Ông Trump kêu gọi ông Putin, ông Zelensky đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột
Ông Trump cũng đưa ra nhận định về mức độ sẵn sàng đàm phán của hai nhà lãnh đạo Nga và Ukraine.
Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa lên tiếng kêu gọi những người đồng cấp Nga và Ukraine đạt được thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc xung đột tại Ukraine.
"Tất cả những gì tôi biết là ông Zelensky và ông Putin cần ngồi lại với nhau và chấm dứt cuộc chiến nực cười đó", ông Trump phát biểu với các phóng viên vào ngày 12/10 khi rời Nhà Trắng để đến Ohio.
"Trong tháng này, họ đã mất 32.000 người trong cuộc chiến đó, và điều đó thật vô lý. Vì vậy, họ phải ngồi lại và giải quyết dứt điểm vấn đề này", Tổng thống Mỹ nói thêm.
Ông Trump khẳng định, một thỏa thuận ngừng bắn về năng lượng giữa Kiev và Moscow đang có hiệu lực, bất chấp việc chưa có xác nhận từ bất kỳ bên nào.
"Họ đã đồng ý. Các vị biết tại sao không? Vì tôi đã nói 'Các ông đồng ý đi' – đó là lý do. Họ đồng ý vì tôi nói rằng họ đồng ý, và vấn đề đó cần phải được giải quyết", ông Trump đáp khi được hỏi liệu hai bên có đồng ý với thỏa thuận ngừng bắn mà ông công bố vào ngày 11/10 hay không.
"Tôi nghĩ cả hai đều ủng hộ. Tôi nghĩ họ muốn đạt được thỏa thuận nhưng chưa biết làm cách nào. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ khiến họ đạt được thỏa thuận đó", ông nói thêm.
Tổng thống Mỹ cũng đưa ra nhận định về mức độ sẵn sàng đàm phán của hai nhà lãnh đạo, cho rằng ông Putin quan tâm đến việc đạt được thỏa thuận hơn so với ông Zelensky.
"Thực ra, tôi nghĩ ông Putin muốn đạt được thỏa thuận hơn ông Zelensky", ông Trump nói.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: White House
Trước đó, vào ngày 11/10, ông Trump đã thông báo trên mạng xã hội rằng cả hai bên đều đã đồng ý về một thỏa thuận ngừng bắn liên quan đến năng lượng, có hiệu lực ngay lập tức.
Moscow vẫn chưa xác nhận thông báo này, trong khi ông Zelensky được cho là đã nói với trang Axios rằng đề xuất đó là "tin tức mới mẻ đối với tôi".
Trong quá khứ, nhà lãnh đạo Mỹ từng tuyên bố các bên đã đồng ý ngừng tấn công vào các cơ sở năng lượng – gần đây nhất là vào ngày 14/9 – nhưng sau đó Nga vẫn tiếp tục các cuộc tấn công, dập tắt mọi hy vọng về một thỏa thuận ngừng bắn lâu dài.
Trong ngày 12/10, ông Zelensky cho biết Ukraine sẵn sàng ngừng tấn công các cơ sở lọc dầu của Nga nếu Moscow đồng ý chấm dứt các cuộc tấn công vào hệ thống năng lượng của Ukraine, trong bối cảnh các quan chức trên khắp châu Âu đang tìm kiếm sự làm rõ về thỏa thuận ngừng bắn này.
Chỉ vài giờ sau thông báo của ông Trump, máy bay không người lái (UAV/drone) của Nga đã tấn công một nhà máy điện ở Kiev và các cơ sở năng lượng tại thành phố Kharkiv, gây thêm sự hoang mang về tình hình thực tế.
"Nếu Nga muốn chúng tôi ngừng các cuộc tấn công tầm xa vào các nhà máy lọc dầu và hoạt động xuất khẩu dầu của họ, thì Nga phải chấm dứt các cuộc tấn công vào hệ thống năng lượng và cơ sở hạ tầng thiết yếu của chúng tôi", ông Zelensky phát biểu qua liên kết video tại Diễn đàn An ninh Warsaw vào ngày 12/10.
Ông Trump cũng lên tiếng bảo vệ thỏa thuận cho phép Nga xuất khẩu dầu diesel – thỏa thuận mà ông đã công bố lần đầu sau cuộc điện đàm với ông Putin vào ngày 9/10. Ông lập luận rằng châu Âu vẫn tiếp tục mua năng lượng của Nga bất chấp cuộc giao tranh.
Theo trang RFE/RL, mặc dù một số quốc gia châu Âu vẫn mua năng lượng từ Nga, nhưng lượng nhập khẩu khí đốt tự nhiên và dầu thô đã giảm mạnh khi châu lục này dần giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung từ gã khổng lồ Á-Âu.
Ông Trump cho biết, theo thỏa thuận này, Mỹ sẽ ngay lập tức nhập khẩu 300.000 tấn dầu diesel của Nga, và dự kiến sẽ nhập thêm hàng triệu tấn nữa trong thời gian tới.
Là một phần của động thái trên, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã ban hành Giấy phép Chung số 135, cho phép thực hiện các giao dịch liên quan đến dầu diesel của Nga – bao gồm cả việc nhập khẩu vào Mỹ – cho đến ngày 7/4/2027.
Chính quyền đã giới thiệu thỏa thuận này như một biện pháp ứng phó với tình trạng giá nhiên liệu tăng cao trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào ngày 3/11.
Tuy nhiên, động thái này đã vấp phải làn sóng chỉ trích từ các nghị sĩ Đảng Dân chủ và thậm chí cả một số quan chức Đảng Cộng hòa; họ cảnh báo rằng điều này sẽ tiếp thêm động lực để Nga tiếp tục cuộc chiến tại Ukraine.
Ông Trump bác bỏ ý kiến của các nghị sĩ Cộng hòa chỉ trích thỏa thuận này, cho rằng họ "không thực sự nghiêm túc".
Minh Đức (Theo Anadolu, RFE/RL)



