NSƯT Thành Lộc: 'Sự thuần Việt thấm vào chúng tôi là từ dòng kịch NSND Kim Cương'

Ngày 5-2, Sở VH&TT TP.HCM phối hợp với Hội Sân khấu TP.HCM tổ chức tọa đàm "Kỳ nữ Kim Cương với thoại kịch miền Nam" tại Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang.

NSND Thanh Thúy, Phó giám đốc Sở VH&TT TP.HCM; bà Đinh Thị Thanh Thủy, Phó trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy cùng các nghệ sĩ chúc mừng NSND Kim Cương.

Sức hút của đoàn kịch Kim Cương nằm ở sự thuần Việt

Là nghệ sĩ cộng tác lâu năm với NSND Kim Cương, NSƯT Thành Lộc cho biết qua những tâm sự của NSND Kim Cương, anh nhận thấy trăn trở lớn của sân khấu Sài Gòn trước năm 1975 là làm sao để nghệ thuật Việt Nam không bị tha hóa, không hòa tan trong làn sóng tiếp nhận mạnh mẽ văn hóa phương Tây.

Chính nỗi lo chung của NSND Bảy Nam, NSND Năm Châu và nhiều soạn giả sân khấu thời bấy giờ đã trở thành một trong những động lực quan trọng dẫn đến sự ra đời của Đoàn kịch Kim Cương- theo lời NSND Kim Cương, nhằm tiếp thu tinh hoa thế giới nhưng vẫn gìn giữ bản sắc Việt.

NSƯT Thành Lộc nhận định đoàn kịch Kim Cương là một trong số ít những đơn vị kiên trì theo đuổi kịch thuần Việt, đồng thời là đoàn kịch hoạt động trực tiếp trên sân khấu, biểu diễn bán vé.

“Sức hút của Đoàn kịch Kim Cương nằm ở sự thuần Việt trong từng tác phẩm” - NSƯT Thành Lộc nhấn mạnh.

Theo NSƯT Thành Lộc, dù đi Tây học và chịu ảnh hưởng sâu sắc từ văn hóa phương Tây, NSND Kim Cương vẫn luôn kiên định tôn vinh giá trị thuần Việt trong sáng tác và biểu diễn. Chính sự nhất quán ấy đã tạo nên dấu ấn riêng và ảnh hưởng sâu rộng đến nhiều thế hệ nghệ sĩ.

"Tôi thích làm đề tài lịch sử, và dù thủ pháp có hiện đại đến đâu, cái hồn Việt vẫn phải được giữ lại. Tôi tin rằng, cái hồn Việt ấy đã thấm vào thế hệ trẻ chúng tôi, phần nhiều là từ dòng kịch Kim Cương.

Dù muốn hay không, ảnh hưởng ấy vẫn còn đó. Và nhân đây, tôi chỉ muốn nói với NSND Kim Cương rằng ‘chị đừng lo bản sắc Việt mai này không còn. Nó vẫn còn, bởi nó đã nằm trong máu của chúng em’" - NSƯT Thành Lộc bày tỏ.

Nam nghệ sĩ cũng nhận định, hình ảnh người mẹ trên sân khấu miền Nam đến nay vẫn chịu ảnh hưởng sâu đậm từ má Bảy Nam và NSND Kim Cương. Ngay cả khi vào vai ông Tư trong Dạ cổ hoài lang, anh vẫn chịu tác động rõ nét từ lối diễn giàu cảm xúc, giọng nói tròn vành, thuần Việt và đầy sức lay động của các bậc tiền bối.

Theo NSƯT Thành Lộc, chính dòng chảy nghệ thuật ấy đã tạo nên sức sống bền bỉ cho những tác phẩm kinh điển như Lá sầu riêng, nơi từng câu thoại vẫn còn in sâu trong ký ức khán giả, minh chứng cho ảnh hưởng lâu dài của kịch Kim Cương đối với sân khấu Việt Nam.

Người nghệ sĩ với di sản lớn

Tại tọa đàm, TS Lê Hồng Phước, Trưởng khoa Ngữ văn Pháp, Trường ĐH KHXH&NV, nhìn nhận kịch nói Kim Cương như một di sản, có thể gọi là "di sản Kim Cương" hoặc "di sản kịch nói Kim Cương".

Theo ông, di sản này thể hiện trên nhiều phương diện, trước hết là “di sản diễn xuất”, kế đến là "ký ức tập thể". Dù đoàn kịch Kim Cương đã ngưng hoạt động từ lâu, nhưng chỉ cần nhắc đến tên Kim Cương, nhiều thế hệ khán giả vẫn nhớ và nhận diện, cho thấy sức sống bền bỉ của một ký ức văn hóa chung.

Bên cạnh đó, kịch Kim Cương còn để lại di sản đạo lý, đặc biệt là đạo lý gia đình. Khán giả đến với kịch không nhằm phân định thiện – ác, mà để lắng lại, soi chiếu bản thân và suy ngẫm về vị trí của mình trong dòng chảy đạo lý dân tộc.

NSND Kim Cương diễn đoạn cuối vở "Lá sầu riêng" cùng nghệ sĩ Hữu Châu, Trương Hạ, Trang Tuyền trong tọa đàm

TS Lê Hồng Phước cũng nhấn mạnh, ngoài bốn vai trò quen thuộc, nghệ sĩ, đạo diễn, soạn giả, nhà quản lý, NSND Kim Cương ngày nay còn được trân trọng ở vai trò người làm thiện nguyện. Hoạt động thiện nguyện của bà mang tính sẻ chia chân thành, không ban phát, đặc biệt hướng đến các nghệ sĩ có hoàn cảnh khó khăn. Dù ở vai trò nào, bà cũng xây dựng “ngôi nhà” của mình bằng sự cẩn trọng và tâm huyết.

Chia sẻ tại tọa đàm, bác sĩ Trần Thanh Nhã, người từng nhận học bổng mang tên NSND Bảy Nam, cho biết, bên cạnh gia tài nghệ thuật, NSND Kim Cương còn để lại một gia tài thiện nguyện lớn lao và bền bỉ.

Bác sĩ Trần Thanh Nhã bày tỏ lòng biết ơn với NSND Kim Cương

Anh xúc động nhắc đến chương trình học bổng khuyến học dành cho con em nghệ sĩ hiếu học, được trao hằng năm, không chỉ hỗ trợ vật chất mà còn tiếp thêm động lực tri thức cho các em.

Bản thân anh từng nhận học bổng suốt nhiều năm, từ bậc THCS đến THPT. Những "bàn đạp" quý giá ấy đã giúp anh bước vào đại học, trở thành bác sĩ và hoàn thành chương trình sau đại học.

Theo anh, các suất học bổng của NSND Kim Cương không chỉ mang giá trị vật chất, mà còn là nguồn vốn tri thức, góp phần thay đổi cuộc sống và tương lai của thế hệ con em nghệ sĩ.

NSND Kim Cương cùng con trai và gia đình

THĂNG BÌNH