NHTW Nhật sẽ tăng lãi suất sau 'hối thúc' của Bộ trưởng tài chính Mỹ?

Thống đốc NHTW Nhật Kazuo Ueda trước áp lực phải tăng lãi suất ngày trong tháng 9

Bộ trưởng Tài chính Mỹ liên tục ‘hối thúc’

“Tôi nắm giữ thông tin mà thị trường chưa biết, và tôi tin rằng chính phủ Nhật Bản cùng BOJ sẽ thực hiện các biện pháp giúp đồng yên mạnh lên”, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent chia sẻ với CNBC trong một cuộc phỏng vấn bên lề hội nghị các nhà lãnh đạo tài chính G20 tại Asheville, Bắc Carolina.

Khi được hỏi liệu điều đó có đồng nghĩa với việc tăng lãi suất hay không, Bessent nói: “Tôi nghĩ thị trường hiện đang phản ánh kỳ vọng đó vào giá cả”.

Trước đó vào Chủ nhật, Bessent cũng nói với Reuters rằng, ông kỳ vọng Thống đốc BOJ Kazuo Ueda sẽ “hành động đúng đắn” về chính sách tiền tệ để ngăn chặn đà giảm giá của đồng yên.

Một quan chức cấp cao của Bộ Tài chính Mỹ tiết lộ với đài truyền hình công cộng NHK của Nhật Bản vào thứ Hai rằng, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bessent đã gặp Thống đốc BOJ Ueda vào Chủ nhật và Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama vào thứ Hai. Trong các cuộc gặp này, ông Bessent đã kêu gọi cần tiếp tục tăng lãi suất và yêu cầu Nhật Bản thể hiện rõ ràng với thị trường về lộ trình đạt được sự bền vững tài khóa.

Đây là lần thứ 3 trong vòng 1 tháng, Bộ trưởng Tài chính Mỹ lên tiếng ‘hối thúc’ BOJ tăng lãi suất. Còn nhớ sau động thái can thiệp chung hiếm hoi giữa Tokyo và Wasshington vào ngày 31/7 để ‘cứu’ đồng yên đã rơi xuống thấp nhất 40 năm là 164 JPY/USD, Bessent cũng đã có những phát biểu tương tự.

Theo các nhà phân tích, việc Bessent liên tục lên tiếng hối thúc BOJ là do các động thái can thiệp gần đây của Tokyo, bao gồm cả lần can thiệp chung với Washington như đã nói trên, cũng chỉ giúp cho đồng yên tăng giá trong một thời gian ngắn, để rồi đồng tiền này lại nhanh chóng quay về với xu hướng giảm.

Hiện đồng yên đang giao dịch sát ngưỡng 160 JPY/USD – ngưỡng tâm lý quan trọng mà nhiều lần Tokyo đã phải ra tay can thiệp khi nó bị xuyên thủng. Tính chung đồng nội tệ của Nhật đã đánh mất hơn một nửa thành quả đã đạt được sau hành động can thiệp chung vào cuối tháng 7. Theo các nhà phân tích, nguyên nhân chủ yếu là do thiếu sự 'chung tay' từ BOJ khiến chênh lệch lãi suất giữa đồng yên và các đồng tiền khác đang khá lớn.

“Để hoạt động can thiệp thực sự thay đổi xu hướng của đồng yên, chúng ta cần thấy một lập trường cứng rắn hơn (thiên về thắt chặt tiền tệ) từ phía BOJ”, Sim Moh Siong - chiến lược gia của ngân hàng OCBC nhận định và nhấn thêm: “Trách nhiệm hành động đang đặt lên vai BOJ”.

Đã sẵn sàng tăng lãi suất?

Những lời kêu gọi liên tục của ông Bessent về việc BOJ tăng lãi suất là một trong những yếu tố khiến thị trường gần như chắc chắn dự báo về khả năng tăng lãi suất vào tháng 9. Mari Iwashita – Chiến lược gia cấp cao về lãi suất tại Nomura Securities cho rằng, mỗi khi Bessent đưa ra bình luận về chính sách tiền tệ của Nhật Bản, BOJ đều thực hiện tăng lãi suất sau đó.

Dường như BOJ cũng đã sẵn sàng cho việc tăng lãi suất. Reuters dẫn lới các nguồn tin quen thuộc cho biết, BOJ dự kiến ​​sẽ tăng lãi suất ngay tại cuộc họp ngày 17-18 tháng 9 và đang cân nhắc mức tăng mạnh hơn so với tốc độ hiện tại (khoảng hai lần mỗi năm) sau kỳ họp đó.

Phát biểu hôm thứ Năm tuần trước (27/8) Phó Thống đốc BOJ Ryozo Himino cho biết, BOJ nên tiếp tục tăng lãi suất, đồng thời nhấn mạnh tác động của việc đồng yên suy yếu đối với lạm phát. “Chúng ta cần chú trọng hơn đến rủi ro giá cả tăng cao so với trước đây”, ông Himino nói và viện dẫn các yếu tố như giá dầu thô tăng do xung đột ở Trung Đông, giá chất bán dẫn tăng do nhu cầu toàn cầu về AI gia tăng, và sự sụt giảm gần đây của đồng yên.

Ông Himino cho rằng việc tăng lãi suất kịp thời sẽ giúp ngăn chặn tình trạng lạm phát leo thang cũng như tránh phải tăng lãi suất đột ngột trong tương lai, qua đó mang lại lợi ích tốt nhất cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng như những người vay thế chấp.

Việc lạm phát tại Tokyo – một chỉ báo quan trọng cho xu hướng lạm phát tại Nhật – nóng hơn dự kiến trong tháng 8 có thể sẽ khiến BOJ thêm quyết tâm với việc tăng lãi suất. “Không có nhiều lý do để BOJ phải chờ đến tháng 10”, Masato Koike - Chuyên gia kinh tế cấp cao tại Viện Sompo Institute Plus nhận định và dự báo BOJ sẽ tăng lãi suất ngay trong tháng tới.

Tuy nhiên theo các nhà phân tích, ngay cả việc BOJ tăng lãi suất trong tháng 9 tới cũng chưa giúp được nhiều cho đồng yên, nếu như cơ quan này không thể hiện một quyết tâm mạnh mẽ hơn trong việc thắt chặt chính sách.

Khảo sát mới đây của Reuters cũng cho thấy 57% số nhà kinh tế được hỏi dự báo BOJ sẽ nâng lãi suất trong tháng 9, tăng rất mạnh so với chỉ 5% trong khảo sát tháng 7.

Thậm chí gần hai phần ba số chuyên gia phân tích (35 trong số 54 người) dự báo lãi suất chính sách sẽ đạt ít nhất 1,5% vào cuối tháng 3 năm sau, sớm hơn 3 tháng so với dự báo trong cuộc thăm dò tháng 7; Khoảng 60% dự đoán lãi suất sẽ đạt ít nhất 1,75% vào cuối quý 3 năm 2027.