PGS.TS Bùi Hoài Sơn: Vấn nạn ma túy trong showbiz không còn là chuyện cá nhân đơn lẻ

Những cú trượt dài vì ma túy trong showbiz Việt

Ngày 20/5, Công an TP.HCM thông tin đã khởi tố, tạm giam 71 bị can trong một đường dây ma túy lớn trên địa bàn thành phố. Trong số này có ca sĩ Long Nhật và ca sĩ Sơn Ngọc Minh - cựu thành viên nhóm V.Music.

Các bị can bị điều tra về các hành vi gồm "mua bán trái phép chất ma túy", "tàng trữ trái phép chất ma túy" và "tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy".

Theo cơ quan điều tra, vụ án đang tiếp tục được mở rộng để làm rõ vai trò của các cá nhân liên quan.

Bị can Long Nhật. (Ảnh: Công an TP.HCM).

Trước đó, ngày 16/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hải Phòng đã ra Quyết định khởi tố bị can, đồng thời áp dụng biện pháp ngăn chặn Tạm giam đối với Lê Ánh Nhật (ca sĩ Miu Lê) về hành vi: "Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy".

Dù kết quả điều tra cuối cùng còn chờ cơ quan chức năng công bố, song những thông tin dồn dập liên quan các nghệ sĩ tiếp tục khiến dư luận đặt câu hỏi về "vùng tối" đã tồn tại nhiều năm trong showbiz Việt.

Bởi đây không phải lần đầu giới giải trí chứng kiến những cái tên quen thuộc vướng vòng lao lý vì ma túy.

Cách đây gần 1 năm, vào tháng 7/2025, Vũ Xuân Bình (rapper Bình Gold) bị bắt giữ để điều tra hành vi cướp tài sản. Qua kiểm tra, Bình được xác định dương tính với chất ma túy. Trước đó, cảnh sát giao thông đã dừng xe anh và phát hiện dương tính với cần sa và ketamin khi đang lái xe.

Tháng 6/2025, nhà thiết kế Nguyễn Công Trí - người được mệnh danh là "phù thủy thời trang Việt Nam" bị bắt liên quan đến đường dây ma túy và sử dụng trái phép chất ma túy tại nhà riêng, khiến dư luận sửng sốt.

Năm 2024, showbiz Việt tiếp tục dậy sóng khi ca sĩ Chu Bin bị phát hiện sử dụng ma túy cùng nhiều người khác tại một căn nhà ở TP.HCM. Cùng thời điểm, người mẫu Nhikolai Đinh bị bắt để điều tra hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy sau khi cơ quan chức năng phát hiện nhiều gói ma túy và kết quả test nhanh dương tính.

Đến cuối năm 2024, ca sĩ Chi Dân cùng người mẫu, diễn viên Andrea Aybar bị khởi tố về tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Riêng Andrea Aybar bị điều tra thêm hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy.

Năm 2022, diễn viên hài Hữu Tín bị phát hiện sử dụng ma túy tại căn hộ chung cư ở TP.HCM. Một năm sau, nam diễn viên nhận mức án 7 năm 6 tháng tù vì tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Một trong những vụ việc gây chấn động nhất là trường hợp ca sĩ Châu Việt Cường. Nam ca sĩ bị tuyên phạt 13 năm tù giam vì giết người trong cơn ảo giác do dùng ma túy năm 2019.

Ca sĩ Miu Lê. (Ảnh: FBNV).

Diễn viên Đức Hiệp (tức Hiệp "Gà") cũng gần như đánh mất sự nghiệp vì bê bối nghiện ngập. Anh từng đầu quân cho Nhà hát Tuổi trẻ, được trao giải trong Gala cười của 2 năm (2004, 2005).

Tuy nhiên, giữa lúc tên tuổi đang lên, Hiệp "Gà" sa vào tệ nạn. Năm 2007, nam diễn viên bị bắt vì tội tàng trữ ma túy, nhận bản án 2 năm tù.

Hết thời hạn thi hành án, Hiệp "Gà" trở về cuộc sống đời thường, vẫn tiếp tục hoạt động nghệ thuật nhưng không còn xuất hiện nhiều trên sóng truyền hình hay những chương trình lớn như trước đây.

Tại các buổi họp báo thường kỳ quý, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VH,TT&DL) nhiều lần đề cập vấn đề xử lý đối với nghệ sĩ vi phạm chuẩn mực đạo đức, pháp luật.

Tại họp báo thường kỳ quý II/2025 của Bộ VH,TT&DL, ông Trần Hướng Dương, Phó cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn cho rằng, Bộ VH,TT&DL xây dựng Bộ quy tắc ứng xử đối với nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật đã dựa trên các quy định của pháp luật.

Nghệ sĩ cũng là công dân, một khi đã vi phạm pháp luật phải xử lý theo đúng quy định, không có ngoại lệ.

"Quan điểm của Bộ và Cục Nghệ thuật biểu diễn là ai vi phạm pháp luật đều phải xử nghiêm, xử đúng quy định. Không có vùng cấm, không có ngoại lệ, từ vi phạm giao thông đến những hành vi nghiêm trọng hơn.

Đối với nghệ sĩ, họ càng phải nâng cao ý thức hơn nữa. Nghệ sĩ có khán giả, có người hâm mộ. Nếu không còn công chúng, họ cũng không thể gọi là nghệ sĩ. Khi đánh mất niềm tin của khán giả, thì chính nghệ sĩ cũng đánh mất giá trị và chỗ đứng của mình", ông Dương nhấn mạnh.

Văn hóa phát triển bền vững dựa trên niềm tin, chuẩn mực và trách nhiệm xã hội

Bày tỏ quan điểm về thực trạng liên tiếp xảy ra vụ việc nghệ sĩ liên quan chất cấm, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên Chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Đại biểu Quốc hội TP Hà Nội cho rằng cần nhìn nhận công bằng là phần lớn nghệ sĩ vẫn lao động nghiêm túc và đóng góp tích cực cho đời sống văn hóa.

PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên Chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, Đại biểu Quốc hội TP Hà Nội.

Tuy nhiên, khi các vụ việc kể trên cho thấy tín hiệu đáng báo động. Ông Bùi Hoài Sơn cho rằng, những vụ việc liên quan đến Long Nhật, Sơn Ngọc Minh, Miu Lê... không chỉ dừng lại ở một vài cá nhân, mà ảnh hưởng đến niềm tin của công chúng đối với cả môi trường văn hóa, nghệ thuật.

"Xã hội không chỉ đòi hỏi nghệ sĩ có tài năng, mà còn đòi hỏi họ có nhân cách, trách nhiệm và ý thức nêu gương. Nói cách khác, đây không chỉ là câu chuyện của pháp luật, còn là câu chuyện của văn hóa.

Văn hóa muốn phát triển bền vững, không thể chỉ dựa vào tài năng, doanh thu, lượt xem, lượng người hâm mộ hay sức nóng truyền thông. Nó phải dựa trên nền tảng của niềm tin, chuẩn mực và trách nhiệm xã hội.

Một sản phẩm văn hóa có thể thành công về mặt thị trường, nhưng nếu người tạo ra hoặc đại diện cho sản phẩm ấy liên tục gắn với tai tiếng, vi phạm đạo đức, pháp luật, giá trị của sản phẩm cũng bị tổn thương.

Một nền giải trí lành mạnh không thể được xây dựng trên sự dễ dãi với những hành vi hủy hoại con người, làm tổn thương niềm tin công chúng và gieo vào giới trẻ những hình mẫu sai lệch", PGS.TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.

Từ những sự việc nghệ sĩ liên quan đến chất cấm trong nhiều năm qua, PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng trách nhiệm không chỉ thuộc về nghệ sĩ mà còn nằm ở cả hệ sinh thái giải trí gồm nhà sản xuất, nhãn hàng, nền tảng truyền thông và cộng đồng người hâm mộ.

Theo đó, nhà sản xuất không nên chỉ xem nghệ sĩ như công cụ tạo doanh thu hay thu hút khán giả. Tương tự, các nhãn hàng cũng cần cân nhắc yếu tố đạo đức, thay vì chỉ nhìn vào giá trị thương mại của người nổi tiếng.

Với truyền thông và các nền tảng số, việc khai thác bê bối để câu kéo sự chú ý hoặc góp phần "tẩy trắng" hình ảnh cho người vi phạm khi chưa thực sự chịu trách nhiệm là điều cần tránh.

Ngoài các chế tài pháp luật hiện hành, PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, cần có cơ chế nghề nghiệp rõ ràng hơn đối với nghệ sĩ liên quan ma túy, bạo lực hoặc các hành vi trái chuẩn mực xã hội. Chẳng hạn, có thể hạn chế sự xuất hiện của nghệ sĩ vi phạm trong các chương trình dành cho thanh thiếu niên, sự kiện cộng đồng hay hoạt động có ảnh hưởng trực tiếp tới giới trẻ.

Ngoài ra, cần xây dựng cơ chế đánh giá trách nhiệm hình ảnh đối với người nổi tiếng có sức ảnh hưởng lớn. Các hợp đồng giữa nghệ sĩ với nhà sản xuất, nhãn hàng hay nền tảng phát hành nên bổ sung điều khoản đạo đức nghề nghiệp. Trong trường hợp nghệ sĩ vi phạm nghiêm trọng, cần có cơ chế tạm dừng hợp tác, chấm dứt hợp đồng hoặc yêu cầu bồi thường phù hợp.

Ông cũng cho rằng các hội nghề nghiệp cần có tiếng nói mạnh mẽ hơn, không chỉ trong việc tôn vinh nghệ sĩ mà còn ở vai trò cảnh báo, khuyến nghị hoặc đề xuất hạn chế hoạt động nghề nghiệp trong một khoảng thời gian nhất định đối với người vi phạm.

"Điều quan trọng nhất là xây dựng văn hóa trách nhiệm. Nghệ sĩ phải hiểu rằng tài năng cho họ ánh sáng, nhưng nhân cách mới giúp họ đi đường dài.

Công chúng, đặc biệt là người trẻ, cần được giáo dục để biết yêu mến nghệ sĩ một cách tỉnh táo: hâm mộ tài năng nhưng không thần tượng mù quáng, bao dung với lỗi lầm nhưng không dễ dãi với sai phạm, cho cơ hội sửa chữa nhưng không cổ vũ sự tẩy trắng".