Nhận diện chiêu trò khuyến mại, giảm giá ảo cuối năm

Khuyến mãi là hoạt động xúc tiến thương mại hợp pháp, góp phần kích cầu tiêu dùng và hỗ trợ doanh nghiệp tiêu thụ hàng hóa. Tuy nhiên, vào dịp cuối năm, một số cơ sở kinh doanh đã lợi dụng tâm lý của người mua để triển khai các chiêu trò giảm giá không minh bạch. Phổ biến nhất là hình thức “nâng giá rồi giảm”, trong đó giá sản phẩm được đẩy lên cao trước thời điểm khuyến mại, sau đó treo biển giảm sâu nhằm tạo cảm giác ưu đãi lớn. Trên thực tế, mức giá sau khi giảm không hề thấp, thậm chí có trường hợp còn cao hơn giá bán trước đó.

Nhiều cửa hàng treo biển giảm giá, khuyến mãi lớn dịp cuối năm, thu hút sự chú ý của người tiêu dùng.

Một chiêu trò khác thường gặp là tạo cảm giác khan hiếm nhằm thúc đẩy quyết định mua sắm nhanh. Các thông báo như “chỉ còn 1 sản phẩm”, “sắp hết hàng”, “hàng trăm người đang xem” xuất hiện dày đặc trên các nền tảng bán hàng trực tuyến, đánh mạnh vào tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ) của người tiêu dùng. Dưới áp lực vô hình này, nhiều người vội vàng chốt đơn mà không kịp kiểm tra thông tin về giá cả, chất lượng hay điều kiện mua bán, dẫn đến những quyết định thiếu cân nhắc.

Bên cạnh đó, không ít chương trình giảm giá sâu nhưng chất lượng sản phẩm lại giảm theo. Dịp cuối năm thường là thời điểm các cửa hàng đẩy mạnh tiêu thụ hàng tồn kho, hàng lỗi mốt hoặc mẫu mã cũ. Nhiều sản phẩm được gắn mác “sale sốc” nhưng thực chất là hàng trưng bày lâu ngày, linh kiện đã qua sửa chữa hoặc không còn phù hợp thị hiếu. Đối với thực phẩm, mỹ phẩm, nguy cơ càng lớn khi một số mặt hàng cận hạn sử dụng, nguồn gốc không rõ ràng được bán ra dưới danh nghĩa khuyến mại. Ngoài ra, các chương trình “mua 1 tặng 1” hay mã giảm giá “khủng” kèm điều kiện khắt khe cũng được sử dụng để đẩy hàng kém chất lượng, khiến người tiêu dùng mất thời gian nhưng lợi ích nhận được không tương xứng.

Ở góc độ người mua, anh Lê Minh, phường Tân Giang chia sẻ: Có lần tôi thấy sản phẩm bổ gan được quảng cáo giảm 30%, bao bì lại giống loại thường dùng và số lượng ưu đãi không còn nhiều nên chủ quan mua ngay. Khi về kiểm tra kỹ mới phát hiện đó là hàng giả, không có tem kiểm định. Rất may tôi chưa sử dụng nên chưa ảnh hưởng đến sức khỏe. Từ trải nghiệm này, anh cho rằng người tiêu dùng cần tìm hiểu kỹ thông tin sản phẩm và không nên vội vàng quyết định chỉ vì thấy mức giảm giá hấp dẫn.

Việc sa đà vào các chương trình khuyến mãi ảo không chỉ khiến ví tiền của người dân "vơi" đi nhanh chóng mà còn kéo theo nhiều hệ lụy về lãng phí và an toàn sức khỏe. Nhiều người vì thấy rẻ nên đã mua sắm quá mức những đồ dùng không thiết yếu, dẫn đến việc tích trữ thừa thãi trong gia đình. Nguy hiểm hơn, việc mua phải các mặt hàng thực phẩm, mỹ phẩm giảm giá sâu do sắp hết hạn hoặc kém chất lượng có thể gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của người sử dụng trong dịp tết.

Người tiêu dùng cân nhắc lựa chọn trước khi quyết định mua sắm.

Trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển mạnh, nhiều gian hàng trực tuyến tranh thủ các đợt giảm giá để thu hút nhóm khách hàng ít thời gian mua sắm trực tiếp. Không ít nơi đưa ra mức giảm giá lớn kèm theo các mã ưu đãi hấp dẫn, nhưng thực chất giá bán sau khi áp mã vẫn cao hơn so với mặt bằng thị trường. Không ít trường hợp người tiêu dùng phản ánh hàng nhận được không đúng mô tả, chất lượng kém xa hình ảnh quảng cáo, việc đổi trả gặp nhiều khó khăn do người bán né tránh trách nhiệm hoặc đưa ra các điều khoản bất lợi cho khách hàng.

Đáng lo ngại hơn, có trường hợp lợi dụng các đợt khuyến mãi lớn để tiêu thụ hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Người tiêu dùng vì ham rẻ, tin vào quảng cáo đã vô tình mua phải sản phẩm kém chất lượng, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe và quyền lợi lâu dài của bản thân.

Chị Vũ Tình, chủ một cửa hàng quần áo cho biết: Việc giảm giá cuối năm là cần thiết để kích cầu tiêu dùng, nhưng phải dựa trên giá trị thực của sản phẩm. Cửa hàng chúng tôi chỉ giảm giá đối với những mặt hàng tồn kho, mẫu cũ và niêm yết giá bán rõ ràng trước - sau khuyến mại. Nếu nâng giá lên rồi giảm thì vừa mất uy tín, vừa vi phạm quy định. Khách hàng bây giờ rất tinh ý, chỉ cần so sánh vài nơi là nhận ra ngay.

Để tránh rơi vào “ma trận” khuyến mãi ảo cuối năm, người tiêu dùng cần trang bị cho mình kỹ năng mua sắm thông minh. Việc đầu tiên và quan trọng nhất là khảo sát giá thực tế trên thị trường hoặc qua các công cụ so sánh giá trực tuyến thay vì chỉ nhìn vào con số phần trăm giảm giá. Đồng thời, mỗi người nên lập sẵn danh sách những thứ thực sự cần thiết để giữ vững lập trường, tránh bị lôi kéo bởi những tấm biển giảm giá của các mặt hàng nằm ngoài kế hoạch.

Song song với đó, vẫn có nhiều cửa hàng, doanh nghiệp triển khai các chương trình khuyến mại minh bạch, đúng quy định nhằm chia sẻ lợi ích với khách hàng. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất vẫn là sự tỉnh táo trong chi tiêu, cùng với việc ưu tiên mua sắm tại các đơn vị uy tín, hệ thống siêu thị, cửa hàng có sự giám sát của cơ quan chức năng để bảo đảm quyền lợi về bảo hành, hậu mãi. Mua sắm thông minh không chỉ giúp người tiêu dùng tiết kiệm chi phí mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, minh bạch trong những ngày giáp tết.

Thúy Mai