Những giáo viên nghệ sĩ
Bên cạnh việc giảng dạy, một số giáo viên còn dành thời gian sáng tác thơ ca, vọng cổ. Với họ, nghệ thuật không chỉ là niềm đam mê mà còn là nguồn cảm hứng, góp phần khơi gợi cảm xúc và bồi dưỡng tâm hồn cho học sinh.

Thầy Đặng Quốc Hoàng, giáo viên Trường Trung học cơ sở Thạnh Yên, xã Vĩnh Hòa trong giờ dạy học. Ảnh: BẢO TRÂN
Vợ chồng cùng làm thơ
Trong căn nhà của thầy Đặng Quốc Hoàng, giáo viên Trường Trung học cơ sở Thạnh Yên, xã Vĩnh Hòa có một góc riêng dành cho sách, với nhiều thể loại như thơ ca, tác phẩm văn học. Đây là nơi thầy đọc sách, góp phần nuôi dưỡng niềm đam mê sáng tác hơn 15 năm qua.
Thầy Hoàng làm thơ từ năm 2001, khi còn là sinh viên. Năm 2011, thầy đạt giải ba cuộc thi sáng tác thơ nhân ngày Thơ Việt Nam lần thứ IX do Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Kiên Giang tổ chức. Sau dấu mốc này, thầy duy trì thói quen quan sát, ghi chép và chắt lọc chất liệu từ cuộc sống để đưa vào sáng tác. Cuối tuần hoặc những buổi tối, sau khi hoàn tất công việc, thầy dành thời gian cho sáng tác.
Năm 2019, tập thơ “Gió thổi từ cánh rừng già” của thầy Hoàng được hỗ trợ kinh phí xuất bản. Những sáng tác như “Theo chân người giữ rừng”, “Người thầy bên sông Cái Lớn”, “Cha và cánh đồng”, “Đôi quang gánh và bàn tay mẹ”… thể hiện tình cảm của thầy dành cho con người, quê hương và những điều bình dị trong cuộc sống. Với thầy Hoàng, cảm hứng sáng tác có thể bắt đầu từ một hình ảnh bắt gặp trên đường, một câu chuyện được nghe hoặc khoảnh khắc bất chợt chạm đến cảm xúc.
Niềm đam mê thơ ca cũng hỗ trợ thầy trong việc giảng dạy. “Là giáo viên dạy ngữ văn, tôi có lợi thế khi thường xuyên tiếp xúc với văn chương. Ngược lại, trải nghiệm sáng tác thơ giúp tôi truyền tải bài giảng sinh động hơn. Trong các tiết học về thơ ca hoặc hướng dẫn học sinh tập làm thơ, tôi đôi khi sử dụng chính tác phẩm của mình để minh họa, khuyến khích học sinh mạnh dạn thể hiện cảm xúc và phát huy khả năng sáng tác”, thầy Hoàng nói.
Vợ thầy Hoàng là cô Nguyễn Hạ Thu Sương, giáo viên môn giáo dục công dân dạy cùng trường, cũng là người bạn đọc đồng hành với thầy trong sáng tác. Lúc đầu, cô chưa thực sự ủng hộ với niềm đam mê thơ ca của chồng, nhưng cô dần trở thành người đọc, góp ý từng câu chữ và bắt đầu sáng tác. Năm 2021, cô Sương thử sức với thơ ca và có những tác phẩm đạt giải tại các cuộc thi do Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh tổ chức, trong đó bài thơ “Mùa thu cho con” được nhiều giáo viên chọn đưa vào các đề thi.
“Chúng tôi thường chia sẻ đề tài, ý tưởng, cảm xúc trước cuộc sống; mỗi người tự viết theo cách cảm nhận của mình rồi cùng đọc, góp ý và chỉnh sửa. Với chúng tôi, thơ không chỉ là niềm đam mê mà còn trở thành sợi dây kết nối tinh thần”, cô Sương nói.
Thầy giáo mê sáng tác vọng cổ
Dù giảng dạy môn hóa học, thầy Nguyễn Văn Kiệt, giáo viên Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Hòa Thuận, xã Hòa Thuận vẫn dành nhiều tâm huyết cho nghệ thuật truyền thống, nhất là sáng tác bài ca vọng cổ. Với bút danh Song Nguyễn, thầy hiện là hội viên Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam. Hơn 10 năm sáng tác, thầy có gần 400 tác phẩm gồm thơ, tản văn và bài ca vọng cổ, trong đó có gần 250 bài vọng cổ. Nhiều tác phẩm được nghệ sĩ trong và ngoài tỉnh lựa chọn biểu diễn; một số đài truyền hình, nghệ sĩ đặt thầy sáng tác.

Thầy Nguyễn Văn Kiệt, giáo viên Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Hòa Thuận, xã Hòa Thuận lồng ghép thơ ca, vọng cổ vào bài giảng, giúp giờ học hóa học thêm sinh động. Ảnh: BẢO TRÂN
Tình yêu vọng cổ của thầy Kiệt bắt nguồn từ những buổi theo mẹ sang nhà hàng xóm nghe cải lương khi còn nhỏ. Không qua trường lớp đào tạo chuyên nghiệp về sáng tác, thầy chủ yếu tự học, tìm tòi và rèn luyện. “Những ngày đầu, việc tìm ý tưởng, viết lời, sắp xếp câu chữ sao cho phù hợp với làn điệu vọng cổ không dễ dàng. Sau khi tham gia Phân hội Sân khấu thuộc Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh và trở thành hội viên Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam, tôi có thêm cơ hội học hỏi, được những người đi trước góp ý, chia sẻ kinh nghiệm để hoàn thiện tác phẩm”, thầy Kiệt nói.
Theo thầy Kiệt, một bài ca vọng cổ hay cần có ý tứ rõ ràng, ca từ gần gũi, giàu chất văn học nhưng không cầu kỳ, hoa mỹ, quan trọng là để lại trong lòng người nghe những suy ngẫm. Sinh ra trong gia đình nông dân, lớn lên giữa khung cảnh đồng quê thân thuộc, thầy thường tìm cảm hứng sáng tác từ những điều bình dị quanh mình. Những hình ảnh ấy được thầy đưa vào các bài vọng cổ như “Thớt mù u”, “Đôi đũa tre”, “Cúm núm kêu chiều”, “Bến quê”, “Bếp cà ràng”, “Lu nước mưa”…
Không chỉ gửi tình yêu quê hương vào từng câu ca, thầy Kiệt còn đưa niềm đam mê nghệ thuật vào bài giảng. Bên cạnh các bài thơ gắn với kiến thức hóa học, thỉnh thoảng thầy chọn thơ, tản văn hoặc một đoạn vọng cổ phù hợp để học sinh lắng nghe, cảm nhận.
Trường duy trì câu lạc bộ sáng tác văn học, tạo môi trường để thầy khơi gợi và bồi dưỡng năng khiếu cho học sinh. Từ năm 2018 đến nay, năm nào trường cũng có học sinh tham gia trại sáng tác văn học, nghệ thuật do Trung tâm Hoạt động Thanh thiếu nhi và Khởi nghiệp thanh niên tỉnh tổ chức và đạt giải. Với thầy, khoa học và nghệ thuật tuy khác nhau về cách thể hiện nhưng cùng giúp con người khám phá cuộc sống, một bên tìm lời giải cho những hiện tượng, một bên nuôi dưỡng sự thấu hiểu và sẻ chia.
Nguồn An Giang: https://baoangiang.com.vn/nhung-giao-vien-nghe-si-a502703.html
