Nhiều định hướng chiến lược cho phát triển Đồng Tháp

Báo Đồng Tháp lược ghi một số ý kiến của lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương tại buổi làm việc.

BỘ TRƯỞNG BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HOÀNG MINH SƠN:

Xây dựng nền giáo dục chất lượng gắn với đổi mới sáng tạo

Chúng tôi đánh giá cao những kết quả, chủ trương cũng như mục tiêu phát triển giáo dục phổ thông của tỉnh Đồng Tháp.

Những kết quả đạt được thể hiện sự quan tâm đặc biệt của lãnh đạo tỉnh cùng với những nỗ lực rất lớn của ngành giáo dục địa phương. Phải khẳng định rằng, nhiều chỉ số chủ yếu của giáo dục phổ thông của Đồng Tháp hiện nay đều ở mức cao so với khu vực và cả nước.

Đối với giáo dục đại học và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, chúng tôi cho rằng Đồng Tháp cần tiếp tục quan tâm nhiều hơn nữa, nhất là trong bối cảnh gắn với phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Đồng Tháp hiện có 2 trường đại học trên địa bàn, trong đó có một trường thuộc tỉnh quản lý.

Chúng tôi nhận thấy nhiều địa phương đã phối hợp rất hiệu quả với các trường đại học để đào tạo nguồn nhân lực phục vụ trực tiếp cho địa phương cũng như hỗ trợ giải quyết các bài toán phát triển kinh tế - xã hội.

Vì vậy, tỉnh cần tăng cường phối hợp với các trường đại học trong nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, phát triển nông nghiệp, công nghiệp chế biến, thủy sản và đổi mới sáng tạo.

Đặc biệt, trong xây dựng trung tâm đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tỉnh cần tận dụng nguồn lực từ các trường đại học. Thực tế cho thấy, nhiều địa phương đã thành công khi đặt trung tâm đổi mới sáng tạo tại các trường đại học hoặc phối hợp chặt chẽ với các cơ sở đào tạo để vận hành hiệu quả.

THỨ TRƯỞNG BỘ CÔNG THƯƠNG PHAN THỊ THẮNG:

Mở rộng dư địa tăng trưởng từ công nghiệp chế biến và xuất khẩu

Chúng tôi đánh giá Đồng Tháp có nhiều chỉ tiêu tăng trưởng tích cực. Trong đó, hai chỉ tiêu về sản xuất công nghiệp và thương mại nội địa đều có mức tăng cao hơn mức tăng chung của cả nước.

Riêng đối với xuất nhập khẩu, kim ngạch xuất khẩu của tỉnh tăng khoảng 10%, thấp hơn mức tăng chung của cả nước.

Hiện nay, nhiều ngành kinh tế chủ lực của tỉnh vẫn tập trung vào thủy sản, trái cây, dệt may… Đây đều là những ngành dễ bị tác động bởi biến động của thị trường thế giới, các hàng rào kỹ thuật và yêu cầu tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ các nước nhập khẩu.

Vì vậy, tỉnh cần nghiên cứu các kịch bản ứng phó, đồng thời xây dựng những giải pháp cụ thể để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân thích ứng với các biến động của thị trường.

Các khu công nghiệp của Đồng Tháp cơ bản đã được quy hoạch khá đầy đủ. Đây là tiềm năng rất lớn để phát triển công nghiệp trong những năm tới.

Chúng tôi mong muốn tỉnh tập trung xây dựng các giải pháp để thu hút nhà đầu tư vào các khu công nghiệp; đồng thời thu hút các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực chế biến sâu nông, thủy sản với hàm lượng khoa học, công nghệ cao, sản xuất phụ trợ, kho lạnh, thiết bị nông nghiệp, logistics, công nghiệp xanh, công nghiệp sinh học và các phụ phẩm chế biến từ cá tra, lúa gạo, trái cây…

Đối với những sản phẩm nông sản là thế mạnh của tỉnh, Đồng Tháp cần tập trung vào các giải pháp nâng cao giá trị gia tăng thay vì chỉ xuất khẩu thô như hiện nay.

Về thương mại xuất nhập khẩu và hội nhập kinh tế quốc tế, thời gian qua, Đồng Tháp đã rất chủ động, nhạy bén trong công tác xúc tiến thương mại trong và ngoài nước.

Đề nghị tỉnh tiếp tục phát huy lợi thế này; đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp tìm hiểu, tận dụng hiệu quả các ưu đãi từ các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam đã ký kết.

Tỉnh cũng cần hỗ trợ doanh nghiệp chuyển dần từ xuất khẩu tiểu ngạch sang chính ngạch, đặc biệt tại khu vực cửa khẩu. Bộ Công thương mong muốn Đồng Tháp tập trung phát triển khu kinh tế cửa khẩu theo hướng hiện đại, trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa của Đồng Tháp, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long và các tỉnh phía Nam trong giao thương với Campuchia.

THỨ TRƯỞNG BỘ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ BÙI HOÀNG PHƯƠNG

Tái cấu trúc hạ tầng số, thúc đẩy đổi mới sáng tạo

Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị tỉnh Đồng Tháp rà soát lại quy hoạch, kiến trúc chuyển đổi số; ưu tiên triển khai các hệ thống công nghệ thông tin, cơ sở dữ liệu dùng chung và kết nối liên thông trên toàn tỉnh.

Hiện nay, Đồng Tháp vẫn còn khá nhiều hệ thống mang tính nội bộ, cục bộ riêng lẻ. Đề nghị tỉnh rà soát, tích hợp hoặc dừng những hệ thống không còn cần thiết nhằm tránh lãng phí nguồn lực.

Đồng thời, cần bố trí kinh phí để nâng cấp các thiết bị chưa đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; trang bị các phần mềm có bản quyền, đặc biệt là các giải pháp bảo đảm an toàn, an ninh thông tin.

Nếu không bảo đảm an toàn công nghệ thông tin sẽ tiềm ẩn nhiều rủi ro trong quá trình chuyển đổi số.

Với lợi thế về cây ăn trái, hoa, cây kiểng và nông nghiệp sạch, Bộ Khoa học và Công nghệ sẵn sàng phối hợp với các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp hỗ trợ Đồng Tháp đề xuất triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp.

Bộ khuyến nghị tỉnh nghiên cứu giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, chất lượng cao, thích ứng với biến đổi khí hậu và xâm nhập mặn. Đồng thời, nghiên cứu, ứng dụng công nghệ tiên tiến trong chế biến, bảo quản nông sản và thủy sản; phát triển liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị gắn với doanh nghiệp và thị trường.

Tuy nhiên, để triển khai hiệu quả, rất cần sự chủ động của tỉnh trong việc đề xuất các đề tài nghiên cứu khoa học, công nghệ phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các bộ, ngành liên quan sẵn sàng phối hợp, hỗ trợ tỉnh trong quá trình thực hiện.

Tỉnh dự kiến đưa Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số vào hoạt động từ tháng 6-2026, nhưng đây mới chỉ là bước khởi đầu. Sau khi thành lập, trung tâm cần chủ động đề xuất các bài toán đổi mới sáng tạo nhằm phục vụ giải quyết các vấn đề kinh tế - xã hội của địa phương.

Bộ Khoa học và Công nghệ sẵn sàng hỗ trợ Đồng Tháp kết nối các mạng lưới chuyên gia, viện trường, doanh nghiệp và quỹ đầu tư nhằm hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trên địa bàn tỉnh.

THỨ TRƯỞNG BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ MÔI TRƯỜNG HOÀNG TRUNG:

Đồng Tháp nâng chất nông sản xuất khẩu

Trong bối cảnh mới sau khi hợp nhất địa giới hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, cùng với các chiến lược, chính sách mới của Trung ương, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp cần nghiên cứu xây dựng Chiến lược phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững giai đoạn 2026 - 2030 và các năm tiếp theo, phù hợp với tình hình mới và định hướng chung của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Chính phủ đã ban hành Nghị định số 38 về phân cấp quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Đồng Tháp hiện có khoảng 135.000 ha cây ăn trái; riêng sầu riêng khoảng 32.000 ha, sản lượng khoảng 550.000 tấn, đứng đầu cả nước.

Tuy nhiên, hiện chỉ khoảng 26,3% diện tích sầu riêng được cấp mã số vùng trồng. Nếu không có mã số vùng trồng thì việc xuất khẩu sẽ rất khó khăn.

Do đó, tỉnh tiếp tục triển khai quyết liệt, đồng bộ Nghị định 38. Hiện nay, việc cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói đã được phân cấp toàn bộ cho địa phương, vì vậy, tỉnh cần chủ động tổ chức thực hiện hiệu quả.

Tỉnh cần tập trung thực hiện Nghị quyết 57 và chủ trương của Bộ về xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc đối với nông sản, thủy sản. Đây là yêu cầu rất quan trọng nhằm minh bạch hóa sản phẩm, nâng cao uy tín, chất lượng hàng hóa, đặc biệt phục vụ xuất khẩu.

Bộ đã có hướng dẫn cụ thể, đề nghị tỉnh chỉ đạo ngành chuyên môn phối hợp chặt chẽ với Bộ để triển khai hiệu quả.

Hiện nay, Đồng Tháp là địa phương có tỷ lệ vi phạm liên quan đến chất cấm Cadimi trên sầu riêng xuất khẩu khá cao, chiếm trên 50% tổng số vụ vi phạm của cả nước.

Nếu không xử lý tốt vấn đề này, các thị trường nhập khẩu sẽ áp dụng các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt hơn. Bộ đã trực tiếp làm việc với các địa phương để tìm giải pháp xử lý.

Đề nghị tỉnh tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ để xử lý dứt điểm, bảo đảm uy tín cho ngành hàng sầu riêng Việt Nam, nâng cao năng lực cạnh tranh, chất lượng sản phẩm và đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.

HÀ NAM

(lượt ghi)