Những biển báo giao thông 'lỗi nhịp': Kỳ cuối: Chậm tiến độ cập nhật biển chỉ dẫn, vì sao?

Bài toán phối hợp ngành

Theo báo cáo của Khu Quản lý đường bộ III (Khu QLĐB III, thuộc Cục Đường bộ Việt Nam - Bộ Xây dựng), trên các tuyến quốc lộ (QL) và cao tốc do đơn vị quản lý (Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và TP.Huế), có 324 biển báo cần điều chỉnh thông tin, gồm 257 biển báo trên QL và 67 biển trên cao tốc. Số cột mốc cần điều chỉnh là 455 cột.

Về biển báo chỉ dẫn cấp tỉnh, thành phố, đã điều chỉnh 2 biển bằng nguồn vốn bảo dưỡng thường xuyên (BDTX), hoàn thành từ ngày 01/7/2025. Ngoài ra, 16 biển chỉ dẫn cấp xã, phường (4 biển trên QL1 và 12 biển trên cao tốc CT01) triển khai trong quý III/2025.

Có 306 biển báo các loại khác (gồm 251 biển trên QL1, đường Hồ Chí Minh và 55 biển trên cao tốc) cũng cần điều chỉnh, kế hoạch thực hiện trong quý III/2025 bằng nguồn vốn BDTX và lồng ghép trong các dự án đang triển khai.

Tại Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Khánh Hòa, Gia Lai, Đắk Lắk và Lâm Đồng do Khu QLĐB III quản lý, khối lượng công việc cần điều chỉnh rất lớn. Ông Nguyễn Thanh Bình - Giám đốc Khu QLĐB III thông tin, biển báo chỉ hướng có 223 biển cần điều chỉnh (92 biển trên QL1, 78 biển trên đường Hồ Chí Minh, 53 biển trên đường Trường Sơn Đông), kinh phí ước 1,2 tỷ đồng, dự kiến bổ sung trong các dự án sửa chữa định kỳ giai đoạn 2025 - 2026.

Biển báo cũ tại cầu vượt đường sắt qua Quốc lộ 1 (xã Chân Mây Lăng Cô, TP.Huế) chỉ còn trơ khung, cột

Ngoài ra, 498 cột mốc km trên các tuyến đường cần được cập nhật, gồm: QL1 có 130 cột, đường Hồ Chí Minh 275 cột và đường Trường Sơn Đông 93 cột. Kinh phí ước 140 triệu đồng, dự từ nguồn kinh phí quản lý, BDTX.

Lãnh đạo Khu QLĐB III cho biết, không phải cứ có quyết định sáp nhập là ngay lập tức thay đổi toàn bộ biển báo, cột mốc. Trước hết, các cơ quan, đơn vị được Cục Đường bộ Việt Nam (tại Công văn số 3059/CĐBVN-TCGT ngày 03/7/2025) yêu cầu thực hiện phải làm việc với các cơ quan của tỉnh, thành phố (Sở Xây dựng, Phòng CSGT Công an tỉnh, Ban ATGT tỉnh, UBND cấp xã, phường nếu thấy cần thiết) để lập biên bản thống nhất địa danh mới trên các biển báo, thay địa danh trên biển đang chỉ dẫn đi đến huyện, thị xã, thành phố mà không còn hoặc đã thay đổi tên do sáp nhập cấp tỉnh, xã.

Điều chỉnh chỉ dẫn về khoảng cách phù hợp với địa danh mới. Rà soát các báo hiệu về thay đổi địa danh, chỉ dẫn đến, khoảng cách cần điều chỉnh. Các đơn vị lập thành phương án cho các tuyến, cụ thể về lộ trình, nguồn kinh phí, trách nhiệm thực hiện rồi báo cáo Cục Đường bộ Việt Nam, báo cáo UBND cấp tỉnh để sớm thực hiện. Công tác này nếu làm vội, thiếu đồng bộ, sẽ phát sinh thêm bất cập, sai sót về thông tin địa giới hành chính".

Biển báo cũ trên Quốc lộ 1 bị mất thông tin

Nguồn kinh phí để cập nhập thông tin trên biển báo, cột mốc cũng cần cân nhắc do số lượng nhiều. Việc thay mới đồng loạt đòi hỏi kinh phí không nhỏ, trong khi ngân sách Nhà nước phải ưu tiên cho nhiều nhiệm vụ khác. Bởi vậy, cần tính toán phù hợp, nếu không cần thiết thay mới một số biển chỉ dẫn thì chỉ cần sửa chữa, bổ sung.

Hệ thống QL, cao tốc do nhiều đơn vị quản lý, từ Trung ương đến địa phương. Việc thống nhất phương án điều chỉnh biển chỉ dẫn cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý đường bộ, chính quyền địa phương, Sở ngành và nhà đầu tư/doanh nghiệp. Ngoài ra, thiên tai, bão lũ diễn biến phức tạp những tháng cuối năm 2025 đã tác động không nhỏ đến hạ tầng giao thông và công tác cập nhập thông tin biển chỉ dẫn. Có những thời gian, rất nhiều tuyến đường, điểm giao thông bị hư hỏng nặng nên các đơn vị, lực lượng tập trung khắc phục, sửa chữa...

Khu QLDB III kiến nghị Cục Đường bộ Việt Nam nghiên cứu điều chỉnh Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về báo hiệu đường bộ QCVN41:2024/BGTVT để hướng dẫn lựa chọn địa danh ghi trên cột km, biển chỉ dẫn để các cơ quan, đơn vị có căn cứ thực hiện đúng và bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ.

Những khoảng trễ trong tổ chức thực hiện, nếu không được sớm khắc phục, sẽ làm kéo dài bất cập trên các tuyến giao thông.

Cột mốc đã hư hỏng, mất hết thông tin tại km 957 Quốc lộ 1 (thuộc địa phận TP.Đà Nẵng)

Ưu tiên tuyến huyết mạch, điểm "nóng" giao thông

Trong khi đợi các hướng dẫn, quy chuẩn thống nhất, các Khu QLĐB phối hợp với các tỉnh, thành chủ động rà soát những vị trí cần điều chỉnh biển. Tuy nhiên, việc triển khai thực tế còn phụ thuộc vào quyết định, nguồn lực từ cấp trên.

Để giải quyết vấn đề này, cần có lộ trình cụ thể, ưu tiên điều chỉnh các biển chỉ dẫn tại những vị trí quan trọng như nút giao lớn, cửa ngõ đô thị, đường có lưu lượng xe cao, ưu tiên trên các QL, cao tốc. Cần đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền để người dân, doanh nghiệp nắm rõ tên gọi đơn vị hành chính mới, tránh nhầm lẫn và phải mất nhiều thời gian dừng lại để đọc, hiểu khi tham gia giao thông.

Một giải pháp được nhiều đề xuất trong giai đoạn chuyển tiếp là có thể sử dụng thông tin đồng thời địa danh cũ - mới trên một số biển chỉ dẫn, kèm theo chú thích trên một số địa điểm, tuyến đường. Điều này vừa bảo đảm quy định, vừa giúp người tham gia giao thông dễ nhận diện, thích nghi với sự thay đổi.

Biển báo tại phường Phú Bài, TP.Huế được quảng cáo cho doanh nghiệp, thay vì biển báo về địa danh hành chính

Việc cập nhật biển chỉ dẫn là phần không thể tách rời trong quá trình sắp xếp, sáp nhập nên cần sớm tháo gỡ các vướng mắc về quy chuẩn, kinh phí và sự phối hợp là yêu cầu buộc các cơ quan chức năng thực hiện. Từ đó, hệ thống báo hiệu giao thông đầy đủ, rõ ràng, thống nhất sẽ phục vụ nhu cầu đi lại của người dân, góp phần nâng cao hiệu quả điều hành, xử lý vi phạm, cứu hộ, cứu nạn khi có sự cố xảy ra; góp phần bảo đảm trật tự, ATGT.

Ở những địa phương và đơn vị đã chủ động, sớm thay đổi biển báo chưa phù hợp (như một số địa bàn do Khu QLĐB III quản lý) đã mang lại hiệu quả tích cực nên cần tuyên dương, nhân rộng cách làm này.

Biển báo với thông tin khó hiểu: "ĐƯỜNG VÀO NHÀ ANH TRỖI" và "TAM KỲ 53KM"

Theo báo cáo đến cuối năm 2025, Cục Đường bộ Việt Nam đã hoàn thành bàn giao kết cấu hạ tầng giao thông cho 60 địa phương quản lý theo phân cấp từ ngày 01/7/2025; đang quản lý 2.476km cao tốc và tiếp tục tiếp nhận các tuyến mới đưa vào khai thác. Cục đã xử lý hơn 10.500 biển báo bất cập, sửa chữa 1.025 cụm đèn tín hiệu, xử lý 31 điểm "đen" và 72 điểm tiềm ẩn tai nạn nhằm bảo đảm trật tự, ATGT. Chuyển đổi số tiếp tục là điểm nhấn nổi bật khi đã hoàn thành phổ cập kiến thức số cho toàn bộ cán bộ, đơn giản hóa thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính, đồng bộ dữ liệu kết cấu hạ tầng, mở rộng thu phí không dừng tại sân bay và bãi đỗ xe đô thị.

Công tác của ngành giao thông đạt nhiều kết quả đáng biểu dương, ghi nhận. Bên cạnh đó, công tác bảo đảm về trật tự, ATGT vẫn chưa được trọn vẹn khi rất nhiều tuyến đường ở nhiều địa phương vẫn chưa hoàn thành thay đổi thông tin địa giới hành chính. Hiện cấp huyện, thị xã và thành phố thuộc tỉnh không còn, nên cần có sự thống nhất về địa danh mới nhằm tạo sự thống nhất của các cơ quan, các lực lượng trong quản lý, tổ chức, điều hành giao thông; tạo sự thuận lợi cho người tham gia giao thông, tạo thuận lợi cho phát triển kinh tế xã hội.

HOÀNG QUÂN - CHÍ DŨNG - NGỌC HUY