Nhận diện âm mưu chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng của các thế lực thù địch – Một số vấn đề đặt ra đối với lực lượng Công an nhân dân hiện nay

Tóm tắt:

Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ, trong bối cảnh toàn cầu hóa, không gian mạng đã trở thành một vùng lãnh thổ riêng đặc biệt bên cạnh vùng đất liền, vùng biển, vùng trời của một quốc gia. Tuy nhiên, ở nước ta, vùng lãnh thổ đặc biệt này luôn bị các thế lực thù địch lợi dụng hoạt động chống phá ngầm và phức tạp, nhằm chống phá Đảng, Nhà nước, lực lượng vũ trang. Bài viết nhận diện làm rõ âm mưu này của các thế lực thù địch, từ đó nêu một số vấn đề đặt ra đối với lực lượng Công an nhân dân trong giai đoạn hiện nay.

Từ khóa: không gian mạng, Công an nhân dân

Không gian mạng là hệ thống kết nối các nền tảng công nghệ thông tin, bao gồm mạng Internet, mạng viễn thông, mạng máy tính, hệ thống thông tin và các cơ sở dữ liệu. Đây là môi trường nơi con người có thể thực hiện các hoạt động giao tiếp, trao đổi thông tin, kinh doanh và giải trí mà không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý hay thời gian. Được xây dựng dựa trên phần cứng (máy chủ, cáp quang, điện thoại) và phần mềm (nền tảng, ứng dụng), không gian mạng không tồn tại dưới dạng vật lý như thế giới thực, nhưng có khả năng lưu trữ và tái tạo thông tin vô tận. Nó có khả năng kết nối toàn cầu, xóa nhòa ranh giới về không gian và thời gian, giúp con người có thể giao tiếp từ mọi nơi. Trong kỷ nguyên số, mạng xã hội trở thành không gian giao tiếp rộng mở, nơi thông tin được lan truyền với tốc độ chưa từng có, đem lại nhiều lợi ích quan trọng trên các mặt kinh tế, xã hội và ngoại giao. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực, có nhiều tác động tiêu cực xuất hiện do môi trường mạng đem lại. Về phương diện an ninh quốc gia, các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị đang triệt để lợi dụng không gian mạng để tiến hành hoạt động chống phá cách mạng Việt Nam, với mục tiêu phá hoại nền tảng tư tưởng của Đảng, thực hiện âm mưu “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ. Việc nhận diện kịp thời âm mưu, thủ đoạn trên của các thế lực thù địch là một trong những yêu cầu quan trọng nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo vệ nội bộ, xây dựng lực lượng Công an nhân dân vững mạnh, toàn diện.

1. Nhận diện âm mưu chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng của các thế lực thù địch

Âm mưu, hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng của các thế lực thù địch được thể hiện trên một số phương diện cơ bản sau đây:

Thứ nhất, các thế lực thù địch xuyên tạc, phủ nhận nền tảng tư tưởng của Đảng, trong đó trọng tâm là chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, xuyên tạc đường lối, chủ trương của Đảng, Nhà nước. Đây là thủ đoạn phổ biến nhất và cực kỳ nguy hiểm. Thông qua các nền tảng mạng xã hội, diễn đàn trực tuyến, chúng cố tình bóp méo, xuyên tạc mục tiêu, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Các thế lực thù địch đãkhai thác những hạn chế, thiếu sót trong quá trình triển khai chủ trương, chính sách; những biểu hiện suy thoái của một bộ phận cán bộ, đảng viên để quy chụp, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng. Lợi dụng các sự kiện chính trị, kinh tế, xã hội hoặc một số hạn chế, thiếu sót của ta chậm được khắc phục... các đối tượng phản động đã tung ra bài viết, video cắt ghép, bóp méo thông tin nhằm gieo rắc hoài nghi, chia rẽ hòng làm mất niềm tin của nhân dân đối với Đảng. Mục đích của chúng là làm suy giảm niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân, gây hoang mang, dao động cho Nhân dân về con đường phát triển của đất nước.

Thứ hai, các thế lực thù địch thực hiện bôi nhọ, hạ thấp uy tín lãnh đạo Đảng, Nhà nước và lực lượng vũ trang trên không gian mạng. Lợi dụng môi trườngmạng, các đối tượng phản động đã bịa đặt, đưa tin thất thiệt, dựng chuyện về đời tư của các đồng chí lãnh đạo nhằm tạo dư luận xấu, giảm sút niềm tin của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân đối với lực lượng vũ trang nói chung, lực lượng Công an nhân dân nói riêng. Lợi dụng vấn đề dân chủ, nhân quyền, tôn giáo để kích động chống phá bằng việc đưa ra các luận điệu như đòi đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập, phi chính trị hóa lực lượng vũ trang, tự do báo chí... nhằm để công kíchchế độ, âm mưu định hướng dư luận theo quan điểm trái với đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước. Trong các vụ việc liên quan tôn giáo, dân tộc, chúng lợi dụng các diễn đàn không gian mạng để kích độngđòi can thiệp quốc tế nhằm tạo điểm nóng chính trị tại Việt Nam.

Thứ ba, các thế lực thù địch cho hình thành các nhóm, diễn đàn, tổ chức phản động đối lập công khai trên không gian mạng. Các đối tượng phản động này đã phát tán trên mạng xã hội các luận điệu chiến tranh tâm lý, tác động tư tưởng để lôi kéo, thu hút người vào tổ chức; xâm nhập các diễn đàn, mạng xã hội dành cho giới trẻ để phát hiện, lôi kéo đầu mối, sử dụng các hình thức liên lạc để móc nối, huấn luyện, chỉ đạo các cá nhân và tổ chức trong nước thực hiện hoạt động chống phá. Như vậy, không chỉ dừng lại ở việc phát tán thông tin, các đối tượng phản động đã tìm cách lôi kéo, móc nối với những đối tượng bất mãn, cơ hội chính trị, những người có biểu hiện suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lối sống để khuếch tán thông tin xấu độc, âm mưu hình thành các “điểm nóng” trên không gian mạng, gây mất ổn định về an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội.

Thứ tư, các đối tượng phản động triệt để lợi dụng những thời điểm nhạy cảm, các sự kiện chính trị hoặc các vấn đề liên quan đến kinh tế, xã hội thu hút sự quan tâm của đông đảo nhân dân để gia tăng hoạt động chống phá trên không gian mạng. Khi diễn ra các sự kiện chính trị quan trọng, các vụ việc xử lý vi phạm pháp luật, tham nhũng, tiêu cực; hoặc khi đất nước gặp thiên tai, dịch bệnh, chúng lập tức tung ra các thông tin sai lệch, suy diễn, quy chụp nhằm kích động dư luận.

2. Trách nhiệm của lực lượng Công an nhân dân trong đấu tranh chống âm mưu phản động của các thế lực thù địch trên không gian mạng

Lực lượng Công an nhân dân là lực lượng vũ trang trọng yếu, giữ vai trò nòng cốt trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và đấu tranh phòng, chống tội phạm. Đây là công cụ bạo lực sắc bén của Đảng và Nhà nước, đóng vai trò quan trọngtrong việc bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ và cuộc sống bình yên của nhân dân. Trong mọi giai đoạn lịch sử, lực lượng nàyluôn là "lá chắn" vững chắc, giữ vững ổn định chính trị, tạo môi trường hòa bình và an toàn để phát triển kinh tế, xã hội và mở rộng đối ngoại của đất nước.Trước âm mưu chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng của các thế lực thù địch, lực lượng Công an nhân dân cần tập trung thực hiện một số hoạt động cụ thể như:

Một là, nhận diện và tổ chức đấu tranh với âm mưu, hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước của các thế lực thù địch theo phạm vi chức năng, nhiệm vụ được phân công. Trong những năm qua, nhận diện được âm mưu, thủ đoạn và hoạt động chống phá của các thế lực thù địch trên không gian mạng, lực lượng Công an nhân dân tập trung đấu tranh, phản bác để bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Minh chứng rõ nét là việc Bộ Công an và Công an các địa phương đã xây dựng, vận hành các hệ thống kỹ thuật hiện đại, tự động hóa khâu rà quét và phát hiện sớm các thông tin xấu độc, tin giả. Lực lượng An ninh mạng và các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an đã đấu tranh, bóc gỡ, xử lý hàng nghìn tài khoản mạng xã hội, trang web giả mạo có hành vi kích động chống phá Đảng, Nhà nước. Trong các đợt cao điểm bảo vệ các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước như thời điểm diễn ra Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, hay cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031... lực lượng Công an nhân dân đã kịp thời vô hiệu hóa hàng loạt tài khoản liên quan đến các hội, nhóm phản động quốc tế. Đồng thời, Cơ quan An ninh điều tra tại một số địa phương đã tiến hành khởi tố, xử lý nghiêm các đối tượng lợi dụng quyền tự do dân chủ để phát tán video, bài viết bôi nhọ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, triệt tiêu từ sớm các nguy cơ kích động biểu tình hay gây rối trật tự công cộng. Nâng cao năng lực công nghệ và kiểm soát không gian mạng. Lực lượng Công an tập trung đầu tư hạ tầng kỹ thuật hiện đại và ứng dụng trí tuệ nhân tạo để chủ động rà quét, phát hiện sớm các thông tin độc hại. Công an các đơn vị phối hợp chặt chẽ với Bộ Khoa học và công nghệ để yêu cầu các nhà mạng gỡ bỏ kịp thời các tài khoản, hội nhóm phản động. Đồng thời, xây dựng các trang, mục, tài khoản chính thống của ngành Công an để chủ động định hướng dư luận, cung cấp thông tin chính thống và phản bác trực diện các luận điệu xuyên tạc.

Hai là, tham mưu hoàn thiện thể chế pháp lý và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật. Ngành Công an tiếp tục rà soát, tham mưu sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về an ninh quốc gia, đặc biệt là các quy định hướng dẫn Luật An ninh mạng. Tham mưu xây dựng, hoàn thiện và thực thi các văn bản pháp luật về an ninh mạng là “lá chắn” trọng yếu để chủ động phòng ngừa, ngăn chặn và đập tan các âm mưu diễn biến hòa bình, xuyên tạc, chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng của các thế lực thù địch. Để công tác tham mưu đạt hiệu quả cao, đáp ứng yêu cầu thực tiễn hiện nay, cần chủ động xây dựng và hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật làm nền tảng vững chắc thực hiện phòng ngừa, ngăn chặn các hoạt động chống phá. Nắm bắt, phân tích phương thức, thủ đoạn hoạt động của các tổ chức phản động hoạt động trên không gian mạng để kịp thời tham mưu các đối sách, chế tài xử lý nghiêm minh các hành vi phát tán thông tin xấu độc, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước. Chú trọng tham mưu bổ sung các quy định quản lý, kiểm soát và chế tài xử lý đối với những công nghệ mới nổi (như trí tuệ nhân tạo, deepfake, mạng xã hội xuyên biên giới) để không tạo khoảng trống pháp lý cho các đối tượng lợi dụng chống phá.

Ba là, đẩy mạnh phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, nâng cao hiệu quả hoạt động tuyên truyền, giáo dục để Nhân dân cảnh giác với thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch trên không gian mạng. Đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, giáo dục chính trị nhằm nâng cao "sức đề kháng" và nhận thức của quần chúng nhân dân trước các âm mưu diễn biến hòa bình. Lực lượng Công an nhân dân phối hợp với các nhà trường, cơ quan, doanh nghiệp xây dựng các mô hình tự quản về an ninh trật tự, phát huy vai trò của người có uy tín trong đồng bào dân tộc, tôn giáo. Người dân được hướng dẫn cụ thể cách nhận diện tin giả, phương thức lôi kéo của kẻ xấu để chủ động cung cấp thông tin, giúp lực lượng chức năng có phương ángiải quyết dứt điểm nhằm ngăn chặn, phòng ngừa từ sớm, từ xa các hoạt động lôi kéo, tránh để hình thành dư luận xấu dẫn đến xuất hiện, hình thành “điểm nóng” về an ninh, trật tự.

Bốn là, tăng cường phối hợp liên ngành và mở rộng hợp tác quốc tế. Bộ Công an đẩy mạnh quy chế phối hợp với các ban, bộ, ngành trong việc chia sẻ thông tin và xử lý các tình huống phức tạp liên quan đến hoạt động chống phá của các thế lực thù địch trên không gian mạng. Trên bình diện quốc tế, lực lượng chủ động hợp tác với an ninh, cảnh sát các nước, các tổ chức quốc tế để trao đổi thông tin tội phạm mạng, tội phạm khủng bố. Việc này giúp ngăn chặn từ gốc các hoạt động tài trợ, chỉ đạo phá hoại từ bên ngoài, đồng thời tranh thủ sự đồng tình của dư luận quốc tế đối với công tác bảo vệ an ninh trên không gian mạng của Việt Nam.