Nông nghiệp Phú Thọ: Vượt thiên tai, giữ đà tăng trưởng

Sơ chế rau an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP tại Hợp tác xã rau an toàn Tứ Xã.

Nhìn lại giai đoạn 2020-2025, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt và các chính sách đặc thù thu hút đầu tư, sản xuất nông nghiệp của tỉnh đã có sự dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng an toàn, tập trung và nâng cao giá trị gia tăng. Tốc độ tăng trưởng bình quân toàn ngành ước đạt 3,6%/năm, đây là con số đầy ấn tượng, phản ánh sức bền của nền nông nghiệp Đất Tổ.

Đặc biệt, sau quá trình hợp nhất địa giới hành chính, quy mô sản xuất của Phú Thọ đã vươn lên nhóm dẫn đầu cả nước. Điển hình như cây chè với diện tích và sản lượng đứng top đầu; đàn lợn duy trì quy mô lớn chỉ sau “thủ phủ” Đồng Nai. Hiệu quả kinh tế cũng được cải thiện rõ rệt với giá trị thu nhập bình quân ước đạt 140 triệu đồng/ha đất canh tác.

Cùng với sự tăng trưởng về số lượng, chất lượng nông sản cũng có bước tiến mạnh mẽ thông qua Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP). Đến nay, toàn tỉnh có 609 sản phẩm OCOP đạt tiêu chuẩn từ 3 sao trở lên, tăng gấp nhiều lần so với năm 2020. Nhiều sản phẩm hạng 5 sao đã khẳng định được thương hiệu, không chỉ phục vụ nhu cầu nội địa mà còn đáp ứng tốt các tiêu chuẩn khắt khe để vươn ra thị trường xuất khẩu như chè, gỗ, chuối tiêu hồng và thanh long ruột đỏ.

Song song với đó, diện mạo nông thôn đã có sự thay đổi toàn diện với 84 xã đạt chuẩn nông thôn mới, tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân 0,94%/năm, chất lượng môi trường sống của người dân ngày càng được cải thiện.

Nông dân Chân Mộng được mùa bưởi đặc sản.

Riêng năm 2025, dù phải đối mặt với thiệt hại nặng nề lên tới hơn 1.500 tỷ đồng do thiên tai, ngành nông nghiệp vẫn kiên cường cán đích các mục tiêu quan trọng. Tổng sản lượng lương thực có hạt đạt trên 1,14 triệu tấn, đảm bảo an ninh lương thực tại chỗ. Lĩnh vực lâm nghiệp và thủy sản trở thành “điểm sáng” khi sản lượng gỗ khai thác đạt kỷ lục 1,66 triệu m3 và sản lượng thủy sản đạt gần 84 nghìn tấn. Đặc biệt, công tác chuyển đổi số đã để lại dấu ấn đậm nét với việc đồng bộ 100% dữ liệu đất đai lên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia, tạo tiền đề cho quản lý tài nguyên minh bạch và hiệu quả.

Sản xuất chè nguyên liệu xuất khẩu tại xã Minh Đài mang lại việc làm và thu nhập ổn định cho người dân.

Sức sống của nông nghiệp Đất Tổ không chỉ nằm ở những con số tăng trưởng vĩ mô mà còn hiện hữu rõ nét qua bản lĩnh vượt khó của từng địa phương, tiêu biểu như xã Chí Đám. Dù chịu ảnh hưởng trực tiếp từ thiên tai khiến diện tích lúa bị ngập, ngô bị đổ gãy và cây bưởi chịu ảnh hưởng nặng nề, song tinh thần “vượt bão” đã được cụ thể hóa bằng những hành động quyết liệt để khôi phục sản xuất. Tại “thủ phủ” bưởi này, trên 543ha bưởi được người dân kiên trì thâm canh, trong đó trên 303ha đã được cấp mã số vùng trồng phục vụ nội tiêu và xuất khẩu.

Sự chuyển mình còn đến từ tư duy làm kinh tế mới khi xã chủ động chuyển đổi 54,5ha đất sang mô hình lúa kết hợp nuôi trồng thủy sản, đồng thời nỗ lực xây dựng các cánh đồng mẫu lớn chất lượng cao như mô hình lúa TBR97 tại khu Phượng Hùng... Những mảnh ghép thực tế từ cơ sở như Chí Đám đã minh chứng cho một nền nông nghiệp không chỉ biết tự vệ trước thiên tai mà còn chủ động tìm hướng đi mới, góp phần giữ vững đà tăng trưởng chung cho nông nghiệp toàn tỉnh.

Mô hình cánh đồng mẫu lớn tại xã Phùng Nguyên.

Bước sang năm 2026, năm đầu tiên thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Phú Thọ xác định đây là thời điểm bản lề để tạo ra sự bứt phá mới. Ngành Nông nghiệp đặt mục tiêu tăng trưởng giá trị gia tăng đạt 3,5%, đồng thời tập trung nâng cao chất lượng môi trường sống và đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới theo bộ tiêu chí mới. Tỉnh kiên trì mục tiêu phát triển kinh tế gắn liền với bảo vệ môi trường, phấn đấu giải quyết dứt điểm các cơ sở gây ô nhiễm nghiêm trọng và nâng cao tỷ lệ thu gom rác thải sinh hoạt nông thôn.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, trong thời gian tới, tỉnh tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp chiến lược, trọng tâm là chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng “xanh hóa” và kinh tế tuần hoàn. Nông nghiệp Phú Thọ không chạy theo sản lượng đơn thuần mà tập trung vào giá trị gia tăng, ưu tiên phát triển sản xuất gắn với dịch vụ và du lịch sinh thái.

Việc liên kết vùng, đặc biệt là với vùng Thủ đô, sẽ được đẩy mạnh để mở rộng thị trường tiêu thụ và hình thành các chuỗi giá trị bền vững. Đồng thời, công cuộc chuyển đổi số sẽ tiếp tục là động lực then chốt để xây dựng nền nông nghiệp số thông minh, nâng cao năng lực ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng tới nhiệm kỳ mới hiệu quả hơn.

Lê Hoàng