử lý, phân loại và phân tích dữ liệu để hỗ trợ cải thiện sản phẩm AI. Đây là một trong những vị trí cấp đầu đang tăng nhanh cùng làn sóng phát triển trí tuệ nhân tạo tại Trung Quốc.

Wu là một trong nhiều sinh viên mới tốt nghiệp chọn các khóa đào tạo ngắn hạn để tăng cơ hội việc làm. Tại Trung Quốc, số sinh viên tốt nghiệp đại học đã tăng từ 7,65 triệu người năm 2016 lên 12,7 triệu người trong năm nay, khiến cạnh tranh trên thị trường lao động ngày càng gay gắt. Trong bối cảnh đó, bằng cấp thôi chưa đủ, nhà tuyển dụng ngày càng chú ý đến kỹ năng thực hành.

Các chương trình đào tạo ngắn hạn vì thế nở rộ, tập trung vào những ngành đang thiếu nhân lực như AI, điều khiển drone, chăm sóc sức khỏe và chăm sóc người cao tuổi. Tại Trường Giáo dục nghề nghiệp AI Future ở Bắc Kinh, hơn 1.500 học viên đã hoàn thành chương trình từ tháng 3, phần lớn là người thất nghiệp hoặc người muốn chuyển hướng nghề nghiệp.

Theo Zhao Xuesong, đại diện nhà trường, một khó khăn lớn là giúp học viên hiểu đúng về công việc AI. Nhiều người nghĩ học AI đồng nghĩa với lập trình hoặc xây dựng hệ thống trí tuệ nhân tạo. Thực tế, nhiều vị trí phổ thông trong ngành liên quan đến việc biến yêu cầu kinh doanh thành dữ liệu, đưa dữ liệu vào mô hình, tinh chỉnh sản phẩm và cải thiện khả năng ứng dụng của AI.

Khóa học tại đây kết hợp học trực tuyến, thực hành và hỗ trợ từ giảng viên đại học, chuyên gia trong ngành. Học phí dao động 1.200-2.400 NDT (khoảng 170-335 USD). Những học viên tìm được việc làm ở vị trí AI Junior Trainer thường có mức lương khởi điểm khoảng 5.000 NDT/tháng.

Các khóa học này cũng là cơ hội để Wu tiếp cận nhà tuyển dụng. Sau khi hoàn thành chương trình, cô được trường giới thiệu phỏng vấn với một số công ty công nghệ. Nếu tự tìm việc, Wu cho rằng cô khó biết doanh nghiệp nào đang tuyển vị trí phù hợp.

Với không ít người trẻ, học AI cấp tốc trở thành phương án dự phòng sau thời gian dài xin việc không thành.

Lối rẽ tạm thời

Li Jiaxin cũng tìm đến một khóa đào tạo AI sau nhiều tháng xin việc không thành công. Trước đó, cô muốn làm biên tập video nhưng liên tục bị từ chối. Khi bạn bè lần lượt đi làm hoặc học tiếp, Li bắt đầu lo lắng và chỉ mong tìm được một công việc ổn định, có lương đều, nghỉ cuối tuần và đầy đủ phúc lợi.

Sau khóa học, Li cũng trở thành AI Junior Trainer. Công việc của cô gồm tạo video, học các công cụ AI mới và làm việc tại văn phòng từ 9h-18h. Dù khóa học không phải con đường lý tưởng ngay từ đầu, nhưng Li xem đây là phương án dự phòng giúp cô bước vào thị trường lao động.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng những khóa học cấp tốc không phải con đường lâu dài cho mọi sinh viên. Ma Jiuyuan, cố vấn nghề nghiệp tại Đại học Phục Đán (Trung Quốc), cảnh báo thị trường đào tạo ngắn hạn có thể bị thương mại hóa quá mức, đánh vào tâm lý lo lắng của người trẻ. Một số khóa học đắt đỏ nhưng nội dung chỉ dừng ở việc sử dụng công cụ AI tạo sinh cơ bản.

Theo Ma, vấn đề hiện nay là thiếu tiêu chuẩn chứng nhận thống nhất và thiếu dữ liệu minh bạch về tỷ lệ có việc làm, mức lương sau đào tạo. Điều này khiến người học khó phân biệt giữa chương trình nghiêm túc và những khóa học chỉ bán kỳ vọng.

Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận đào tạo ngắn hạn có thể giúp thu hẹp khoảng cách giữa nhà trường và doanh nghiệp. Trong khi chương trình đại học thường thay đổi chậm, thị trường lao động lại cần kỹ năng mới liên tục. Với sinh viên trường nghề, cử nhân ứng dụng hoặc người muốn chuyển ngành, các khóa học ngắn có thể là bước đệm để tiếp cận công việc.