Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước - mở ra thời đại Hồ Chí Minh - Bài cuối
Bài cuối: Từ Pác Bó - di sản văn hóa Hồ Chí Minh dẫn đường tương lai
Nếu Bến Nhà Rồng, cảng Sài Gòn ngày 5/6/1911 là nơi bắt đầu hành trình của người thanh niên yêu nước mang theo câu hỏi lớn về vận mệnh dân tộc, thì Pác Bó, Cao Bằng (1941 - 1945) là nơi câu trả lời. Từ núi rừng biên cương Pác Bó, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc cùng Trung ương Đảng hoạch định những quyết sách làm thay đổi vận mệnh dân tộc Việt Nam. Hôm nay, giữa dòng chảy của kỷ nguyên số, Pác Bó đang kể lại hành trình Hồ Chí Minh bằng ngôn ngữ của thời đại mới với “Không gian văn hóa Hồ Chí Minh” để người trẻ không chỉ học lịch sử, mà còn tìm thấy động lực sống, khát vọng cống hiến và niềm tin vào tương lai từ chính hành trình của Người.
Pác Bó - hạt nhân trung tâm kiến tạo Không gian văn hóa Hồ Chí Minh
Điều làm nên giá trị lớn nhất của Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó không chỉ là hệ thống di tích được gìn giữ, tôn tạo mà còn giáo dục thế hệ trẻ hiểu rằng lịch sử dân tộc từng được viết lên trong điều kiện vô cùng gian khó. Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc và cán bộ cách mạng ở bí mật trong hang đá, ăn cháo bẹ, rau măng, bị địch lùng sục, khủng bố gắt gao nhưng đã dựa vào đồng bào để xây dựng căn cứ địa cách mạng đầu tiên, tổ chức huấn luyện cán bộ, chỉ đạo xây dựng lực lượng, chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chức cho Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945.
Cao Bằng xác định Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó là hạt nhân trung tâm trong kiến tạo Không gian văn hóa Hồ Chí Minh, đó không chỉ là một lựa chọn về bảo tồn di sản. Đó là lựa chọn về tầm nhìn phát triển. Bởi Pác Bó không chỉ lưu giữ dấu chân của Người, mà còn lưu giữ tinh thần Hồ Chí Minh: giản dị, gần dân, đặt lợi ích dân tộc lên trên hết, tập hợp, đoàn kết toàn dân làm nên sức mạnh thời đại để giải phóng dân tộc.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Lê Hải Hòa, xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh không chỉ là nhiệm vụ bảo tồn di sản, mà là chiến lược phát triển lâu dài của tỉnh trong bối cảnh mới. Cao Bằng xác định di sản Hồ Chí Minh là “nguồn lực mềm đặc biệt”, vừa bồi đắp nền tảng tinh thần cho xã hội, vừa tạo động lực thúc đẩy du lịch văn hóa, kinh tế xanh, kinh tế biên mậu và hội nhập quốc tế.
Đây là cách nhìn rất mới: di sản không chỉ để trưng bày, không chỉ để tưởng niệm, mà còn để tạo động lực phát triển. Biến chiều sâu lịch sử thành sức mạnh tinh thần, biến ký ức cách mạng thành nguồn lực văn hóa, thì di sản sẽ không đứng yên trong quá khứ, mà bước vào đời sống hôm nay bằng những giá trị rất cụ thể.
Em Nông Thị Hương, sinh viên năm thứ 3, Đại học Ngoại thương Hà Nội chia sẻ: Đến Pác Bó, người trẻ có thể “chạm” vào lịch sử bằng nhiều cách. Không chỉ nghe thuyết minh, nhìn hiện vật, đọc bảng giới thiệu, mà còn có thể trải nghiệm qua trưng bày hiện đại, tư liệu số, không gian tương tác, các hình thức truyền thông mới. Khi lịch sử được kể bằng ngôn ngữ gần gũi hơn, sinh động hơn, thế hệ Gen Z không còn cảm thấy lịch sử xa cách. Các bạn có thể nhìn thấy ở hành trình của Bác một câu chuyện rất đời: một người trẻ ra đi vì khát vọng lớn, học từ thế giới, trở về với Tổ quốc và dành cả cuộc đời để phụng sự nhân dân.
Từ góc nhìn ấy, Pác Bó không chỉ là “địa chỉ đỏ” mà còn là một không gian giáo dục lý tưởng sống. Đến Pác Bó, thế hệ trẻ không chỉ biết thêm một sự kiện lịch sử, mà còn có thể tự hỏi: mình đang sống vì điều gì, học để làm gì, đi xa để mang điều gì trở về cho đất nước?
Kết nối di sản Hồ Chí Minh - dấu chân Người trở thành hành trình của thời đại
Đối với Cao Bằng, lợi thế đặc biệt là Pác Bó là điểm khởi đầu phát triển phong trào cách mạng ra cả nước do Nguyễn Ái Quốc trực tiếp lãnh đạo. Từ hạt nhân Pác Bó, tỉnh đang xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh để thời gian tới sẽ mở rộng theo trục liên kết vùng Việt Bắc kết nối với Nghệ An, Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội... và kết nối quốc tế, gắn với Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng. Di sản Hồ Chí Minh không đứng riêng lẻ, mà sẽ được đặt trong tổng thể không gian văn hóa - lịch sử - sinh thái, để mỗi điểm đến đều kể được câu chuyện về tư tưởng, đạo đức và tầm vóc thời đại của Người - Giám đốc Ban Quản lý các di tích Quốc gia đặc biệt tỉnh Đào Văn Mùi cho biết.
Nghi lễ rước nước linh thiêng đầu nguồn Pác Bó tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó, tri ân Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh mở ra hướng đi mới quan trọng. Bởi du khách hôm nay, đặc biệt là người trẻ, không chỉ muốn “xem” di tích. Họ muốn được trải nghiệm, được hiểu câu chuyện phía sau mỗi địa danh, được kết nối cảm xúc cá nhân với lịch sử dân tộc. Một chuyến đi về Pác Bó vì thế không chỉ là tham quan hang Cốc Bó hay chụp ảnh bên suối Lê-nin. Đó có thể là một hành trình “theo chân Bác”: từ nơi Người ra đi ở Bến Nhà Rồng đến nơi Người trở về ở Cao Bằng; từ câu hỏi “làm thế nào để cứu nước?” đến câu trả lời bằng độc lập, tự do và con đường phát triển của dân tộc.
Xu hướng hiện nay, du lịch tích hợp văn hóa, lịch sử và trải nghiệm ngày càng được quan tâm, Không gian văn hóa Hồ Chí Minh có thể trở thành sản phẩm đặc sắc của Cao Bằng. Nếu chỉ dừng ở việc giới thiệu cảnh đẹp và di tích, giá trị ấy sẽ chưa đủ sâu. Điều cần thiết hơn là biến mỗi điểm đến thành một câu chuyện có cảm xúc, mỗi hiện vật thành một “mã mở” để người trẻ bước vào lịch sử, mỗi tour tuyến thành một hành trình giáo dục lòng yêu nước và khát vọng cống hiến - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh Nguyễn Thị Lan cho biết.
Với tuổi trẻ, đây là cách tiếp cận rất phù hợp. Các bạn trẻ không chỉ tiếp nhận lịch sử qua bài giảng một chiều, mà qua trải nghiệm đa giác quan: đi, nhìn, nghe, chạm, tương tác, chia sẻ trên nền tảng số. Khi một video ngắn về Pác Bó có thể lan tỏa trên mạng xã hội, khi một bản đồ số có thể dẫn du khách đến từng điểm di tích, khi một trải nghiệm thực tế ảo có thể tái hiện bối cảnh lịch sử, thì di sản Hồ Chí Minh đã có thêm một con đường mới để đến với công chúng hiện đại.
Đưa di sản Hồ Chí Minh sống trong đời sống cộng đồng
Để Không gian văn hóa Hồ Chí Minh thấm sâu vào đời sống xã hội, trở thành một phần trong nhận thức, hành động và khát vọng phát triển của cộng đồng, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ đưa những giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đi vào đời sống bằng những hình thức gần gũi, thiết thực và hiện đại. Trọng tâm là xây dựng các Không gian văn hóa Hồ Chí Minh trong trường học thông qua tủ sách, thư viện số, học liệu điện tử, các hoạt động ngoại khóa, hành trình về nguồn và giáo dục lịch sử địa phương. Qua đó, thế hệ trẻ không chỉ học Bác qua sách vở mà còn được trải nghiệm, cảm nhận và hình thành lý tưởng sống từ chính những câu chuyện lịch sử trên quê hương cách mạng.
Song song với nhà trường, xây dựng cộng đồng dân cư học, cơ quan, đơn vị học và làm theo Bác như: “Tủ sách Bác Hồ”, “Gia đình học và làm theo Bác”, “Khu dân cư làm theo lời Bác”, cơ quan, đơn vị học và làm theo Bác phục vụ nhân dân tốt hơn…, sẽ góp phần đưa những giá trị đoàn kết, trách nhiệm, tiết kiệm, liêm chính, nghĩa tình, gần dân… trở thành chuẩn mực ứng xử trong đời sống hằng ngày.
Một hướng đi quan trọng khác là gắn di sản Hồ Chí Minh với phát triển du lịch đỏ và du lịch trải nghiệm. Cao Bằng sẽ từng bước kết nối các địa danh lịch sử gắn với hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh thành những tuyến tham quan có chiều sâu, kết hợp giữa giáo dục lịch sử, trải nghiệm văn hóa cộng đồng và khám phá thiên nhiên. Không gian văn hóa Hồ Chí Minh không chỉ là sản phẩm văn hóa đặc sắc mà còn là động lực thúc đẩy phát triển du lịch, góp phần quảng bá hình ảnh vùng đất và con người Cao Bằng đến với du khách trong nước và quốc tế.
Để đáp ứng yêu cầu của thời đại số, Cao Bằng đang hiện đại hóa cách kể chuyện lịch sử thông qua số hóa tư liệu, xây dựng bản đồ di sản, thuyết minh đa phương tiện, triển lãm ảo và các nền tảng trải nghiệm số. Những ứng dụng công nghệ mới không làm thay đổi giá trị cốt lõi của di sản mà giúp lịch sử trở nên gần gũi, sinh động và dễ tiếp cận hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
115 năm qua, hành trình của Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn đang được kể lại bằng những cách làm mới của nhịp sống đương đại. Không gian văn hóa Hồ Chí Minh vì thế không chỉ là ký ức lịch sử hay hệ thống di tích mà từng bước trở thành môi trường giáo dục, không gian sáng tạo, điểm đến du lịch hấp dẫn để những giá trị di sản của Người tiếp tục sống trong lựa chọn, hành động và khát vọng cống hiến, là nguồn lực chính trị mềm để đất nước bước vào kỷ nguyên mới.
Tin nóng
Từ những mét vuông đất thổ cư được tự nguyện hiến tặng đến những ngày công góp sức chỉnh trang đường làng, ngõ xóm, người dân thôn Đống, xã Bình Minh đang viết nên câu chuyện đẹp về tinh thần đoàn kết, trách nhiệm với cộng đồng. Những việc làm tưởng chừng giản dị ấy không chỉ góp phần thay đổi diện mạo làng quê, mà còn lan tỏa những giá trị tốt đẹp về tình làng nghĩa xóm và khát vọng xây dựng quê hương ngày càng văn minh, đáng sống.
Chỉ còn ít ngày nữa, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ chính thức diễn ra. Những ngày này, khu di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) ghi nhận đông đảo học sinh lớp 12 từ nhiều địa phương đến dâng hương, tham quan và gửi gắm những mong ước về một kỳ thi thuận lợi.
Ngày 9/6, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức Lễ phát động Cuộc thi viết về 'Trang sách & Mái trường', hướng tới kỷ niệm 70 năm thành lập Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam vào năm 2027.
Giữa thủ đô Berlin (Đức), Trương Sĩ An mở nhà hàng Việt mang tên Đistrict Một. Tại đây, thực khách ngồi ở vỉa hè TP.HCM, ăn phở, bánh ướt Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk) bằng đũa.
Bộ phim 'Đào, Phở và Piano' được trình chiếu tại Tuần lễ phim Pháp ngữ đã giúp khán giả Pakistan và quốc tế có thêm một góc nhìn nữa về Việt Nam, đó là một Việt Nam yêu chuộng hòa bình, một Việt Nam trân trọng văn hóa và các giá trị truyền thống và một Việt Nam luôn hướng tới tương lai với niềm tin và sự lạc quan cao nhất.
Khi nhiều nơi trên cả nước đang đối mặt với nắng nóng, Đà Lạt trở thành điểm đến của nhiều du khách bởi bầu không khí mát lạnh, thiên nhiên trong lành.
Tin mới
Những ngày đầu tháng 6, thời tiết trên địa bàn tỉnh bước vào đợt nắng nóng gay gắt, nhiệt độ ngoài trời nhiều thời điểm lên tới hơn 40 độ C. Trên thao trường huấn luyện của Tiểu đoàn 40, Trung đoàn 762, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh, cán bộ, chiến sĩ vẫn hăng say luyện tập, quyết tâm hoàn thành tốt các nội dung huấn luyện theo kế hoạch.
Không còn là lựa chọn dành riêng cho những người muốn tiết kiệm chi phí, các hãng hàng không giá rẻ ngày nay đang trở thành một phần quan trọng của ngành hàng không khu vực. Với mạng lưới đường bay rộng khắp, đội tàu bay hiện đại và mức giá dễ tiếp cận, nhiều hãng đã giúp việc di chuyển giữa các quốc gia Đông Nam Á trở nên dễ dàng hơn.
Giữa nhịp sống hiện đại, khi nhiều loại hình nghệ thuật truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, nghệ thuật hát Xẩm ở xã Yên Từ, tỉnh Ninh Bình vẫn được gìn giữ và nuôi dưỡng bằng tình yêu, tâm huyết của những người gắn bó với di sản.
Khi nhiều loại hình nghệ thuật truyền thống có nguy cơ mai một, nghệ thuật hát xẩm ở xã Yên Từ, Ninh Bình, vẫn được gìn giữ và nuôi dưỡng bằng tình yêu, tâm huyết của những người gắn bó với di sản.
Ngày hội Sông nước miệt vườn tại cồn Nhơn Mỹ (TP Cần Thơ) sẽ diễn ra vào dịp Tết Đoan Ngọ, hứa hẹn thu hút hàng nghìn du khách đến với vùng trái cây miền sông nước để có những trải nghiệm tuyệt vời.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày chồng và con gái lần lượt hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Đoàn Thị Thúy vẫn vẹn nguyên niềm tin son sắt vào Đảng, vào cách mạng và tương lai đất nước. Ở tuổi ngoài 90, niềm vui lớn nhất của mẹ Thúy là được đón những người con bộ đội về thăm, để được hồi ức về một thời hoa lửa, thêm trân quý giá trị của hòa bình, độc lập hôm nay và những hy sinh lớn lao của các thế hệ đi trước vì Tổ quốc.
Hơn nửa thế kỷ trước, giữa biển đêm Cửa Việt, chiến sĩ Đặc công nước Trần Quang Khải cùng đồng đội bí mật áp mìn hẹn giờ, đánh chìm tàu dầu 15.000 tấn của quân đội Mỹ, làm nên chiến công vang dội, gây chấn động dư luận quốc tế. Trở về với đời thường, người Anh hùng LLVT nhân dân ấy sống giản dị trong ngôi nhà nhỏ nơi quê hương Hoằng Sơn (Thanh Hóa), ngày ngày chăm sóc luống rau, dạy cháu học bài, kể chuyện truyền thống cho thế hệ trẻ. Có những chiến công chỉ diễn ra trong một đêm. Nhưng cũng có những chiến công được viết suốt cả cuộc đời người lính.
Chiều xuống, mặt biển hừng lên màu đỏ ối, loang trên những chiếc thúng chai tróc nhựa nằm ngửa bụng bên mép sóng. Mùi tanh đặc quánh và hơi muối chát gắt quyện trong gió Nam. Tiếng gọi nhau oang oang bằng thứ giọng biển đặc sệt xứ Quảng: 'Đi mành ngài ơi!'. Với người dân vùng biển này, đó là tín hiệu quen thuộc báo mùa mành đã về.