Phần Lan và Thụy Điển lần đầu cùng xuất kích đối phó máy bay quân sự Nga

Ngày 24/9, các máy bay chiến đấu của Phần Lan và Thụy Điển đã cùng nhau xuất kích lần đầu tiên để đánh chặn máy bay quân sự Nga trên Vịnh Phần Lan. Ảnh: Getty.

Các tiêm kích Phần Lan và Thụy Điển hôm 24/9 lần đầu tiên cùng xuất kích để đánh chặn một biên đội máy bay quân sự Nga bay qua vùng trời quốc tế trên Vịnh Phần Lan, đánh dấu bước tiến đáng chú ý trong hợp tác phòng thủ giữa hai quốc gia Bắc Âu trong bối cảnh căng thẳng với Moscow gia tăng.

Chiến dịch diễn ra chỉ một ngày trước khi Tổng thống Nga Vladimir Putin bác bỏ những cảnh báo của châu Âu về nguy cơ từ Moscow trong khu vực, đồng thời chế giễu Bộ trưởng Quốc phòng mới của Estonia liên quan đến những chuẩn bị của nước này trước khả năng Nga tấn công.

Theo Lực lượng Vũ trang Thụy Điển, các tiêm kích F/A-18 Hornet của Phần Lan và JAS 39 Gripen của Thụy Điển được lệnh xuất kích sau khi phát hiện máy bay Nga hoạt động trong không phận quốc tế.

Biên đội Nga gồm một máy bay vận tải Tu-134, tiêm kích đánh chặn MiG-31 có khả năng bay ở độ cao lớn với tốc độ siêu thanh và được thiết kế để phát hiện, đối phó các mối đe dọa tầm xa, cùng các tiêm kích đa nhiệm Su-30 có khả năng thực hiện cả nhiệm vụ không đối không và không đối đất.

“Đây là cách hợp tác chặt chẽ được thể hiện trên thực tế”, Thiếu tướng Jonas Wikman, Tư lệnh Không quân Thụy Điển, nói trong tuyên bố sau chiến dịch phối hợp.

“Được xây dựng qua nhiều năm dựa trên lòng tin và những mối quan hệ cá nhân vững chắc, giờ đây chúng tôi có thể phối hợp hoạt động liền mạch với nhau - giữa các lực lượng không quân, giữa các quốc gia và giữa các đồng minh.”

Lo ngại về hoạt động quân sự của Nga dọc sườn phía đông NATO gia tăng sau một loạt vụ xâm phạm không phận trong khu vực.

Các sự cố này bao gồm UAV Nga xâm nhập không phận Ba Lan, một trực thăng Mi-8 bay từ Kaliningrad vào Ba Lan, UAV rơi xuống Romania và Moldova, cùng các máy bay chiến đấu Nga mang vũ khí tiến vào không phận Estonia trước khi bị máy bay NATO đánh chặn ngày 18/9.

Tại Estonia, Bộ trưởng Quốc phòng Martin Herem cảnh báo Nga có thể đủ khả năng sử dụng vũ lực quân sự chống Estonia trong vòng một năm. Ông cho rằng Tallinn cần đánh giá liệu hệ thống phòng thủ hiện nay có đủ khả năng ứng phó với kịch bản đó hay không.

Thủ tướng Estonia Kristen Michal cho biết chính phủ sẵn sàng đóng các cửa khẩu biên giới trong thời gian ngắn nếu đánh giá về mối đe dọa thay đổi, theo các báo cáo.

Phát biểu tại Diễn đàn Văn hóa Thống nhất Quốc tế ở St. Petersburg hôm 25/9, ông Putin bác bỏ những cảnh báo như vậy.

“Nhiều người ở châu Âu nói rằng họ dự đoán Nga sẽ tấn công và vì thế cho rằng họ phải chuẩn bị cho chiến tranh với Nga”, ông Putin nói.

“Tôi muốn một lần nữa nhấn mạnh rằng chúng tôi không chuẩn bị cho hành động quân sự nhằm vào châu Âu. Chúng tôi không có kế hoạch như vậy, không có cơ sở cho những kế hoạch đó và, quan trọng nhất, không có động cơ thực sự để làm leo thang tình hình với châu Âu.”

Sau đó, ông Putin chế giễu cảnh báo của ông Herem.

“Như chúng tôi vẫn đùa ở Nga: ‘Gánh xiếc đã rời đi, nhưng những chú hề vẫn còn ở lại’. Đó là trò hề chính trị... Rõ ràng, những tuyên bố này hoàn toàn vô nghĩa và phi lý”, ông Putin nói, theo EurAsia Daily.

Estonia nằm bên kia Vịnh Phần Lan so với Phần Lan. Ba nước hiện là một phần trong hệ thống phòng thủ phía bắc và phía đông ngày càng được NATO tăng cường phối hợp, trong bối cảnh các nước trong khu vực quan ngại về hoạt động quân sự của Nga.

Phần Lan chính thức gia nhập NATO với tư cách thành viên thứ 31 vào tháng 4/2023, qua đó gần như tăng gấp đôi chiều dài biên giới trên bộ giữa NATO và Nga. Thụy Điển tiếp bước và trở thành thành viên thứ 32 của liên minh vào tháng 3/2024. Estonia gia nhập NATO từ năm 2004.

Khu vực Biển Baltic cũng duy trì trạng thái cảnh giác cao sau hàng loạt sự cố liên quan đến đường ống khí đốt, phá hoại và các mối đe dọa lai kể từ khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine năm 2022, theo Reuters.

NATO cho biết hồi tháng 6 rằng liên minh đang tăng cường bảo vệ các thành viên ở sườn phía đông trong các lĩnh vực không gian mạng và không gian vũ trụ, đồng thời hỗ trợ các nước nâng cao khả năng chống chịu trước những hành động mà NATO mô tả là thù địch từ Nga, trong đó có tấn công mạng, phá hoại và xâm phạm không phận.

NATO khẳng định các hoạt động quân sự của liên minh dọc sườn phía đông hoàn toàn mang tính phòng thủ và tuyên bố sẵn sàng, quyết tâm cũng như đủ khả năng bảo vệ mọi đồng minh.

Liên minh cũng cho biết bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào một thành viên sẽ nhận lại “phản ứng mạnh mẽ”.