Nhân Ngày sức khỏe Thận thế giới: Phát triển kỹ thuật thận nhân tạo, bảo đảm cơ hội sống cho người bệnh

“Phủ sóng” kỹ thuật thận nhân tạo

6 giờ 30 phút - thời điểm khởi động một ngày làm việc của các y, bác sĩ đơn nguyên thận nhân tạo, Khoa Hồi sức cấp cứu (Bệnh viện Đa khoa Lục Nam) cũng là thời điểm các bệnh nhân tập trung đông, chờ vào ca chạy thận. Trong khi chờ các y, bác sĩ khởi động, kiểm tra máy móc, thông số kỹ thuật, ông Hoàng Văn P (sinh năm 1971), xã Nghĩa Phương chia sẻ: Hơn 5 năm trước, thấy trong người mệt mỏi, kém ăn, sút cân, ông đi khám, được bác sĩ chẩn đoán suy thận độ 3. Bị bệnh vào giai đoạn các con đang tuổi ăn học, chi phí điều trị lớn nên kinh tế gia đình ông dần đi xuống. Đúng lúc khó khăn nhất, ông chuyển từ bệnh viện tuyến trên về chạy thận tại Bệnh viện Đa khoa Lục Nam, giảm gánh nặng chi phí điều trị.

Bệnh viện Đa khoa Lục Nam tiếp nhận hỗ trợ mua sắm, lắp đặt hệ thống lọc nước RO phục vụ chạy thận nhân tạo.

Cũng giống như ông P, bà Nguyễn Thị S (sinh năm 1958), cùng trú tại xã Nghĩa Phương cũng yên tâm chạy thận từ khi chuyển từ Bệnh viện Đa khoa tỉnh về Bệnh viện Đa khoa Lục Nam điều trị. “Tuổi cao, không thể làm thêm tăng thu nhập nên mọi chi phí dồn hết lên các con. Từ khi Bệnh viện Đa khoa Lục Nam có đơn nguyên chạy thận, tôi không còn phải đi lên các bệnh viện tuyến trên, chi phí giảm nên yên tâm điều trị”, bà Nguyễn Thị S chia sẻ.

Theo các bác sĩ, đối với bệnh nhân suy thận mạn tính giai đoạn cuối, lọc máu chu kỳ là phương pháp điều trị duy trì suốt đời. Vì vậy, việc triển khai kỹ thuật chạy thận nhân tạo tại các cơ sở y tế trong tỉnh có ý nghĩa rất quan trọng, giúp người bệnh giảm chi phí đi lại, hạn chế tình trạng quá tải tại các bệnh viện tuyến trên. Từ những máy chạy thận đầu tiên được đưa vào vận hành tại các bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh (năm 2008), đến nay kỹ thuật này đã được “phủ sóng” tại 100% bệnh viện đa khoa công lập và một số cơ sở y tế tư nhân với hơn 300 máy, duy trì lọc máu định kỳ cho gần 1,1 nghìn bệnh nhân suy thận mạn tính giai đoạn cuối. Bác sĩ Nghiêm Tam Dương, Trưởng Khoa Nội thận - Tiết niệu - Lọc máu (Bệnh viện Đa khoa Bắc Ninh số 1) cho biết: “Tỷ lệ bệnh nhân bị suy thận giai đoạn cuối chiếm khoảng 0,9% dân số. Tại Bắc Ninh, trung bình mỗi năm có khoảng 3,5 nghìn bệnh nhân bị suy thận mạn tính cần lọc máu. Việc “phủ sóng” kỹ thuật này giúp người bệnh có điều kiện điều trị gần nhà. Vừa giảm áp lực cho tuyến trên, vừa giảm chi phí cho người bệnh, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân”.

Cần thêm nguồn lực đầu tư

Mặc dù đã đạt được những kết quả tích cực, song điều trị thận nhân tạo trên địa bàn tỉnh cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn. Hệ thống máy chạy thận ở một số cơ sở y tế xuống cấp do đã được đầu tư từ gần chục năm trước, hiệu suất sử dụng cao, phải vận hành liên tục (3 ca/ngày) để phục vụ nhu cầu điều trị. Ngoài ra, việc đầu tư mới hệ thống máy chạy thận và hệ thống lọc nước RO đòi hỏi nguồn kinh phí lớn, vượt khả năng tự cân đối của nhiều cơ sở y tế, đặc biệt là các bệnh viện tuyến cơ sở. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực chuyên sâu trong lĩnh vực thận nhân tạo chưa nhiều; việc đào tạo bác sĩ, kỹ thuật viên có thể vận hành hệ thống lọc máu đòi hỏi thời gian và quá trình đào tạo bài bản… Trước thực tế số lượng bệnh nhân ngày càng tăng, các cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh chủ động kết nối, vận động tài trợ để đầu tư, nâng cấp hệ thống chạy thận nhân tạo. Mới đây, Tổng Công ty Khí Việt Nam tặng Bệnh viện Đa khoa Lục Nam hệ thống lọc nước RO 22 đầu ra phục vụ chạy thận nhân tạo và một máy siêu âm tim mạch tổng quát; tổng trị giá 5 tỷ đồng. Bác sĩ Vũ Trí Quý, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Lục Nam cho biết: “Trước khi nhận tài trợ, Bệnh viện Đa khoa Lục Nam có 10 máy chạy thận nhân tạo, phục vụ chạy thận chu kỳ cho 36 bệnh nhân. Sau khi được hỗ trợ hệ thống lọc nước RO, từ ngày 12/1, Bệnh viện đưa thêm 5 máy chạy thận nhân tạo vào vận hành; qua đó bảo đảm lọc máu chu kỳ cho gần 80 bệnh nhân suy thận mạn tính”.

Ngày sức khỏe Thận thế giới (World Kidney Day) được khởi xướng từ năm 2006 bởi Hiệp hội Thận học Quốc tế (ISN) và Liên đoàn các Quỹ Thận học Thế giới (IFKF). Ngày này được tổ chức vào thứ Năm của tuần thứ hai trong tháng 3 hằng năm nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về vai trò của thận đối với sức khỏe và tầm quan trọng của việc phòng ngừa bệnh thận.

Theo Sở Y tế, trước nhu cầu điều trị ngày càng tăng, thời gian tới, ngành Y tế tiếp tục rà soát, củng cố và nâng cao năng lực hệ thống y tế cơ sở, bảo đảm đủ nhân lực, cơ sở vật chất, thuốc và trang thiết bị thiết yếu, nhất là tại các địa bàn còn khó khăn. Tập trung triển khai hiệu quả các nghị quyết, chương trình hành động về bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân. Cùng với đó, ngành Y tế đang xây dựng và trình phê duyệt Đề án phát triển hệ thống y tế tỉnh giai đoạn 2026 - 2035, tầm nhìn đến năm 2045 nhằm tạo cơ sở định hướng cho việc đầu tư lâu dài, trong đó chú trọng nâng cao năng lực khám, chữa bệnh và phát triển các kỹ thuật chuyên sâu. Ngành cũng tăng cường hợp tác với các bệnh viện tuyến Trung ương, các trường đại học y dược và tổ chức quốc tế trong đào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao kỹ thuật; đẩy mạnh chuyển đổi số y tế theo ba trụ cột: Quản trị thông minh, phòng bệnh thông minh và khám chữa bệnh thông minh.

Ông Nguyễn Đình Toàn, Trưởng Phòng Nghiệp vụ Y (Sở Y tế) cho biết: “Trong định hướng phát triển chung, kỹ thuật chạy thận nhân tạo tiếp tục được quan tâm đầu tư cả về trang thiết bị và nhân lực chuyên môn, từng bước nâng cao năng lực điều trị tại các cơ sở y tế trong tỉnh. Cùng với nguồn lực đầu tư từ ngân sách, chúng tôi khuyến khích các cơ sở y tế vận động tài trợ để mở rộng quy mô, nâng chất lượng điều trị. Đây không chỉ là giải pháp giảm tải cho tuyến trên mà còn góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân suy thận mạn tính trên địa bàn”.

Bài, ảnh: Sỹ Quyết