Nuôi con bằng sữa mẹ đúng cách
'Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho sức khỏe của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ'. Thông điệp này hầu như mọi 'bà mẹ bỉm sữa' đều thuộc nằm lòng. Những phụ nữ đang trong giai đoạn nuôi con bằng sữa mẹ đều mong muốn con hấp thu được tối đa dưỡng chất từ sữa mẹ để có sức đề kháng tốt nhất cho quá trình phát triển.
Dù vậy, có không ít phụ nữ đang trong giai đoạn cho con bú, nhất là giai đoạn trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dưới 6 tháng tuổi tỏ ra bối rối, lo lắng vì không biết bản thân đã cho con bú đúng cách chưa; hay mặc dù mẹ đã tẩm bổ với mong muốn có được nguồn sữa tốt nhất cho con nhưng con thì chậm lớn mà mẹ lại ngày càng “phát tướng”. Hiểu đúng về sữa mẹ và cho con bú đúng cách chính là “chìa khóa” giúp trẻ phát triển một cách tốt nhất trong giai đoạn đầu đời.
Hiểu đúng về sữa mẹ
Hiểu rằng sữa mẹ rất quan trọng cho sự phát triển của con, chị L.T.P. (ở phường Trảng Dài) quyết định nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời. Sau sinh, chị P. ăn đa dạng các món ăn để bản thân có đầy đủ chất dinh dưỡng. Chị P. cũng thường được người nhà cho ăn các món “lợi sữa” với hy vọng có nhiều sữa cho con bú. Quả thật, những ngày đầu, “sữa về” thường xuyên, bầu ngực căng tràn sữa nhưng chị rất khó khăn mỗi khi cho con bú. Thời gian ngồi cho con bú lâu khiến chị đau lưng, mệt mỏi…

Cần cho con bú đủ 3 giai đoạn sữa để trẻ hấp thu được đầy đủ dưỡng chất. Ảnh minh họa AI
Cũng như chị P., chị N.M.S. (ở phường Trảng Bom) cũng nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn suốt 6 tháng đầu đời. Vấn đề mà chị S. gặp phải là tình trạng cân nặng của con bởi bé chậm tăng cân so với chuẩn. Chị S. cho rằng nguyên nhân là do sữa của chị “nóng” nên con không “xổ sữa” mà chậm lớn hơn các bé khác.
Những trường hợp như chị P., chị S. không phải là hiếm gặp, nhất là đối với những phụ nữ lần đầu làm mẹ, lại chưa được hướng dẫn về việc nuôi con bằng sữa mẹ đúng cách. Thực tế, nguồn dinh dưỡng trong sữa mẹ hoàn toàn không giống nhau ở các thời điểm trong cùng một cữ bú.
Theo Thạc sĩ - bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Ngọc Phương, Phó Trưởng khoa Phụ sản, Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai, mỗi cữ bú của trẻ được chia làm 3 giai đoạn rõ rệt với những giá trị dinh dưỡng và đặc tính sữa mẹ hoàn toàn khác nhau. Giai đoạn sữa đầu bữa, hay còn gọi là sữa đầu cữ, xuất hiện trong khoảng vài phút đầu tiên khi trẻ bắt đầu bú sữa. Dòng sữa này thường có màu trắng trong, chứa lượng nước dồi dào, đường lactose và các kháng thể quan trọng, đóng vai trò chủ đạo trong việc giúp trẻ giải khát, kích thích vị giác và đánh thức hệ tiêu hóa của trẻ bắt đầu khởi động.
Tiếp ngay sau đó là giai đoạn sữa giữa bữa. Lúc này, dòng sữa có sự chuyển dịch về màu sắc sang trắng đục do lượng protein, vitamin và khoáng chất bắt đầu tăng lên đậm đặc hơn, trở thành nguồn dưỡng chất thiết yếu củng cố hệ miễn dịch cho trẻ.
Giai đoạn sữa cuối bữa là giai đoạn quan trọng nhất cho cân nặng của trẻ. Dòng sữa tiết ra sau cùng này sở hữu độ đặc cao nhất, cực kỳ giàu năng lượng và có hàm lượng chất béo cao gấp nhiều lần so với lớp sữa đầu. Chính sữa cuối bữa là yếu tố cốt lõi quyết định giúp trẻ có cảm giác no lâu, dễ dàng đi vào giấc ngủ ngon và tăng trưởng cân nặng một cách đều đặn.
Cho trẻ bú đúng cách để tối ưu hóa nguồn dưỡng chất
Để đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng cho sự phát triển tối ưu của trẻ, trẻ cần tiếp nhận nguồn sữa mẹ ở cả 3 giai đoạn để nhận được trọn vẹn giá trị dinh dưỡng. Muốn làm được điều này, các bà mẹ cho con bú cần đặc biệt lưu ý đến kỹ thuật bế và cho con ngậm bắt vú.
Trước tiên, vì thời gian mỗi cữ bú của trẻ kéo dài nên người mẹ cần chọn ngồi hoặc nằm ở tư thế thoải mái nhất, giữ cho đầu, vai và hông của trẻ nằm trên một đường thẳng, bụng trẻ áp sát vào bụng mẹ và mặt trẻ hướng trực diện vào bầu vú. Khi thấy trẻ há miệng rộng, mẹ cần nhanh chóng đưa trẻ vào vú để trẻ ngậm sâu không chỉ núm vú mà phải bao trọn phần lớn quầng vú, sao cho cằm trẻ chạm vào bầu vú và môi dưới lật hẳn ra ngoài. Khi ngậm bắt vú đúng kỹ thuật, người mẹ sẽ hoàn toàn không cảm thấy đau rát đầu vú và có thể nghe thấy tiếng con nuốt sữa đều đặn theo từng nhịp.
Đặc biệt, phải để trẻ bú hết hoàn toàn một bên vú rồi mới chuyển sang bên còn lại. Việc cho bú trọn vẹn một bên ngực giúp bảo tồn nguyên vẹn lượng sữa cuối chứa nhiều chất béo và năng lượng, vốn là "chìa khóa" cho sự phát triển thể chất và tăng cân của trẻ. Bên cạnh đó, các mẹ nên duy trì cho con bú theo nhu cầu tự nhiên của cơ thể trẻ thay vì cứng nhắc ép buộc theo giờ giấc.











