Phân tích pháp lý về quyết định kỳ lạ nhất lịch sử bóng đá

Đó là câu hỏi được tờ Sun Sports (Anh) đặt ra sau quyết định mà Sun Sports bình luận là kỳ lạ nhất lịch sử bóng đá. Theo đó, hai tháng sau khi Senegal đăng quang chức vô địch châu Phi 2025 (AFCON), ngày 18-3, kết quả đã bị đảo ngược và chức vô địch được trao cho chủ nhà Morocco, đội thua trong trận chung kết.

Sun Sport cố gắng giải thích quyết định kỳ lạ nhất trong lịch sử bóng đá gần đây .

Chuyện gì đã xảy ra?

Mặc dù thất bại trong trận chung kết AFCON trên sân nhà trước Senegal, Morocco đã kháng cáo kết quả, lập luận rằng Senegal đã "thua" trận đấu khi HLV Pape Thiaw của Senegal ra lệnh cho các cầu thủ rời sân ở những phút bù giờ cuối cùng.

Lùm xùm trong trận chung kết AFCON đã tạo nên scandal chưa từng có trong lịch sử bóng đá. ẢNH: AFP

Senegal đã vô cùng tức giận trước sự can thiệp của VAR khi cho rằng El Hadji Malick Diouf của West Ham đã phạm lỗi với Braham Diaz của Real Madrid, dẫn đến một quả phạt đền được trao cho Morocco vào cuối trận, khi tỉ số đang là 0-0.

Chỉ vài phút trước đó, các cổ động viên của Senegal không thể tin rằng bàn thắng của Ismaila Sarr cho Senegal lại bị trọng tài từ chối vì một pha đẩy nhẹ của cầu thủ Senegal với cầu thủ của Morocco trong tình huống dẫn đến bàn thắng.

Ngôi sao của tuyển Senegal là Sadio Mane đã không rời sân, kêu gọi các đồng đội của mình trở lại sân thi đấu. Sau đó các cầu thủ Senegal đồng ý thi đấu tiếp và Diaz của Morocco đã sút hỏng quả phạt đền kiểu "Panenka", trước khi Pape Gueye ghi bàn thắng duy nhất trận chung kết trong hiệp phụ cho Senegal.

Ngày 18-3, các nhà lãnh đạo bóng đá châu Phi đã ra quyết định đảo ngược kết quả trận chung kết, trao chức vô địch AFCON 2025 cho Morocco, đồng thời cấm thi đấu Thiaw cùng các cầu thủ của cả hai đội, sau khi Morocco làm đơn kháng cáo kết quả.

2. Vì sao kết quả bị hủy bỏ?

Ban phúc thẩm liên đoàn bóng đá châu Phi (CAF) đã đồng ý với Morocco rằng hành vi của Senegal đã vi phạm Điều 82 và 84 của quy định AFCON.

Điều 82 quy định: “Nếu vì bất kỳ lý do nào, một đội… từ chối thi đấu hoặc rời sân trước khi trận đấu kết thúc theo quy định mà không có sự cho phép của trọng tài, đội đó sẽ bị coi là thua cuộc”. Điều 84 bổ sung thêm: “Đội nào vi phạm Điều 82 sẽ bị loại vĩnh viễn khỏi giải đấu”.

3. Liệu Senegal có phải trả lại chiếc cúp không?

CAF đã phán quyết rằng "Senegal bỏ cuộc trong trận đấu và Morocco được ghi nhận là giành chiến thắng 3-0 trong trận chung kết AFCON 2025". Morocco hiện đã chính thức trở thành nhà vô địch AFCON 2025. Senegal chắc chắn phải trả lại cúp vô địch.

Câu hỏi tiếp theo đặt ra là liệu các cầu thủ Senegal, bao gồm cả Mane, có phải trả lại huy chương của mình không? Chắc chắn rồi. Morocco đã được tuyên bố là nhà vô địch và do đó các cầu thủ của họ sẽ nhận được huy chương vô địch.

Tuy nhiên, Senegal đã bị "loại" trên danh nghĩa - vì vậy họ thậm chí có thể không nhận được huy chương á quân. Đây là một mớ hỗn độn khủng khiếp và càng làm tổn hại thêm hình ảnh của bóng đá châu Phi.

4. Còn về cuộc diễu hành ăn mừng chiến thắng ở Morocco thì sao?

Senegal và Mane phải trao trả lại danh hiệu AFCON 2025. ẢNH: AFP

Điều đó có thể khó khăn, mặc dù các cầu thủ Morocco có thể sẽ được tập trung lại ở quê nhà trước thềm World Cup 2026. Morocco có hai trận giao hữu trước giải đấu trong tháng này, gặp Ecuador ở Madrid (Tây Ban Nha) và Paraguay (ở Lens, Pháp), nên trên thực tế thì họ sẽ chưa về nước.

HLV Walid Regragui, người đã dẫn dắt đội tuyển Morocco vào bán kết World Cup 2022, đã từ chức hồi đầu tháng này sau khi nhận trách nhiệm về thất bại trong việc giành chức vô địch AFCON.

Về mặt lý thuyết, tất nhiên là có thể có một cuộc diễu hành ăn mừng cúp của Morocco, nhưng cơ hội khả thi nhất sẽ là ngay trước hoặc sau World Cup 2026 vào mùa hè này.

PHẠM QUANG